Shloka 9
Dhṛtarāṣṭra–Sañjaya-saṃvādaḥ; madhyāhna-saṅgrāma-pravṛttiḥ
Dhritarashtra–Sanjaya dialogue and the midday battle escalation
Devanagari script
महाश्वेताश्वयुक्तेन भीमवानरकेतुना । महता मेघनादेन रथेनातिविराजता,वे जिस रथपर आरूढ़ होकर आये थे, वह अत्यन्त शोभायमान था। उसमें श्वेतवर्णके विशाल घोड़े जुते हुए थे। उसपर भयंकर वानरसे उपलक्षित ध्वजा फहरा रही थी और उसके पहियोंसे मेघके समान गम्भीर शब्द हो रहा था
Translation
તે જે રથ પર આરૂઢ થઈ આવ્યો હતો તે અત્યંત તેજસ્વી હતો; તેમાં વિશાળ શ્વેત અશ્વો જોડાયેલા હતા, ભયંકર વાનરચિહ્નિત ધ્વજા લહેરાતી હતી અને તેના ચક્રોથી મેઘગર્જના સમો ગಂಭીર નાદ થતો હતો.
Word by Word
महाश्वेताश्वयुक्तेनwith (a chariot) yoked with very white horses
महाश्वेताश्वयुक्तेन:
Karana
TypeAdjective
Rootमहाश्वेताश्वयुक्त
FormMasculine/Neuter, Instrumental, Singular
भीमवानरकेतुनाwith (a chariot) having a banner marked by a fearsome monkey
भीमवानरकेतुना:
Karana
TypeAdjective
Rootभीमवानरकेतु
FormMasculine/Neuter, Instrumental, Singular
महताwith great
महता:
Karana
TypeAdjective
Rootमहत्
FormMasculine/Neuter, Instrumental, Singular
मेघनादेनwith a cloud-like roar
मेघनादेन:
Karana
TypeNoun
Rootमेघनाद
FormMasculine, Instrumental, Singular
रथेनwith a chariot
रथेन:
Karana
TypeNoun
Rootरथ
FormMasculine, Instrumental, Singular
अतिविराजताvery splendid/shining
अतिविराजता:
Karana
TypeAdjective
Rootअतिविराजत्
FormMasculine/Neuter, Instrumental, Singular
Speaker
संजय उवाच
Character Dynamics
Dharma Sankata (Moral Dilemma)
War Context
Verse Rasa (Emotional Essence)
Philosophical Teaching
Political Layer
Geographic Context
Meter (Chandas)
Sandhi Notes