Shloka 47
Dhṛtarāṣṭra–Sañjaya-saṃvādaḥ; madhyāhna-saṅgrāma-pravṛttiḥ
Dhritarashtra–Sanjaya dialogue and the midday battle escalation
Devanagari script
न्यहनत् तावकांश्चवापि सात्यकि: सत्यविक्रम: । निशितैर्बहुभिर्बाणिस्ते5द्रवन्त भयाद्दिता:,तत्पश्चात् सत्यपराक्रमी सात्यकिने अपने बहुसंख्यक तीखे बाणोंद्वारा आपके अन्य योद्धाओंको भी मारना आरम्भ किया। उस समय उनके भयसे पीड़ित हो वे सब योद्धा भागने लगे
Translation
ત્યારબાદ સત્યવિક્રમી સાત્યકીએ પોતાના અસંખ્ય તીક્ષ્ણ બાણોથી તમારા અન્ય યોધાઓને પણ ઘાયલ/વધ કરવાનું શરૂ કર્યું; તેના ભયથી પીડિત થઈ તેઓ બધા ભાગવા લાગ્યા.
Word by Word
न्यहनत्struck/killed
न्यहनत्:
Karta
TypeVerb
Rootहन् (धातु)
Formलङ् (Imperfect), 3, Singular, Parasmaipada
तावकान्your (men/warriors)
तावकान्:
Karma
TypeAdjective
Rootतावक (प्रातिपदिक)
FormMasculine, Accusative, Plural
चand
च:
TypeIndeclinable
Rootच
अपिalso
अपि:
TypeIndeclinable
Rootअपि
सात्यकिःSatyaki
सात्यकिः:
Karta
TypeNoun
Rootसात्यकि (प्रातिपदिक)
FormMasculine, Nominative, Singular
सत्यविक्रमःof true valor
सत्यविक्रमः:
Karta
TypeAdjective
Rootसत्य-विक्रम (प्रातिपदिक)
FormMasculine, Nominative, Singular
निशितैःwith sharp
निशितैः:
Karana
TypeAdjective
Rootनिशित (प्रातिपदिक)
FormMasculine/Neuter, Instrumental, Plural
बहुभिःmany
बहुभिः:
Karana
TypeAdjective
Rootबहु (प्रातिपदिक)
FormMasculine/Neuter, Instrumental, Plural
बाणैःwith arrows
बाणैः:
Karana
TypeNoun
Rootबाण (प्रातिपदिक)
FormMasculine, Instrumental, Plural
तेthey/those (warriors)
ते:
Karta
TypePronoun
Rootतद् (सर्वनाम)
FormMasculine, Nominative, Plural
अद्रवन्तran away/fled
अद्रवन्त:
Karta
TypeVerb
Rootद्रु (धातु)
Formलङ् (Imperfect), 3, Plural, Parasmaipada
भयात्from fear
भयात्:
Apadana
TypeNoun
Rootभय (प्रातिपदिक)
FormNeuter, Ablative, Singular
पीडिताःafflicted/tormented
पीडिताः:
Karta
TypeAdjective
Rootपीडित (कृदन्त; क्त)
FormMasculine, Nominative, Plural
Speaker
संजय उवाच
Character Dynamics
Dharma Sankata (Moral Dilemma)
War Context
Verse Rasa (Emotional Essence)
Philosophical Teaching
Political Layer
Geographic Context
Meter (Chandas)
Sandhi Notes