Shloka 42
Kṣetra–Kṣetrajña-Jñāna–Jñeya-Viveka
Field, Knower, Knowledge, and the Knowable
Devanagari script
अथवा बहुनैतेन किं ज्ञानेत तवार्जुन । विष्ट भ्याहमिदं कृत्स्नकांशेन स्थितो जगत्,अथवा हे अर्जुन! इस बहुत जाननेसे तेरा क्या प्रयोजन है? मैं इस सम्पूर्ण जगत्को अपनी योगशक्तिकेः एक अंशमात्रसे धारण करके स्थित हूँ
Transliteration
athavā bahunaitena kiṁ jñātena tavārjuna | viṣṭabhyāham idaṁ kṛtsnam ekāṁśena sthito jagat ||
Translation
અથવા હે અર્જુન! આટલું બધું વિગતે જાણવાથી તને શું લાભ? હું મારી શક્તિના માત્ર એક અંશથી આ સમગ્ર જગતને ધારણ કરીને સ્થિત છું.
Word by Word
अथवाor else
अथवा:
TypeIndeclinable
Rootअथवा
बहुनाby much (talk/knowledge)
बहुना:
Karana
TypeNoun
Rootबहु
Formneuter, instrumental, singular
एतेनby this
एतेन:
Karana
TypePronoun
Rootएतद्
Formneuter, instrumental, singular
किम्what
किम्:
Karma
TypePronoun
Rootकिम्
Formneuter, nominative/accusative, singular
ज्ञानेनby knowledge
ज्ञानेन:
Karana
TypeNoun
Rootज्ञान
Formneuter, instrumental, singular
तेto you/for you
ते:
Sampradana
TypePronoun
Rootयुष्मद्
Formdative, singular
अर्जुनO Arjuna
अर्जुन:
TypeNoun
Rootअर्जुन
Formmasculine, vocative, singular
विष्टभ्यhaving supported/sustained
विष्टभ्य:
TypeVerb
Rootस्तभ्
Formabsolutive (क्त्वा/ल्यप्), parasmaipada
अहम्I
अहम्:
Karta
TypePronoun
Rootअस्मद्
Formnominative, singular
इदम्this
इदम्:
Karma
TypePronoun
Rootइदम्
Formneuter, accusative, singular
कृत्स्नम्entire, whole
कृत्स्नम्:
Karma
TypeAdjective
Rootकृत्स्न
Formneuter, accusative, singular
जगत्world, universe
जगत्:
Karma
TypeNoun
Rootजगत्
Formneuter, accusative, singular
एकांशेनby one part/portion
एकांशेन:
Karana
TypeNoun
Rootएकांश
Formmasculine, instrumental, singular
स्थितःstanding/abiding
स्थितः:
TypeVerb
Rootस्था
Formpast passive participle (क्त), masculine, nominative, singular
Speaker
अजुन उवाच
Characters & Entities
A
ArjunaT
the Lord (Śrī Kṛṣṇa as speaker implied by content)J
jagat (the universe)Verse Rasa (Emotional Essence)
Geographic Context
Sandhi Notes