Shloka 24
Kurukṣetra-sainyadarśana and Arjuna-viṣāda (धर्मक्षेत्रे समवेता युयुत्सवः — अर्जुनविषाद)
Devanagari script
दुर्ग तरति चावश्यं तथा चौरैरविंमुच्यते । संग्रामे विजयेन्नित्यं लक्ष्मी प्राप्रोति केवलाम्,वह दुर्गग संकटसे अवश्य पार हो जाता है। चोर भी उसे छोड़ देते हैं। वह संग्राममें सदा विजयी होता और विशुद्ध लक्ष्मी प्राप्त करता है
Transliteration
durgaṁ tarati cāvaśyaṁ tathā caurair avimucyate | saṅgrāme vijayen nityaṁ lakṣmīṁ prāpnoti kevalām ||
Translation
તે દુર્ગમ સંકટને અવશ્ય પાર કરે છે; તેમજ ચોરો સામે પણ તે પરિત્યક્ત થતો નથી (ચોરો પણ તેને છોડે છે). યુદ્ધમાં તે સદા વિજયી રહે છે અને નિર્મળ, અવಿಭાજ્ય લક્ષ્મી પ્રાપ્ત કરે છે.
Word by Word
दुर्गम्difficulty; peril
दुर्गम्:
Karma
TypeNoun
Rootदुर्ग
FormNeuter, Accusative, Singular
तरतिcrosses; overcomes
तरति:
Karta
TypeVerb
Rootतॄ
FormPresent, Third, Singular, Parasmaipada
चand
च:
TypeIndeclinable
Rootच
अवश्यम्certainly; inevitably
अवश्यम्:
TypeIndeclinable
Rootअवश्य
तथाso; likewise
तथा:
TypeIndeclinable
Rootतथा
चौरैःby thieves
चौरैः:
Karana
TypeNoun
Rootचौर
FormMasculine, Instrumental, Plural
विमुच्यतेis released; is let go
विमुच्यते:
Karta
TypeVerb
Rootमुच्
FormPresent, Third, Singular, Passive
संग्रामेin battle
संग्रामे:
Adhikarana
TypeNoun
Rootसंग्राम
FormMasculine, Locative, Singular
विजयेत्would win; should conquer
विजयेत्:
Karta
TypeVerb
Rootजि
FormOptative, Third, Singular, Parasmaipada
नित्यम्always
नित्यम्:
TypeIndeclinable
Rootनित्य
लक्ष्मीम्fortune; prosperity
लक्ष्मीम्:
Karma
TypeNoun
Rootलक्ष्मी
FormFeminine, Accusative, Singular
प्राप्नोतिattains; obtains
प्राप्नोति:
Karta
TypeVerb
Rootआप् (प्र-आप्)
FormPresent, Third, Singular, Parasmaipada
केवलाम्pure; exclusive; unalloyed
केवलाम्:
TypeAdjective
Rootकेवल
FormFeminine, Accusative, Singular
Speaker
संजय उवाच
Characters & Entities
S
SanjayaL
Lakshmi (as prosperity/fortune)Verse Rasa (Emotional Essence)
Geographic Context
Sandhi Notes