Shloka 6

भीष्मपर्व — अध्याय २: संजयस्य दिव्यदृष्टिप्रदानम् तथा निमित्तवर्णनम्

Granting Sañjaya Divine Sight and the Description of Omens

Devanagari script

यदि चेच्छसि संग्रामे द्रष्टमेतान्‌ विशाम्पते । चक्षुर्ददानि ते पुत्र युद्ध तत्र निशामय,राजन! यदि संग्रामभूमिमें इन सबकी अवस्था तुम देखना चाहो तो मैं तुम्हें दिव्य नेत्र प्रदान करूँ। वत्स! फिर तुम (यहाँ बैठे-बैठे ही) वहाँ होनेवाले युद्धका सारा दृश्य अपनी आँखों देखो

Translation

રાજન! જો તું રણભૂમિમાં આ સૌની સ્થિતિ જોવા ઇચ્છે, તો હું તને દિવ્ય નેત્ર આપું છું. વત્સ! પછી તું અહીં બેઠા બેઠા જ ત્યાં થનારા યુદ્ધનું સમગ્ર દૃશ્ય જોઈ શકીશ.

Word by Word

यदिif

चेत्indeed/if (emphatic particle)

इच्छसिyou wish/desire

संग्रामेin the battle

द्रष्टुम्to see

एतान्these (people)

विशाम्of the people/subjects

पतेO lord

चक्षुःeye/vision

ददानिI give

तेto you

पुत्रO son

युद्धम्the battle

तत्रthere

निशामयbehold/observe

राजन्O king

Speaker

व्यास उवाच

Character Dynamics

Dharma Sankata (Moral Dilemma)

War Context

Verse Rasa (Emotional Essence)

Philosophical Teaching

Political Layer

Geographic Context

Meter (Chandas)

Sandhi Notes