Shloka 276
Adhyāya 108 — Nimitta-darśana and Drona’s counsel amid Arjuna’s advance (निमित्तदर्शनं द्रोणोपदेशश्च)
त्वं हि संश्रूयसे5त्यर्थमसह्यबलविक्रम: । “महाबाहो! ये ज्येष्ठ पाण्डुपुत्र युधिष्ठिर नकुल और सहदेवको साथ लेकर रणभूमिमें आपलोगोंके देखते-देखते मेरी सेनाको खदेड़ रहे हैं। प्रभो! महाबाहो! जैसे तटप्रान्त समुद्रको आगे बढ़नेसे रोकता है, उसी प्रकार आप भी युधिष्ठिरको आगे बढ़नेसे रोकिये; क्योंकि आपका बल और पराक्रम अत्यन्त असहा सुना जाता है”
sañjaya uvāca | tvaṃ hi saṃśrūyase 'tyartham asahyabala-vikramaḥ | mahābāho! ye jyeṣṭha-pāṇḍuputraṃ yudhiṣṭhiraṃ nakulaṃ ca sahadevaṃ ca sārdhaṃ nītvā raṇabhūmau yuṣmākaṃ paśyatāṃ paśyatāṃ mama senāṃ khādayanti (khādayanti/khādayanti iti pāṭhāntara-sambhavaḥ) | prabho! mahābāho! yathā taṭaprāntaḥ samudraṃ pravardhamānaṃ nivārayati, tathā tvam api yudhiṣṭhiraṃ pravardhamānaṃ nivāraya; yataḥ tava balaṃ vikramaś ca atyantaṃ asahya iti śrūyate ||
મહાબાહો! તમારું બળ અને પરાક્રમ અત્યંત અસહ્ય છે એવી ખ્યાતિ છે. જ્યેષ્ઠ પાંડુપુત્ર યુધિષ્ઠિર નકુલ-સહદેવ સાથે, તમારા નજર સામે જ રણભૂમિમાં મારી સેના ને ખદેડી રહ્યો છે. પ્રભુ, મહાબાહો! જેમ કિનારો સમુદ્રની આગળ વધતી લહેરોને રોકે છે, તેમ તમે યુધિષ્ઠિરની આગેકૂચ અટકાવો; કારણ કે તમારું બળ અને વિક્રમ અસહ્ય કહેવાય છે।
संजय उवाच
Educational Q&A
Reputation and responsibility converge in war: a leader famed for irresistible strength is ethically and strategically obliged to act decisively to protect his side, restraining harm and preventing collapse when danger is visible.
Sanjaya reports that Yudhishthira, with Nakula and Sahadeva, is routing the army. He urges a mighty warrior on the opposing side to stop Yudhishthira’s advance, using the image of a shoreline holding back the sea.