Shloka 42
Brahmā’s Instruction on Brahmacarya, Vānaprastha, and the Aliṅga Path
Ethics of Non-attachment
Devanagari script
अनागतं च न ध्यायेन्नातीतमनुचिन्तयेत् । वर्तमानमुपेक्षेत कालाकाड्क्षी समाहित:
Translation
સંન્યાસીએ ન આવનાર સમયનું ધ્યાન કરવું, ન ભૂતકાળનું અનુચિંતન કરવું; વર્તમાનને પણ ઉપેક્ષામાં રાખવું. માત્ર કાળની પ્રતીક્ષા કરતાં, સમાહિત ચિત્ત રહેવું।
Word by Word
अनागतम्the future (what has not come)
अनागतम्:
Karma
TypeNoun
Rootअनागत
FormNeuter, Accusative, Singular
चand
च:
TypeIndeclinable
Rootच
नnot
न:
TypeIndeclinable
Rootन
ध्यायेत्should meditate/think (upon)
ध्यायेत्:
TypeVerb
Rootध्यै
FormOptative (Vidhi-lin), 3rd, Singular, Parasmaipada
नnot
न:
TypeIndeclinable
Rootन
अतीतम्the past (what has gone by)
अतीतम्:
Karma
TypeNoun
Rootअतीत
FormNeuter, Accusative, Singular
अनुचिन्तयेत्should not reflect upon repeatedly
अनुचिन्तयेत्:
TypeVerb
Rootचिन्त्
FormOptative (Vidhi-lin), 3rd, Singular, Parasmaipada, अनु-
वर्तमानम्the present (what is occurring)
वर्तमानम्:
Karma
TypeNoun
Rootवर्तमान
FormNeuter, Accusative, Singular
उपेक्षेतshould disregard/overlook
उपेक्षेत:
TypeVerb
Rootउप-ईक्ष्
FormOptative (Vidhi-lin), 3rd, Singular, Atmanepada
कालाकाङ्क्षीone who waits for time (awaiting the proper time)
कालाकाङ्क्षी:
Karta
TypeAdjective
Rootकाल-आकाङ्क्षिन्
FormMasculine, Nominative, Singular
समाहितःcomposed, collected (in mind)
समाहितः:
Karta
TypeAdjective
Rootसमाहित
FormMasculine, Nominative, Singular
Speaker
वायुदेव उवाच
Dharma Sankata (Moral Dilemma)
Verse Rasa (Emotional Essence)
Philosophical Teaching
Political Layer
Meter (Chandas)
Sandhi Notes