Shloka 30
Brahmopadeśa: Adhipatitva-kathana, Dharma-lakṣaṇa, and Kṣetra–Kṣetrajña Viveka
Book 14, Chapter 43
अपां धातू रसो नित्यं जिद्नया स तु गृहाते । जिद्दास्थश्न तथा सोमो रसज्ञाने विधीयते
apāṁ dhātū raso nityaṁ jihvayā sa tu gṛhyate | jihvā-sthaś ca tathā somo rasa-jñāne vidhīyate ||
વાયુએ કહ્યું—જલતત્ત્વનો નિત્ય સાર ‘રસ’ છે; તે જિહ્વા દ્વારા ગ્રહણ થાય છે. જિહ્વામાં સ્થિત સોમ (ચંદ્ર) રસના જ્ઞાન અને આસ્વાદમાં સહાયક તરીકે નિયુક્ત છે.
वायुदेव उवाच
Educational Q&A
The verse links sense-perception to elemental cosmology: taste (rasa) is rooted in the water-element and is known through the tongue, with Soma (the Moon principle) supporting the capacity to discern and enjoy taste.
Vāyu-deva is explaining a doctrinal mapping of elements, senses, and deities—describing how taste is perceived and assigning Soma a functional presence in the tongue for the cognition of taste.