Shloka 736
Adhyāya 42 — Mahābhūta–Indriya–Adhyātma-Vyavasthā
Brahmā’s Instruction on Elements and Faculties
बहिरात्मान इत्येते दीना: कृषणजीविन: । लोभ
bahirātmāna ity ete dīnāḥ kṛpaṇajīvinaḥ | lobhaḥ, lobhapūrvakaṃ kriyamāṇaṃ karma ca tatkarmotthāni ca sarvāṇi phalāni samabhāvena vastuto na kiṃcid eva | śarīrasya bāhyāṅgāni raktamāṃsasaṅghātādayaḥ parasparāśrayabhūtāḥ | tasmād ete dīnāḥ kṛpaṇāś ca matāḥ ||
વાયુદેવે કહ્યું—જે બાહ્ય દેહને જ આત્મા માને છે, તે દીન છે અને કૃપણ રીતે જીવતા છે. લોભ, લોભપ્રેરિત કર્મો અને તે કર્મોથી ઉત્પન્ન થતાં સર્વ ફળ—સમદૃષ્ટિથી જોતા તત્ત્વતઃ કશું જ નથી. શરીરના બાહ્ય અંગો તો રક્ત-માંસના સમૂહ માત્ર છે, પરસ્પર આધારથી ટકેલા. તેથી તેઓ દીન અને કૃપણ ગણાય છે।
वायुदेव उवाच
Educational Q&A
Do not mistake the outer body for the Self. Greed-driven action and its rewards are ultimately empty; cultivate equal vision and detach from bodily identification.
Vāyu-deva delivers an instruction that critiques bodily self-identification and condemns greed, framing the body as a perishable aggregate and urging equanimity toward actions and their fruits.