Shloka 5
Mokṣa-dharma Yoga-Upadeśa: Equanimity, Sense-Restraint, and Vision of the Ātman (आत्मदर्शन-योगोपदेशः)
न कस्यचित् स्पृहयते नावजानाति किंचन । निर्दचन्दो वीतरागात्मा सर्वथा मुक्त एव सः
na kasyacit spṛhayate nāvajānāti kiñcana | nirdvandvo vītarāgātmā sarvathā mukta eva saḥ ||
જે કોઈના ધનનો લોભ રાખતો નથી, કોઈનું અપમાન કરતો નથી, જેના મનને દ્વંદ્વોની ખેંચ સ્પર્શતી નથી અને જેના અંતઃકરણમાંથી આસક્તિ દૂર થઈ ગઈ છે—એ સર્વથા મુક્ત જ છે.
ब्राह्मण उवाच
Educational Q&A
Liberation is characterized by inner and outer conduct: absence of covetousness, absence of contempt for others, steadiness amid dualities, and freedom from attachment. These ethical-psychological traits are presented as the marks of one who is already 'entirely liberated.'
A brāhmaṇa speaker delivers an instructive statement defining the qualities of a liberated person. The focus is didactic: it sets a standard of character—non-greed, non-disdain, equanimity, and dispassion—rather than describing an external event.