Shloka 316
धृतराष्ट्रस्य पाण्डवेषु प्रीति-वृत्तान्तः | Dhṛtarāṣṭra’s Affectionate Disposition toward the Pāṇḍavas
Devanagari script
गान्धारी हतपुत्रेयं धैयेंणोदीक्षते च माम् । “पुत्र! जिसने अपनी शक्तिके अनुसार उत्कृष्ट पुण्यका अनुष्ठान किया है और जिसके सौ पुत्र मारे गये हैं, वही यह गान्धारीदेवी धैर्यपूर्वक मेरी देख-भाल करती है
Transliteration
gāndhārī hataputrā iyaṃ dhairyeṇodīkṣate ca mām |
Translation
ધૃતરાષ્ટ્ર બોલ્યા— “પુત્ર! આ ગાંધારી—પુત્રવિહોણી થઈને પણ—ધૈર્યથી મારી સેવા-સંભાળ કરે છે. જેણે પોતાની શક્તિ મુજબ ઉત્તમ પુણ્યકર્મો કર્યા છે અને જેના સો પુત્રો માર્યા ગયા છે, એ જ ધૈર્ય અને સંયમથી મારી પરિચર્યા કરે છે.”
Word by Word
गान्धारीGandhari
गान्धारी:
Karta
TypeNoun
Rootगान्धारी
FormFeminine, Nominative, Singular
हतपुत्राshe whose sons are slain
हतपुत्रा:
Karta
TypeAdjective
Rootहतपुत्रा
FormFeminine, Nominative, Singular
इयम्this (woman)
इयम्:
Karta
TypePronoun
Rootइदम्
FormFeminine, Nominative, Singular
धैर्येणwith fortitude
धैर्येण:
Karana
TypeNoun
Rootधैर्य
FormNeuter, Instrumental, Singular
उदीक्षतेlooks after, attends to
उदीक्षते:
TypeVerb
Rootउद्-ईक्ष्
FormPresent, Indicative, Atmanepada, Third, Singular
चand
च:
TypeIndeclinable
Rootच
माम्me
माम्:
Karma
TypePronoun
Rootअस्मद्
FormAccusative, Singular
Speaker
धृतराष्ट उवाच
Characters & Entities
D
DhṛtarāṣṭraG
GandhārīVerse Rasa (Emotional Essence)
Geographic Context
Sandhi Notes