Shloka 11
Kuntī’s Retrospective Uddharṣaṇa and Renunciatory Resolve (कुन्त्युद्धर्षण-प्रत्याख्यानम्)
अनन्तरं च राजानं भीमसेनमथार्जुनम् । नकुलं च पृथा दृष्टवा त्वरमाणोपचक्रमे,कुन्तीने भी जब अपने प्यारे पुत्र सहदेवको देखा तो उनके मुखपर आँसुओंकी धारा बह चली। उन्होंने दोनों हाथोंसे पुत्रको उठाकर छातीसे लगा लिया और गान्धारीसे कहा --' दीदी! सहदेव आपकी सेवामें उपस्थित है'। तदनन्तर राजा युधिष्ठिर, भीमसेन, अर्जुन तथा नकुलको देखकर कुन्तीदेवी बड़ी उतावलीके साथ उनकी ओर चलीं
anantaraṃ ca rājānaṃ bhīmasenam athārjunam | nakulaṃ ca pṛthā dṛṣṭvā tvaramāṇopacakrame ||
ત્યારે પૃથા (કુંતી) એ રાજા યુધિષ્ઠિર, ભીમસેન, અર્જુન અને નકુલને જોઈને અત્યંત ઉતાવળથી તેમની તરફ આગળ વધી. આ દૃશ્ય દુઃખ પછીના પુનર્મિલનમાં માતૃસ્નેહની તીવ્રતા દર્શાવે છે; વાનપ્રસ્થની કઠોરતા વચ્ચે પણ પ્રેમ અને ધર્મ પ્રગટ થાય છે।
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
Even after immense conflict and loss, dharma is sustained through human bonds—especially compassion and familial responsibility. Kuntī’s haste reflects the ethical weight of care and reconciliation in the later, renunciatory phase of life.
Vaiśampāyana narrates that Kuntī, upon seeing Yudhiṣṭhira along with Bhīma, Arjuna, and Nakula, quickly moves toward them, marking an emotionally charged reunion within the Ashramavāsika setting.