Shloka 15
Nṛga-upākhyāna: Brāhmaṇa-sva and the Consequence of Misappropriated Gift-Cattle (कृकलास-रूपे नृगोपाख्यानम्)
अतः तिलदान सब दानोंसे बढ़कर है। तिलदान यहाँ सब दानोंमें अक्षय फल देनेवाला बताया जाता है ।।
ucchinne tu purā havye kuśikarṣiḥ parantapaḥ | tilair agni-trayaṁ hutvā prāptavān gatim uttamām ||
ભીષ્મે કહ્યું—અતએવ તિલદાન સર્વ દાનો કરતાં શ્રેષ્ઠ છે; અહીં તેને ‘અક્ષય’ ફળ આપનારું જણાવાયું છે. પ્રાચીનકાળે, હવિષ્ય સમાપ્ત થઈ જતાં, પરંતપ રાજર્ષિ કુશિકે તિલથી જ ત્રણ અગ્નિઓમાં આહુતિ આપી તેમને તૃપ્ત કર્યા; તે પુણ્યથી તેને ઉત્તમ ગતિ પ્રાપ્ત થઈ.
भीष्म उवाच
Educational Q&A
Sesame (tila) used in donation and fire-offering is praised as especially potent: even when standard oblations are unavailable, a sincere dharmic offering of tila can sustain ritual duty and yield enduring spiritual merit, culminating in ‘uttamā gati’ (the highest attainment).
Bhishma cites an ancient precedent: when the sacrificial havis was depleted, the royal sage Kuśika performed the required offerings using sesame seeds into the three sacred fires, satisfied them, and as a result attained the supreme state—supporting Bhishma’s praise of tiladāna and tila-offerings.