Mahabharata — Anushasana Parva, Shloka 13
नमो<स्त्वृषिभ्य: परमं परेषां देवेषु देवं वरदं वराणाम् सहस्रशीर्षाय नम: शिवाय सहस्ननामाय जनार्दनाय
bhīṣma uvāca |
namo 'stv ṛṣibhyaḥ paramaṃ pareṣāṃ deveṣu devaṃ varadaṃ varāṇām |
sahasraśīrṣāya namaḥ śivāya sahasranāmāya janārdanāya ||
vṛṣākapiś ca śambhuś ca havano 'theśvaras tathā |
ekādaśaite prathitā rudrās tribhuvaneśvarāḥ ||
ajai kapād ahirbudhnyaḥ pinākī aparājitaḥ |
ṛtaḥ pitṛrūpas tryambako maheśvaro vṛṣākapiḥ śambhur havana īśvaraḥ ||
પરમોમાં પરમ એવા ઋષિઓને નમસ્કાર. દેવોમાં દેવ, વરદાતાઓમાં શ્રેષ્ઠ વરદાતાને નમસ્કાર. સહસ્રમસ્તક શિવને નમસ્કાર; સહસ્રનામધારી જનાર્દનને નમસ્કાર. વૃષાકપિ, શંભુ, હવન તથા ઈશ્વર—આ એકાદશ રુદ્ર તરીકે વિખ્યાત છે; તેઓ ત્રિભુવનના અધિપતિ છે।
भीष्म उवाच
Educational Q&A
The verse teaches reverential devotion through divine praise: recognizing the supreme lordship and many epithets/forms of Rudra-Śiva (the eleven Rudras), and honoring the seers as transmitters of sacred knowledge.
In Anuśāsana Parva, Bhīṣma instructs Yudhiṣṭhira on dharma and religious duties; here he offers a hymn-like salutation, naming and affirming the famed eleven Rudras as rulers of the three worlds.