Previous Verse
Next Verse

Shloka 48

Adhyaya 8: Yogasthanas, Ashtanga Yoga, Pranayama-Siddhi, and Shiva-Dhyana leading to Samadhi

मुख्यस्तु यस्त्रिरुद्धातः षट्त्रिंशन्मात्र उच्यते प्रस्वेदकम्पनोत्थानजनकश्च यथाक्रमम्

mukhyastu yastriruddhātaḥ ṣaṭtriṃśanmātra ucyate prasvedakampanotthānajanakaśca yathākramam

મુખ્ય પ્રાણવાયુ જ્યારે ત્રણ વાર ઊર્ધ્વ દિશામાં પ્રેરિત થાય, ત્યારે તેનું પ્રમાણ છત્રીસ માત્રા કહેવાય છે. તે જ ક્રમશઃ પરસેવો, કંપન અને (દેહ/શક્તિનું) ઉઠાણ ઉત્પન્ન કરે છે।

मुख्यःthe principal (life-wind, prāṇa)
मुख्यः:
तुindeed/but
तु:
यःwhich
यः:
त्रिरुद्धातःthrice driven/impelled upward
त्रिरुद्धातः:
षट्त्रिंशन्-मात्रःof thirty-six mātrās (units of measure/time)
षट्त्रिंशन्-मात्रः:
उच्यतेis said/called
उच्यते:
प्रस्वेदsweating
प्रस्वेद:
कम्पनtrembling
कम्पन:
उत्थानrising/uplift (standing up/energy ascent)
उत्थान:
जनकःproducer/cause
जनकः:
and
:
यथा-क्रमम्in proper order/sequence
यथा-क्रमम्:

Suta Goswami (narrating Purana teachings to the sages of Naimisharanya)