Adhyaya 27

Verse 1

इति श्रीलिङ्गमहापुराणे पूर्वभागे पञ्चयज्ञविधानं नाम षड्विंशो ऽध्यायः शैलादिरुवाच वक्ष्यामि शृणु संक्षेपाल् लिङ्गार्चनाविधिक्रमम् वक्तुं वर्षशतेनापि न शक्यं विस्तरेण यत्

આ રીતે શ્રીલિંગમહાપુરાણના પૂર્વભાગમાં “પંચયજ્ઞવિધાન” નામનો છવ્વીસમો અધ્યાય પૂર્ણ થયો. શૈલાદિ બોલ્યા—સાંભળો, હું સંક્ષેપમાં લિંગાર્ચનાનો વિધિક્રમ કહું છું; જેનો વિસ્તાર સો વર્ષમાં પણ કહી શકાય નહિ।

Verse 2

एवं स्नात्वा यथान्यायं पूजास्थानं प्रविश्य च प्राणायामत्रयं कृत्वा ध्यायेद्देवं त्रियंबकम्

આ રીતે નિયમ મુજબ સ્નાન કરીને પૂજાસ્થાનમાં પ્રવેશ કરી, ત્રિવિધ પ્રાણાયામ કરીને દેવ ત્ર્યંબક (શિવ)નું ધ્યાન કરવું।

Verse 3

पञ्चवक्त्रं दशभुजं शुद्धस्फटिकसन्निभम् सर्वाभरणसंयुक्तं चित्रांबरविभूषितम्

તે પંચવક્ત્ર, દશભુજ, નિર્મળ સ્ફટિક સમાન તેજસ્વી છે; સર્વ આભૂષણોથી યુક્ત અને ચિત્રવસ્ત્રોથી વિભૂષિત છે।

Verse 4

तस्य रूपं समाश्रित्य दाहनप्लावनादिभिः शैवीं तनुं समास्थाय पूजयेत्परमेश्वरम्

તે રૂપનો આશ્રય લઈને, દાહન, પ્લાવન વગેરે ક્રિયાઓ દ્વારા, શૈવ-ભાવ (શૈવી તનુ) ધારણ કરીને પરમેશ્વરની પૂજા કરવી।

Verse 5

देहशुद्धिं च कृत्वैव मूलमन्त्रं न्यसेत् क्रमात् सर्वत्र प्रणवेनैव ब्रह्माणि च यथाक्रमम्

પ્રથમ દેહશુદ્ધિ કરીને, પછી ક્રમથી મૂળમંત્રનો ન્યાસ કરવો। સર્વત્ર માત્ર પ્રણવ (ૐ) વડે જ, બ્રહ્મ-ન્યાસ વગેરેને યથાક્રમે સ્થાપિત કરવું।

Verse 6

सूत्रे नमः शिवायेति छन्दांसि परमे शुभे मन्त्राणि सूक्ष्मरूपेण संस्थितानि यतस्ततः

‘નમઃ શિવાય’ એવા મંત્ર-સૂત્રમાં પરમ શુભ તત્ત્વમાં વૈદિક છંદો સ્થિત છે; અને મંત્રો સૂક્ષ્મરૂપે સર્વત્ર, સર્વ દિશાઓથી ઉદ્ભવીને પ્રતિષ્ઠિત રહે છે।

Verse 7

न्यग्रोधबीजे न्यग्रोधस् तथा सूत्रे तु शोभने महत्यपि महद्ब्रह्म संस्थितं सूक्ष्मवत्स्वयम्

જેમ નાનાં ન્યગ્રોધ-બીજમાં વિશાળ વડવૃક્ષ વસે છે, અને જેમ શોભન સૂત્રમાં સૂક્ષ્મ તત્ત્વ રહેલું છે; તેમ જ મહત્ જગત-પ્રકાશમાં પણ મહદ્-બ્રહ્મ—શિવ, પતિ—પોતાના સ્વભાવથી પરમ સૂક્ષ્મરૂપે સ્થાપિત છે।

Verse 8

सेचयेदर्चनस्थानं गन्धचन्दनवारिणा द्रव्याणि शोधयेत्पश्चात् क्षालनप्रोक्षणादिभिः

સુગંધ અને ચંદનમિશ્રિત જળથી અર્ચના-સ્થાનને ભીનું કરવું; ત્યારબાદ ક્ષાલન, પ્રોક્ષણ વગેરે વિધિઓથી પૂજા-દ્રવ્યોને શુદ્ધ કરવાં।

Verse 9

क्षालनं प्रोक्षणं चैव प्रणवेन विधीयते प्रोक्षणी चार्घ्यपात्रं च पाद्यपात्रम् अनुक्रमात्

ક્ષાલન અને પ્રોક્ષણ—બંને—પ્રણવ (ૐ) વડે કરવાં. ત્યારબાદ ક્રમશઃ પ્રોક્ષણી પાત્ર, અર્ઘ્ય પાત્ર અને પાદ્ય પાત્ર સ્થાપવા।

Verse 10

तथा ह्याचमनीयार्थं कल्पितं पात्रमेव च स्थापयेद् विधिना धीमान् अवगुण्ठ्य यथाविधि

તેમ જ આચમનીય (આચમન-જળ) માટે તૈયાર કરેલું પાત્ર પણ બુદ્ધિમાન ઉપાસકે વિધિપૂર્વક સ્થાપવું અને શાસ્ત્રોક્ત રીતે ઢાંકવું (અવગુણ્ઠ્ય) જોઈએ।

Verse 11

दर्भैर् आच्छादयेच्चैव प्रोक्षयेच्छुद्धवारिणा तेषु तेष्वथ सर्वेषु क्षिपेत्तोयं सुशीतलम्

દર્ભથી પાત્રો અને દ્રવ્યોને ઢાંકી શુદ્ધ જળથી પ્રોક્ષણ કરવું. ત્યારબાદ દરેકમાં સુશીતળ જળ નાખવું—આ રીતે શિવલિંગપૂજામાં શુચિતા સ્થાપિત થાય છે.

Verse 12

प्रणवेन क्षिपेत्तेषु द्रव्याण्यालोक्य बुद्धिमान् उशीरं चन्दनं चैव पाद्ये तु परिकल्पयेत्

પ્રણવ (ૐ) વડે દ્રવ્યોને પવિત્ર કરી બુદ્ધિમાન ઉપાસક તેને નિરીક્ષે. પછી પાદ્ય માટે ઉશીર અને ચંદનનો સુગંધિત મિશ્રણ તૈયાર કરે—લિંગપૂજામાં પતિ (શિવ) માટે યોગ્ય બને તેમ.

Verse 13

जातिकङ्कोलकर्पूरबहुमूलतमालकम् चूर्णयित्वा यथान्यायं क्षिपेदाचमनीयके

જાતી (ચમેલી), કંકોલ, કર્પૂર, બહુমূল અને તમાલક—આ બધું વિધિ મુજબ ચૂર્ણ કરી, નિયમ પ્રમાણે આચમનીય જળમાં નાખવું—શિવપૂજા માટે.

Verse 14

एवं सर्वेषु पात्रेषु दापयेच्चन्दनं तथा कर्पूरं च यथान्यायं पुष्पाणि विविधानि च

આ રીતે તમામ પાત્રોમાં નિયમ મુજબ ચંદન અને કર્પૂર મૂકવા. તેમજ વિધિ પ્રમાણે વિવિધ પ્રકારનાં પુષ્પો પણ અર્પણ કરવા.

Verse 15

कुशाग्रमक्षतांश्चैव यवव्रीहितिलानि च आज्यसिद्धार्थपुष्पाणि भसितं चार्घ्यपात्रके

અર્ઘ્યપાત્રમાં કુશાગ્ર, અક્ષત, જવ, વ્રીહિ અને તલ મૂકવા. તેમજ ઘીથી સંસ્કૃત સિદ્ધાર્થ (સફેદ રાઈ) સાથે પુષ્પો અને ભસ્મ પણ ઉમેરવું—આ પતિ (શિવ)ના લિંગપૂજન માટેનું અર્ઘ્ય છે.

Verse 16

कुशपुष्पयवव्रीहिबहुमूलतमालकम् दापयेत्प्रोक्षणीपात्रे भसितं प्रणवेन च

પ્રોક્ષણી પાત્રમાં કુશ, પુષ્પ, યવ, વ્રીહિ, અનેક પવિત્ર મૂળો અને તમાલક મૂકે; પછી પ્રણવ (ૐ)થી અભિમંત્રિત કરી ભસ્મ પણ સ્થાપે।

Verse 17

न्यसेत्पञ्चाक्षरं चैव गायत्रीं रुद्रदेवताम् केवलं प्रणवं वापि वेदसारमनुत्तमम्

પંચાક્ષરી મંત્રથી ન્યાસ કરવો અને રુદ્રદેવતાવાળી ગાયત્રીથી પણ; અથવા માત્ર પ્રણવ (ૐ) એકલો—વેદસારનો અનુત્તમ તત્ત્વ।

Verse 18

अथ संप्रोक्षयेत्पश्चाद् द्रव्याणि प्रणवेन तु प्रोक्षणीपात्रसंस्थेन ईशानाद्यैश् च पञ्चभिः

પછી પ્રોક્ષણી પાત્રસ્થ જળથી પ્રણવ (ૐ) ઉચ્ચારી દ્રવ્યોનું સંપ્રોક્ષણ કરવું; તેમજ ઈશાનાદિ પાંચ બ્રહ્મમંત્રો પણ પ્રયોગમાં લેવા।

Verse 19

पार्श्वतो देवदेवस्य नन्दिनं मांसमर्चयेत् दीप्तानलायुतप्रख्यं त्रिनेत्रं त्रिदशेश्वरम्

દેવોના દેવ મહાદેવના પાર्श્વે નંદીને માંસ-નૈવેદ્યથી અર્ચન કરવું; તે દસ હજાર પ્રજ્વલિત અગ્નિ સમો દીપ્ત, ત્રિનેત્ર અને ત્રિદશોના ઈશ્વર છે।

Verse 20

बालेन्दुमुकुटं चैव हरिवक्त्रं चतुर्भुजम् पुष्पमालाधरं सौम्यं सर्वाभरणभूषितम्

તેણે બાલચંદ્રને મકુટરૂપે ધાર્યો છે, હરિ સમું મુખ, ચતુર્ભુજ; પુષ્પમાલાધારી, સૌમ્ય અને મંગલમય, સર્વ આભરણોથી ભૂષિત।

Verse 21

उत्तरे चात्मनः पुण्यां भार्यां च मरुतां शुभाम् सुयशां सुव्रतां चाम्बां पादमण्डनतत्पराम्

ઉત્તર દિશામાં તેને મરુતો સાથે સંબંધિત એવી પુણ્યવતી અને શુભા પત્ની પ્રાપ્ત થઈ—સુયશવાળી, સુવ્રતવાળી, અંબાસ્વરૂપા, જે પ્રભુના ચરણોની સેવા અને ચરણાલંકારમાં તત્પર હતી।

Verse 22

एवं पूज्य प्रविश्यान्तर् भवनं परमेष्ठिनः दत्त्वा पुष्पाञ्जलिं भक्त्या पञ्चमूर्धसु पञ्चभिः

આ રીતે પૂજા કરીને તે પરમેષ્ઠી (બ્રહ્મા)ના આંતરિક ભવનમાં પ્રવેશ્યો અને ભક્તિપૂર્વક પુષ્પાંજલિ અર્પણ કરી—પાંચ મસ્તકો પર, દરેક પર એક-એક।

Verse 23

गन्धपुष्पैस् तथा धूपैर् विविधैः पूज्य शङ्करम् स्कन्दं विनायकं देवीं लिङ्गशुद्धिं च कारयेत्

સુગંધ દ્રવ્યો, પુષ્પો અને વિવિધ ધૂપથી શંકરની પૂજા કરીને, સ્કંદ, વિનાયક અને દેવીનું પણ પૂજન કરવું; ત્યારબાદ લિંગશુદ્ધિ કરાવવી।

Verse 24

जप्त्वा सर्वाणि मन्त्राणि प्रणवादिनमो ऽन्तकम् कल्पयेदासनं पश्चात् पद्माख्यं प्रणवेन तत्

પ્રણવથી આરંભ અને ‘નમઃ’થી અંત થતા સર્વ મંત્રો જપીને, પછી આસન ગોઠવવું; ત્યારબાદ પ્રણવશક્તિથી ‘પદ્મ’ નામનું આસન સ્થાપિત કરવું।

Verse 25

तस्य पूर्वदलं साक्षाद् अणिमामयम् अक्षरम् लघिमा दक्षिणं चैव महिमा पश्चिमं तथा

તે (પદ્મમંડળ)નું પૂર્વદળ સాక్షાત્ અણિમાશક્તિમય અક્ષર છે; દક્ષિણદળ લઘિમા અને પશ્ચિમદળ તેમ જ મહિમા છે।

Verse 26

प्राप्तिस्तथोत्तरं पत्रं प्राकाम्यं पावकस्य तु ईशित्वं नैरृतं पत्रं वशित्वं वायुगोचरे

‘પ્રાપ્તિ’ સિદ્ધિ ઉત્તર દિશામાં સ્થિત છે; ‘પ્રાકામ્ય’ અગ્નિ-ગોચરમાં. ‘ઈશિત્વ’ નૈઋત્ય (દક્ષિણ-પશ્ચિમ) દિશાનું કહેવાય છે, અને ‘વશિત્વ’ વાયુ-મંડળમાં પ્રવર્તે છે.

Verse 27

सर्वज्ञत्वं तथैशान्यं कर्णिका सोम उच्यते सोमस्याधस् तथा सूर्यस् तस्याधः पावकः स्वयम्

સર્વજ્ઞત્વ અને ઈશાન્ય તત્ત્વ કર્ણિકામાં સ્થિત કહેવાય છે; ત્યાં સોમ અધિપતિ તરીકે ઉચરાય છે. સોમની નીચે સૂર્ય, અને તેના નીચે સ્વયં પાવક (અગ્નિ) છે.

Verse 28

धर्मादयो विदिक्ष्वेते त्व् अनन्तं कल्पयेत्क्रमात् अव्यक्तादिचतुर्दिक्षु सोमस्यान्ते गुणत्रयम्

ધર્મ વગેરે તત્ત્વોને વિદિશાઓમાં ભાવવા જોઈએ; પછી ક્રમથી અનંતનું કલ્પન-ન્યાસ કરવો. અવ્યક્ત વગેરે ચાર દિશાઓમાં, અને સોમ-ક્ષેત્રના અંતે, ત્રિગુણનું ધ્યાન કરવું.

Verse 29

आत्मत्रयं ततश्चोर्ध्वं तस्यान्ते शिवपीठिका सद्योजातं प्रपद्यामीत्य् आवाह्य परमेश्वरम्

આત્મત્રયના ઉપર શિવ-પીઠિકા સ્થાપવી; અને તેના અંતે ‘સદ્યોજાતં પ્રપદ્યામિ’ મંત્રથી પરમેશ્વર (શિવ)નું આવાહન કરવું.

Verse 30

वामदेवेन मन्त्रेण स्थापयेदासनोपरि सान्निध्यं रुद्रगायत्र्या अघोरेण निरुध्य च

વામદેવ મંત્રથી આસન ઉપર સ્થાપન કરવું; રુદ્ર-ગાયત્રીથી સાન્નિધ્યનું આવાહન કરવું, અને અઘોર મંત્રથી વિઘ્નોને નિરુદ્ધ કરવું.

Verse 31

ईशानः सर्वविद्यानाम् इति मन्त्रेण पूजयेत् पाद्यमाचमनीयं च विभोश्चार्घ्यं प्रदापयेत्

“ઈશાનઃ સર્વવિદ્યાનામ્” આ મંત્રથી સર્વવ્યાપી પ્રભુના લિંગની પૂજા કરવી. ત્યારબાદ પાદ્ય, આચમનીય જળ અને તે મહાવિભુને અર્ઘ્ય અર્પણ કરવું.

Verse 32

स्नापयेद्विधिना रुद्रं गन्धचन्दनवारिणा पञ्चगव्यविधानेन गृह्य पात्रे ऽभिमन्त्र्य च

વિધિ મુજબ સુગંધ અને ચંદનમિશ્રિત જળથી રુદ્રને સ્નાન કરાવવું. પંચગવ્યવિધાન પ્રમાણે પવિત્ર પાત્રમાં લઈને મંત્રોથી અભિમંત્રિત કરી પછી અભિષેક કરવો.

Verse 33

प्रणवेनैव गव्यैस्तु स्नापयेच्च यथाविधि आज्येन मधुना चैव तथा चेक्षुरसेन च

માત્ર પ્રણવ (ૐ) જપતા, વિધિ મુજબ ગૌ-ઉદ્ભવ દ્રવ્યો વડે સ્નાન કરાવવું; તેમજ ઘી, મધ અને ઇક્ષુરસ (ગણેરસ) થી પણ અભિષેક કરવો.

Verse 34

पुण्यैर्द्रव्यैर्महादेवं प्रणवेनाभिषेचयेत् जलभाण्डैः पवित्रैस्तु मन्त्रैस्तोयं क्षिपेत्ततः

પવિત્ર દ્રવ્યો વડે પ્રણવ (ૐ) સહ મહાદેવનો અભિષેક કરવો. ત્યારબાદ શુદ્ધ જળપાત્રોથી મંત્રોચ્ચાર કરતાં જળ અર્પણ કરવું.

Verse 35

शुद्धिं कृत्वा यथान्यायं सितवस्त्रेण साधकः कुशापामार्गकर्पूरजातिपुष्पकचम्पकैः

વિધિ મુજબ શુદ્ધિ કરીને, શ્વેત વસ્ત્ર ધારણ કરેલો સાધક કુશ, અપામાર્ગ, કપૂર, જાતી (ચમેલી)ના પુષ્પો અને ચંપકના પુષ્પો સાથે પૂજામાં પ્રવૃત્ત થાય।

Verse 36

करवीरैः सितैश्चैव मल्लिकाकमलोत्पलैः आपूर्य पुष्पैः सुशुभैः चन्दनाद्यैश् च तज्जलम्

તે પૂજનજળને શ્વેત કરવીર, મલ્લિકા, કમળ અને નીલોત્પલ જેવા શુભ પુષ્પોથી ભરિ, ચંદનાદિ સુગંધિત દ્રવ્યોથી સુવાસિત કરવું જોઈએ।

Verse 37

न्यसेन्मन्त्राणि तत्तोये सद्योजातादिकानि तु सुवर्णकलशेनाथ तथा वै राजतेन वा

તે જળમાં સદ્યોજાત આદિ (પંચબ્રહ્મ) મંત્રોનું ન્યાસ કરવું—સુવર્ણ કલશથી, અથવા નિશ્ચયે રજત કલશથી।

Verse 38

ताम्रेण पद्मपत्रेण पालाशेन दलेन वा शंखेन मृन्मयेनाथ शोधितेन शुभेन वा

શોધન તાંબાના પાત્રથી, કમળપત્રથી, પલાશપત્રથી, શંખથી, અથવા વિધિપૂર્વક શુદ્ધ કરેલા શુભ મૃણ્મય પાત્રથી પણ કરી શકાય છે।

Verse 39

सकूर्चेन सपुष्पेण स्नापयेन्मन्त्रपूर्वकम् मन्त्राणि ते प्रवक्ष्यामि शृणु सर्वार्थसिद्धये

કૂર્ચ (દર્ભગુચ્છ) અને પુષ્પ સાથે મંત્રપૂર્વક (લિંગને) સ્નાન કરાવવું। તે મંત્રો હું તને કહું છું—સર્વાર્થસિદ્ધિ માટે સાંભળ।

Verse 40

यैर्लिङ्गं सकृदप्येवं स्नाप्य मुच्येत मानवः पवमानेन मन्त्रज्ञाः तथा वामीयकेन च

મંત્રજ્ઞો કહે છે કે આ રીતે લિંગને એકવાર પણ સ્નાન કરાવવાથી મનુષ્ય મુક્ત થાય છે—પવમાન મંત્રથી અને તેમ જ વામીયક મંત્રથી પણ।

Verse 41

रुद्रेण नीलरुद्रेण श्रीसूक्तेन शुभेन च रजनीसूक्तकेनैव चमकेन शुभेन च

રુદ્રસૂક્ત, શુભ નીલરુદ્ર, મંગલકારી શ્રીસૂક્ત, રજનીસૂક્ત તથા શુભ ચમક—આ બધાનો જપ કરીને શિવલિંગપૂજનની વિધિ પૂર્ણ કરવી।

Verse 42

होतारेणाथ शिरसा अथर्वेण शुभेन च शान्त्या चाथ पुनः शान्त्या भारुण्डेनारुणेन च

પછી હોતૃ-મંત્ર, શિરस्-સૂક્ત, શુભ અથર્વ-મંત્રો અને શાંતિ-ક્રિયાઓથી—વારંવાર શાંતિ કરીને—ભારુણ્ડ તથા અરુણ પાઠો સહિત વિઘ્ન નિવારી શિવપૂજામાં શાંતિ સ્થાપવી।

Verse 43

वारुणेन च ज्येष्ठेन तथा वेदव्रतेन च तथान्तरेण पुण्येन सूक्तेन पुरुषेण च

વરুণસૂક્ત, જ્યેષ્ઠસૂક્ત, વેદવ્રત-અનુષ્ઠાન તથા અન્ય પુણ્ય સૂક્તો—પુરુષસૂક્ત સહિત—આ બધાથી પરમ પતિ શિવની સ્તુતિ કરવી; વૈદિક વચનો પશુને શુદ્ધ કરી પાશબંધન ઢીલું કરે છે।

Verse 44

त्वरितेनैव रुद्रेण कपिना च कपर्दिना आवोसजेति साम्ना तु बृहच्चन्द्रेण विष्णुना

પછી ત્વરિત રીતે કપી તથા કપર્દી એવા રુદ્રને ‘આવોસજે’ નામના સામગાનથી આવાહન કરવામાં આવ્યો; અને બૃહચ્ચન્દ્ર-સ્વરૂપ વિષ્ણુએ પણ એ જ ગાનથી તેની સ્તુતિ કરી।

Verse 45

विरूपाक्षेण स्कन्देन शतऋग्भिः शिवैस् तथा पञ्चब्रह्मैश् च सूत्रेण केवलप्रणवेन च

વિરૂપાક્ષ અને સ્કંદનું આવાહન કરીને, શિવની શત ઋચાઓનું પાઠ કરીને, પંચબ્રહ્મ મંત્રોથી, પવિત્ર સૂત્રથી, તેમજ માત્ર પ્રણવ ‘ઓમ્’ દ્વારા પણ—પરમ પતિ શિવની ઉપાસના કરી શકાય છે।

Verse 46

स्नापयेद्देवदेवेशं सर्वपापप्रशान्तये वस्त्रं शिवोपवीतं च तथा ह्याचमनीयकम्

સર્વ પાપશાંતિ માટે દેવોના દેવેશ્વરને સ્નાન કરાવવું. પછી વસ્ત્ર, શિવોપવીત અને આચમન માટેનું જળ અર્પણ કરવું.

Verse 47

गन्धं पुष्पं तथा धूपं दीपमन्नं क्रमेण तु तोयं सुगन्धितं चैव पुनराचमनीयकम्

ક્રમ પ્રમાણે ગંધ, પુષ્પ, ધૂપ, દીપ અને નૈવેદ્ય અર્પણ કરવું; પછી સુગંધિત જળ અને ફરી આચમનનું જળ અર્પણ કરવું.

Verse 48

मुकुटं च शुभं छन्नं तथा वै भूषणानि च दापयेत्प्रणवेनैव मुखवासादिकानि च

શુભ અને સુસજ્જ મુકુટ તથા આભૂષણો અર્પણ કરવું; અને પ્રણવ ‘ઓં’ જપતાં મુખવસ્ત્ર વગેરે પણ સમર્પિત કરવું.

Verse 49

ततः स्फटिकसंकाशं देवं निष्कलमक्षरम् कारणं सर्वदेवानां सर्वलोकमयं परम्

ત્યારબાદ સ્ફટિક સમ કાંતિ ધરાવતા દેવનું દર્શન થયું—નિષ્કલ, અક્ષર; સર્વ દેવોના કારણ, પરમ, સર્વ લોકોમાં વ્યાપ્ત।

Verse 50

ब्रह्मेन्द्रविष्णुरुद्राद्यैर् ऋषिदेवैर् अगोचरम् वेदविद्भिर् हि वेदान्तैस् त्व् अगोचरमिति श्रुतिः

બ્રહ્મા, ઇન્દ્ર, વિષ્ણુ, રુદ્ર આદિ તથા ઋષિ-દેવગણને પણ જે અગોચર છે. વેદવિદો વેદાંત દ્વારા શ્રુતિમાં કહે છે—‘તે અગોચર છે’।

Verse 51

आदिमध्यान्तरहितं भेषजं भवरोगिणाम् शिवतत्त्वमिति ख्यातं शिवलिङ्गे व्यवस्थितम्

આદિ, મધ્ય અને અંત રહિત તે શિવતત્ત્વ ભવ-રોગથી પીડિત જીવોનું પરમ ઔષધ તરીકે પ્રસિદ્ધ છે; તે શિવલિંગમાં સ્થિત છે.

Verse 52

प्रणवेनैव मन्त्रेण पूजयेल्लिङ्गमूर्धनि स्तोत्रं जपेच्च विधिना नमस्कारं प्रदक्षिणम्

માત્ર પ્રણવ (ૐ) મંત્રથી લિંગના શિખરનું પૂજન કરવું; અને વિધિપૂર્વક સ્તોત્રજપ, નમસ્કાર તથા પ્રદક્ષિણા કરવી।

Verse 53

अर्घ्यं दत्त्वाथ पुष्पाणि पादयोस्तु विकीर्य च प्रणिपत्य च देवेशम् आत्मन्यारोपयेच्छिवम्

અર્ઘ્ય અર્પણ કરીને પછી તેમના ચરણોમાં પુષ્પો વિખેરવા; દેવેશને પ્રણામ કરીને આંતરિક ધ્યાનથી પોતાના અંદર શિવને સ્થાપિત કરવો।

Verse 54

एवं संक्षिप्य कथितं लिङ्गार्चनमनुत्तमम् आभ्यन्तरं प्रवक्ष्यामि लिङ्गार्चनमिहाद्य ते

આ રીતે લિંગાર્ચનનું અનુત્તમ વિધાન સંક્ષેપમાં કહેવાયું. હવે હું તને અહીં અને આજે લિંગની આંતરિક (માનસ) પૂજા કહું છું.