Adhyaya 102

Verse 1

इति श्रीलिङ्गमहापुराणे पूर्वभागे मदनदाहो नामैकाधिकशततमो ऽध्यायः सूत उवाच तपसा च महादेव्याः पार्वत्या वृषभध्वज प्रीतिश् च भगवाञ्छर्वो वचनाद्ब्रह्मणस्तदा

આ રીતે શ્રીલિંગમહાપુરાણના પૂર્વભાગમાં ‘મદનદાહ’ નામે એકસો-બીજો અધ્યાય (આરંભે છે). સૂત બોલ્યા—હે વૃષભધ્વજ! મહાદેવી પાર્વતીના તપથી અને પછી બ્રહ્માના વિનંતિવચનથી ભગવાન શર્વ પ્રસન્ન થયા.

Verse 2

हिताय चाश्रमाणां च क्रीडार्थं भगवान्भवः तदा हैमवतीं देवीम् उपयेमे यथाविधि

આશ્રમોના હિત માટે અને દિવ્ય લીલા માટે ભગવાન ભવ (શિવ) એ ત્યારે વિધિપૂર્વક દેવી હૈમવતી (પાર્વતી)નું પાણિગ્રહણ કર્યું.

Verse 3

जगाम स स्वयं ब्रह्मा मरीच्याद्यैर्महर्षिभिः तपोवनं महादेव्याः पार्वत्याः पद्मसंभवः

ત્યારે પદ્મસમ્ભવ બ્રહ્મા સ્વયં, મરીચિ આદિ મહર્ષિઓ સાથે, મહાદેવી પાર્વતીના પવિત્ર તપોવનમાં ગયો।

Verse 4

प्रदक्षिणीकृत्य च तां देवीं स जगतो ऽरणीम् किम् अर्थं तपसा लोकान् संतापयसि शैलजे

તે દેવીને—જગતની અરણિ—પ્રદક્ષિણ કરીને તેણે કહ્યું: “હે શૈલજે, કયા હેતુથી તપથી લોકોને સંતપ્ત કરે છે?”

Verse 5

त्वया सृष्टं जगत्सर्वं मातस्त्वं मा विनाशय त्वं हि संधारयेल्लोकान् इमान् सर्वान् स्वतेजसा

હે માતા, તારા દ્વારા જ આ સમગ્ર જગત સર્જાયું છે; મને નાશ ન કર. તું પોતાના સ્વતેજથી આ બધા લોકોને ધારણ કરે છે।

Verse 6

सर्वदेवेश्वरः श्रीमान् सर्वलोकपतिर्भवः यस्य वै देवदेवस्य वयं किङ्करवादिनः

શ્રીમાન્ ભવ સર્વ દેવોના ઈશ્વર અને સર્વ લોકોના પતિ છે; તે દેવાધિદેવના અમે માત્ર કિંકર, તેની આજ્ઞા બોલનાર।

Verse 7

स एवं परमेशानः स्वयं च वरयिष्यति वरदे येन सृष्टासि न विना यस्त्वयांबिके

હે વરદે, એ જ પરમેશાન સ્વયં વર પસંદ કરી વરદાન આપશે. જેના દ્વારા તું પ્રગટ થઈ—હે અંબિકે—તારા વિના તે પણ પ્રવૃત્ત થતો નથી।

Verse 8

वर्तते नात्र संदेहस् तव भर्त्ता भविष्यति इत्युक्त्वा तां नमस्कृत्य मुहुः सम्प्रेक्ष्य पार्वतीम्

“આમાં કોઈ સંશય નથી—તમારો પતિ નિશ્ચયે થશે/પ્રાપ્ત થશે.” એમ કહી તેણે તેણીને નમસ્કાર કર્યો અને વારંવાર આદરપૂર્વક પાર્વતીને નિહાળી।

Verse 9

गते पितामहे देवो भगवान् परमेश्वरः जगामानुग्रहं कर्तुं द्विजरूपेण चाश्रमम्

પિતામહ (બ્રહ્મા) વિદાય થયા પછી, ભગવાન પરમેશ્વર અનુગ્રહ કરવા બ્રાહ્મણરૂપ ધારણ કરીને આશ્રમ તરફ ગયા।

Verse 10

सा च दृष्ट्वा महादेवं द्विजरूपेण संस्थितम् प्रतिभाद्यैः प्रभुं ज्ञात्वा ननाम वृषभध्वजम्

તેણીએ મહાદેવને બ્રાહ્મણરૂપે સ્થિત જોયા પછી, આંતરિક પ્રેરણાના ચિહ્નોથી પ્રભુને ઓળખી, વૃષભધ્વજ શિવને પ્રણામ કર્યા।

Verse 11

सम्पूज्य वरदं देवं ब्राह्मणच्छद्मनागतम् तुष्टाव परमेशानं पार्वती परमेश्वरम्

બ્રાહ્મણછદ્મે આવેલા વરદ દેવની યથાવિધી પૂજા કરીને, પાર્વતીએ પરમેશાન—પરમેશ્વરની સ્તુતિ કરી।

Verse 12

अनुगृह्य तदा देवीम् उवाच प्रहसन्निव कुलधर्माश्रयं रक्षन् भूधरस्य महात्मनः

ત્યારે ભગવાને દેવી પર અનુગ્રહ કરીને, જાણે હળવી સ્મિત સાથે કહ્યું—કુલધર્મના આશ્રયને જાળવી, મહાત્મા પર્વતાધિપતિની પ્રતિષ્ઠા રક્ષો।

Verse 13

क्रीडार्थं च सतां मध्ये सर्वदेवपतिर्भवः स्वयंवरे महादेवी तव दिव्यसुशोभने

દિવ્ય ક્રીડાર્થે, સત્પુરુષોના મધ્યે, સર્વદેવપતિ ભવ—હે મહાદેવી—તારા સ્વયંવરમાં દિવ્ય તેજ અને અદભુત શોભા સાથે પ્રગટ થયા।

Verse 14

आस्थाय रूपं यत्सौम्यं समेष्ये ऽहं सह त्वया इत्युक्त्वा तां समालोक्य देवो दिव्येन चक्षुषा

સૌમ્ય અને મંગલરૂપ ધારણ કરીને દેવે કહ્યું—“હું તારી સાથે એક થઈશ.” એમ કહીને તેણે દિવ્ય દૃષ્ટિથી તેણીને નિહાળી।

Verse 15

जगामेष्टं तदा दिव्यं स्वपुरं प्रययौ च सा दृष्ट्वा हृष्टस्तदा देवीं मेनया तुहिनाचलः

ત્યારે તે પોતાના ઇષ્ટ દિવ્ય ધામે—પોતાના નગરમાં—પરત ગઈ. દેવીને જોઈ તુહિનાચલ (હિમાલય) મેનાસહ આનંદિત થયો।

Verse 16

आलिङ्ग्याघ्राय सम्पूज्य पुत्रीं साक्षात्तपस्विनीम् दुहितुर्देवदेवेन न जानन्नभिमन्त्रितम्

તેણે પોતાની પુત્રી—સાક્ષાત્ તપસ્વિની—ને આલિંગન કરીને, મસ્તકને સ્નેહથી સ્પર્શ/ઘ્રાણ કરીને, અને સંપૂર્ણ પૂજા કરીને સન્માન આપ્યું; પરંતુ દેવદેવ મહાદેવે તેણીને અભિમંત્રિત-દીક્ષિત કરી છે તે તેને ખબર પડી નહીં, કારણ કે પ્રભુએ તે વાત તેને છુપાવી રાખી।

Verse 17

स्वयंवरं तदा देव्याः सर्वलोकेष्वघोषयत् अथ ब्रह्मा च भगवान् विष्णुः साक्षाज्जनार्दनः

પછી દેવીના સ્વયંવરનો ઘોષ સર્વ લોકોમાં થયો. ત્યારબાદ બ્રહ્મા અને ભગવાન વિષ્ણુ—સાક્ષાત્ જનાર્દન—પણ ત્યાં આવ્યા।

Verse 18

शक्रश् च भगवान् वह्निर् भास्करो भग एव च त्वष्टार्यमा विवस्वांश् च यमो वरुण एव च

શક્ર (ઇન્દ્ર), પૂજ્ય વહ્નિ (અગ્નિ), ભાસ્કર (સૂર્ય) અને ભગ; તેમજ ત્વષ્ટા, અર્યમા, વિવસ્વાન, યમ અને વરુણ—આ બધા પ્રભુના શાસનમાં સ્થિત છે અને તેની જ વિશ્વશક્તિ બની સૃષ્ટિની વ્યવસ્થા ચલાવે છે।

Verse 19

वायुः सोमस्तथेशानो रुद्राश् च मुनयस् तथा अश्विनौ द्वादशादित्या गन्धर्वा गरुडस् तथा

વાયુ, સોમ તથા ઈશાન; રુદ્રો અને મુનિઓ; બે અશ્વિનો, બાર આદિત્યો, ગંધર્વો અને ગરુડ પણ—આ બધા પતિ-પ્રભુના અધિન વિશ્વ-ક્રમમાં સ્થાપિત દિવ્ય સમૂહ છે।

Verse 20

यक्षाः सिद्धास्तथा साध्या दैत्याः किंपुरुषोरगाः समुद्राश् च नदा वेदा मन्त्राः स्तोत्रादयः क्षणाः

યક્ષો, સિદ્ધો તથા સાધ્યો; દૈત્યો, કિમ્પુરુષો અને ઉરગો; સમુદ્રો અને નદીઓ; વેદો; મંત્રો અને સ્તોત્રો—અહીં સુધી કે સમયના ક્ષણો પણ—આ બધું પતિ મહેશ્વરના અધિન છે; તે પરાત્પર થઈને પણ સર્વત્ર વ્યાપ્ત છે।

Verse 21

नागाश् च पर्वताः सर्वे यज्ञाः सूर्यादयो ग्रहाः त्रयस्त्रिंशच्च देवानां त्रयश् च त्रिशतं तथा

નાગો, સર્વ પર્વતો, યજ્ઞો, સૂર્યાદિ ગ્રહો; તેમજ દેવોના ત્રયસ્ત્રિંશત્ અને તેમ જ ત્રણસો ત્રણ—આ પવિત્ર ગણના છે। આ બધું પતિ શિવના અધિક્ષેત્રમાં સમાયેલું છે; તે જ સર્વાધાર અને સર્વાતીત છે।

Verse 22

त्रयश् च त्रिसहस्रं च तथान्ये बहवः सुरा जग्मुर् गिरीन्द्रपुत्र्यास्तु स्वयंवरमनुत्तमम्

ત્રણ અને ત્રણ હજાર, તેમજ અન્ય ઘણા દેવો પણ, ગિરિરાજની પુત્રીના અનુત્તમ સ્વયંવરમાં ગયા। ત્યાં શિવ-શક્તિના પરમ સંયોગનું સૂચન છે; ત્યાં પતિ જીવને પાશમાંથી ઉદ્ધરે છે।

Verse 23

अथ शैलसुता देवी हैममारुह्य शोभनम् विमानं सर्वतोभद्रं सर्वरत्नैर् अलंकृतम्

ત્યારે શૈલસુતા દેવી સર્વતો ભદ્ર, સર્વ રત્નોથી અલંકૃત એવા શોભન સુવર્ણ વિમાન પર આરોહણ કરી।

Verse 24

अप्सरोभिः प्रनृत्ताभिः सर्वाभरणभूषितैः गन्धर्वसिद्धैर्विविधैः किन्नरैश् च सुशोभनैः

આનંદથી નૃત્ય કરતી અપ્સરાઓ સર્વ આભૂષણોથી ભૂષિત હતી; તેમજ વિવિધ ગંધર્વ-સિદ્ધો અને શોભન કિન્નરો સાથે તે દિવ્ય સભા વધુ તેજસ્વી બની।

Verse 25

बन्दिभिः स्तूयमाना च स्थिता शैलसुता तदा सितातपत्रं रत्नांशुमिश्रितं चावहत्तथा

ત્યારે બંદીજનોની સ્તુતિ વચ્ચે શૈલસુતા દેવી ત્યાં સ્થિર રહી; અને રત્નકિરણોથી ઝગમગતું શ્વેત રાજછત્ર પણ તેના ઉપર ધારણ કરાયું।

Verse 26

मालिनी गिरिपुत्र्यास्तु संध्या पूर्णेन्दुमण्डलम् चामरासक्तहस्ताभिर् दिव्यस्त्रीभिश् च संवृता

ગિરિપુત્રી માટે માલિની જાણે તેની સંધ્યા-સેવા બની ઊભી રહી, પૂર્ણચંદ્રમંડળ સમી તેજસ્વી; અને ચામર ધારણ કરેલા હાથવાળી દિવ્ય સ્ત્રીઓએ તેને ચારે તરફથી ઘેરી રાખી।

Verse 27

मालां गृह्य जया तस्थौ सुरद्रुमसमुद्भवाम् विजया व्यजनं गृह्य स्थिता देव्याः समीपगा

સુરદ્રુમમાંથી ઉત્પન્ન થયેલી માળા લઈને જયા તૈયાર ઊભી રહી; અને વ્યજન (પંખો) લઈને વિજયા દેવીની નજીક સેવાભાવે સ્થિર રહી।

Verse 28

मालां प्रगृह्य देव्यां तु स्थितायां देवसंसदि शिशुर्भूत्वा महादेवः क्रीडार्थं वृषभध्वजः

દેવસભામાં દેવી હાજર હોય ત્યારે વૃષભધ્વજ મહાદેવે માળા ગ્રહણ કરી, શિશુરૂપ ધારણ કરીને ક્રીડા-લીલા કરી।

Verse 29

उत्सङ्गतलसंसुप्तो बभूव भगवान्भवः अथ दृष्ट्वा शिशुं देवास् तस्या उत्संगवर्त्तिनम्

ભગવાન્ ભવ (શિવ) દેવીના અંકમાં ગાઢ નિદ્રામાં શયન કરવા લાગ્યા. ત્યારબાદ દેવોએ તેની ગોદમાં રહેલા તે શિશુને જોયો।

Verse 30

को ऽयम् अत्रेति संमन्त्र्य चुक्षुभुश् च समागताः वज्रमाहारयत्तस्य बाहुम् उद्यम्य वृत्रहा

“આ અહીં કોણ છે?” એમ પરામર્શ કરીને તેઓ ઉશ્કેરાઈ ભેગા થયા. ત્યારે વૃત્રહા ઇન્દ્રે હાથ ઉંચો કરી તેના પર વજ્ર પ્રહાર કર્યો।

Verse 31

स बाहुरुद्यमस्तस्य तथैव समुपस्थितः स्तम्भितः शिशुरूपेण देवदेवेन लीलया

તેનો ઉંચો કરેલો હાથ જેમનો તેમ આગળ વધતાં જ, દેવદેવે શિશુરૂપે પોતાની લીલાથી તેને એ જ ભંગિમામાં સ્થંભિત કરી દીધો।

Verse 32

वज्रं क्षेप्तुं न शशाक बाहुं चालयितुं तथा वह्निः शक्तिं तथा क्षेप्तुं न शशाक तथा स्थितः

ઇન્દ્ર વજ્ર ફેંકી શક્યો નહીં, હાથ પણ હલાવી શક્યો નહીં; તેમ જ અગ્નિ પણ એ જ સ્થિતિમાં પોતાની શક્તિ (શક્ત્યસ્ત્ર) ફેંકી શક્યો નહીં।

Verse 33

यमो ऽपि दण्डं खड्गं च निरृतिर्मुनिपुङ्गवाः वरुणो नागपाशं च ध्वजयष्टिं समीरणः

હે મુનિપુંગવો, યમ દંડ અને ખડ્ગ ધારણ કરે છે; નિરૃતિ પણ પોતાના આયુધ સાથે સ્થિત છે; વરુણ નાગપાશ ધારણ કરે છે; અને સમીરણ (વાયુ) ધ્વજ-યષ્ટિ વહન કરે છે—શિવના વિશ્વવિધાનમાં આ દિવ્ય ચિહ્નો નિશ્ચિત છે।

Verse 34

सोमो गदां धनेशश् च दण्डं दण्डभृतां वरः ईशानश् च तथा शूलं तीव्रमुद्यम्य संस्थितः

સોમ ગદા પકડીને ઊભો રહ્યો; ધનેશ (કુબેર) દંડધારકોમાં શ્રેષ્ઠ બની દંડ ઊંચો કરીને સ્થિત રહ્યો; અને ઈશાન તીવ્ર શૂલ (ત્રિશૂલ) ઉઠાવીને અડગ ઊભો રહ્યો—શૈવ સિદ્ધાંતમાં આ આયુધો પાશ (બંધન) પર શાસન અને પશુ (બંધ આત્મા)ની રક્ષા કરનાર પતિ શિવના અધિકારચિહ્ન છે।

Verse 35

रुद्राश् च शूलमादित्या मुशलं वसवस् तथा मुद्गरं स्तम्भिताः सर्वे देवेनाशु दिवौकसः

રુદ્રોએ ત્રિશૂલ ઉઠાવ્યાં; આદિત્યોએ મુશલ; અને વસુઓએ મુદગર—પણ સ્વર્ગવાસી તે સૌ દેવ દ્વારા તત્કાળ સ્તંભિત થઈ ગયા; તેથી પ્રગટ થયું કે પતિ શિવ જ સર્વ શક્તિઓને વશ કરે છે।

Verse 36

स्तम्भिता देवदेवेन तथान्ये च दिवौकसः शिरः प्रकम्पयन् विष्णुश् चक्रम् उद्यम्य संस्थितः

દેવદેવ દ્વારા સ્તંભિત થતાં અન્ય દિવૌકસ પણ અચળ થઈ ગયા. ત્યારે વિષ્ણુ—આશ્ચર્યથી શિર કંપાવતા—ચક્ર ઉઠાવી તૈયાર ઊભા રહ્યા।

Verse 37

तस्यापि शिरसो बालः स्थिरत्वं प्रचकार ह चक्रं क्षेप्तुं न शशाक बाहूंश्चालयितुं न च

તેના માથાના વાળ પણ કઠોર થઈ સ્થિર થઈ ગયા. તે ચક્ર ફેંકી શક્યો નહીં અને પોતાની ભુજાઓ પણ હલાવી શક્યો નહીં।

Verse 38

पूषा दन्तान् दशन् दन्तैर् बालमैक्षत मोहितः तस्यापि दशनाः पेतुर् दृष्टमात्रस्य शंभुना

મોહિત પૂષાએ દાંત ભીંચીને બાળકને જોયો; પરંતુ શંભુની માત્ર દૃષ્ટિ પડતાં જ તેના દાંત પડી ગયા. આ પતિની અજેયતા છે—તેણી ઇચ્છાથી જ પાશ તૂટી જાય છે.

Verse 39

बलं तेजश् च योगं च तथैवास्तम्भयद् विभुः अथ तेषु स्थितेष्वेव मन्युमत्सु सुरेष्वपि

પછી સર્વવ્યાપી વિભુ, પરમ પતિએ તેમનું બળ, તેજ અને યોગશક્તિ પણ સ્થંભિત કરી દીધી. ક્રોધથી ભરેલા દેવો ત્યાં જ અટકી રહ્યા; કશું કરી શક્યા નહીં.

Verse 40

ब्रह्मा परमसंविग्नो ध्यानमास्थाय शङ्करम् बुबुधे देवमीशानम् उमोत्संगे तमास्थितम्

અતિ વ્યાકુળ બ્રહ્માએ શંકરનું ધ્યાન ધારણ કર્યું. તે સમાધિ દ્વારા તેણે ઈશાન દેવને જાણ્યો—જે ઉમાની ગોદમાં વિરાજમાન હતા.

Verse 41

स बुद्ध्वा देवमीशानं शीघ्रम् उत्थाय विस्मितः ववन्दे चरणौ शंभोर् अस्तुवच्च पितामहः

ઈશાન દેવને ઓળખીને તે આશ્ચર્યથી તરત ઊભા થયા. શંભુના ચરણોમાં વંદન કરી પિતામહ બ્રહ્માએ સ્તુતિ ગાઈ.

Verse 42

बुद्धिस्त्वं सर्वलोकानाम् अहङ्कारस् त्वम् ईश्वरः भूतानामिन्द्रियाणां च त्वमेवेश प्रवर्त्तकः

હે ઈશ્વર! સર્વ લોકોની બુદ્ધિ તું જ છે, અને અહંકાર પણ તું જ છે. સર્વ ભૂતો અને ઇન્દ્રિયો માટે, હે ઈશ, પ્રવર્તન કરાવનાર તું જ—અંતર્યામી પતિ.

Verse 43

तवाहं दक्षिणाद्धस्तात् सृष्टः पूर्वं पुरातनः वामहस्तान् महाबाहो देवो नारायणः प्रभुः

હે મહાબાહો! તારા જમણા હાથમાંથી હું પ્રાચીન આદિકાળે પ્રથમ સર્જાયો; અને તારા ડાબા હાથમાંથી પ્રભુ દેવ નારાયણ પ્રગટ થયા।

Verse 44

इयं च प्रकृतिर्देवी सदा ते सृष्टिकारण पत्नीरूपं समास्थाय जगत्कारणमागता

આ દેવী પ્રકૃતિ સદા તારી સૃષ્ટિ-કારણ શક્તિ છે; પત્નીરૂપ ધારણ કરીને તે જગતના કારણરૂપે પ્રગટ થઈ છે।

Verse 45

नमस्तुभ्यं महादेव महादेव्यै नमोनमः प्रसादात्तव देवेश नियोगाच्च मया प्रजाः

હે મહાદેવ! તને નમસ્કાર; મહાદેવીને વારંવાર નમસ્કાર. હે દેવેશ! તારી કૃપાથી અને તારી આજ્ઞાથી જ મારા દ્વારા આ પ્રજાઓ સર્જાઈ છે।

Verse 46

देवाद्यास्तु इमाः सृष्टा मूढास्त्वद्योगमोहिताः कुरु प्रसादमेतेषां यथापूर्वं भवन्त्विमे

દેવોથી આરંભ કરીને આ બધા સર્જાયા છે; પરંતુ આજે તારી યોગમાયાના મોહથી મૂઢ થયા છે. હે પતિ! એમને પ્રસાદ કર, જેથી તેઓ પૂર્વવત્ પોતાની પહેલાની સ્થિતિમાં પાછા આવે।

Verse 47

सूत उवाच विज्ञाप्यैवं तदा ब्रह्मा देवदेवं महेश्वरम् संस्तम्भितांस्तदा तेन भगवान् आह पद्मजः

સૂત બોલ્યા—આ રીતે વિનંતી કરીને ત્યારે કમળજ બ્રહ્મા દેવોના દેવ મહેશ્વરને સંબોધીને બોલ્યા; કારણ કે તેમના દ્વારા તેઓ સ્તંભિત, નિશ્ચલ કરાયા હતા।

Verse 48

मूढास्थ देवताः सर्वा नैव बुध्यत शङ्करम् देवदेवम् इहायान्तं सर्वदेवनमस्कृतम्

મોહમાં સ્થિત સર્વ દેવતાઓએ ત્યાં આવેલા શંકર—દેવદેવ—ને ઓળખ્યા નહીં; જેમને સર્વ દેવો નમસ્કાર કરે છે।

Verse 49

गच्छध्वं शरणं शीघ्रं देवाः शक्रपुरोगमाः सनारायणकाः सर्वे मुनिभिः शङ्करं प्रभुम्

હે શક્રના આગેવાન દેવો! ત્વરિત પ્રભુ શંકરની શરણમાં જાઓ. નારાયણ સહિત, મુનિઓ સાથે, સર્વે મળીને તે શિવ-પતિ—પરમ રક્ષક—ને શરણ જાઓ।

Verse 50

सार्धं मयैव देवेशं परमात्मानमीश्वरम् अनया हैमवत्या च प्रकृत्या सह सत्तमम्

મારા સાથે, આ હૈમવતી પ્રકૃતિ—પર્વતજ શક્તિ—સહિત, દેવેશ પરમાત્મા ઈશ્વર, શ્રેષ્ઠતમ પ્રભુની આરાધના કરો।

Verse 51

तत्र ते स्तम्भितास्तेन तथैव सुरसत्तमाः प्रणेमुर् मनसा सर्वे सनारायणकाः प्रभुम्

ત્યાં તે (દિવ્ય શક્તિ) દ્વારા સ્તંભિત થઈ શ્રેષ્ઠ દેવો જેમ હતા તેમ જ રહી ગયા; અને નારાયણ સહિત સૌએ મનમાં પ્રભુ પતિને નમન કર્યું।

Verse 52

अथ तेषां प्रसन्नो भूद् देवदेवस्त्रियंबकः यथापूर्वं चकाराशु वचनाद्ब्रह्मणः प्रभुः

પછી દેવદેવ ત્ર્યંબક તેઓ પર પ્રસન્ન થયા; અને પ્રભુએ બ્રહ્માના વચનથી ત્વરિત સર્વને યથાપૂર્વ કરી દીધું।

Verse 53

तत एवं प्रसन्ने तु सर्वदेवनिवारणम् वपुश्चकार देवेशो दिव्यं परममद्भुतम्

ત્યારે સ્થિતિ શાંત થતાં દેવોના ઈશ્વરે પરમ અદ્ભુત, દિવ્ય સ્વરૂપ ધારણ કર્યું, જે સર્વ દેવતાઓને પણ રોકી-નિયંત્રિત કરનારું હતું।

Verse 54

तेजसा तस्य देवास्ते सेन्द्रचन्द्रदिवाकराः सब्रह्मकाः ससाध्याश् च सनारायणकास् तथा

તેમના તેજથી અભિભૂત થઈ તે દેવતાઓ—ઇન્દ્ર, ચંદ્ર અને સૂર્ય સહિત—બ્રહ્મા, સાધ્યગણ તથા નારાયણ સહિત—સૌ તે પ્રભાના વશમાં આવ્યા।

Verse 55

सयमाश् च सरुद्राश् च चक्षुरप्रार्थयन् विभुम् तेभ्यश् च परमं चक्षुः सर्वदृष्टौ च शक्तिमत्

પછી સાયમો અને રુદ્રોએ સર્વવ્યાપી વિભુ પાસે દૃષ્ટિ માટે પ્રાર્થના કરી; તેણે તેમને સર્વદર્શન માટે શક્તિમાન પરમ નેત્ર આપ્યું।

Verse 56

ददावंबापतिः शर्वो भवान्याश् च चलस्य च लब्ध्वा चक्षुस्तदा देवा इन्द्रविष्णुपुरोगमाः

ત્યારે અંબાપતિ શર્વ—ઉમાના સ્વામી શિવ—એ દિવ્ય દૃષ્ટિ આપી; અને તે નેત્ર પામી ઇન્દ્ર-વિષ્ણુ આગેવાન દેવોએ ભવાનીને તથા ચલ જગતમાં અચલ પ્રભુને દર્શન કર્યા।

Verse 57

सब्रह्मकः सशक्राश् च तमपश्यन्महेश्वरम् ब्रह्माद्या नेमिरे तूर्णं भवानी च गिरीश्वरः

બ્રહ્મા સહિત અને શક્ર (ઇન્દ્ર) સહિત સૌએ મહેશ્વરને જોયા; બ્રહ્માદિ દેવો તરત નમી પડ્યા, અને ભવાની તથા ગિરીશ્વર પણ શીઘ્ર પ્રણામ કર્યા।

Verse 58

मुनयश् च महादेवं गणेशाः शिवसंमताः ससर्जुः पुष्पवृष्टिं च खेचराः सिद्धचारणाः

મુનિઓએ, મહાદેવને સંમત શિવગણોએ તથા આકાશગામી સિદ્ધ-ચારણોએ મહેશ્વરના સન્માનમાં પુષ્પવૃષ્ટિ વરસાવી।

Verse 59

देवदुन्दुभयो नेदुस् तुष्टुवुर्मुनयः प्रभुम् जगुर्गन्धर्वमुख्याश् च ननृतुश्चाप्सरोगणाः

દેવદુંદુભિઓ ગાજી ઊઠ્યાં; મુનિઓએ પ્રભુની સ્તુતિ કરી. મુખ્ય ગંધર્વોએ ગાન કર્યું અને અપ્સરાગણોએ નૃત્ય કર્યું—પશુના પાશને છૂટો પાડનાર પરમ શિવપતિનો ઉત્સવ કરતાં।

Verse 60

मुमुहुर्गणपाः सर्वे मुमोदांबा च पार्वती तस्य देवी तदा हृष्टा समक्षं त्रिदिवौकसाम्

શિવગણોના સર્વ નાયકો આનંદિત થયા અને અંબા પાર્વતી પણ હર્ષથી ભરાઈ ગઈ. તે દેવી ત્યારે ત્રિદિવવાસીઓની સમક્ષ આનંદથી તેજસ્વી બની ઊભી રહી।

Verse 61

पादयोः स्थापयामास मालां दिव्यां सुगन्धिनीम् साधु साध्विति सम्प्रोच्य तया तत्रैव चार्चितम्

તેણીએ પ્રભુના ચરણોમાં દિવ્ય સુગંધિત માળા અર્પણ કરી. “સાધુ, સાધુ” કહીને ત્યાં જ તત્ક્ષણે તેમની અર્ચના કરી।

Verse 62

सह देव्या नमश्चक्रुः शिरोभिर् भूतलाश्रितैः सर्वे सब्रह्मका देवाः सयक्षोरगराक्षसाः

દેવી સાથે સૌએ ભૂમિ પર મસ્તક મૂકી નમસ્કાર કર્યો—બ્રહ્મા સહિત સર્વ દેવો, તથા યક્ષ, નાગ અને રાક્ષસો પણ।