Shloka 73
Śrīcakra–Mantra–Pūjāvidhi: Agastya–Hayagrīva Saṃvāda
Lalitopākhyāna Context
Devanagari script
सर्वानुकूलः सर्वत्र प्रतिकूलविवर्जितः / अनन्यशरणो गौरीं दृढं सम्प्रार्थ्य रक्षणे
Transliteration
sarvānukūlaḥ sarvatra pratikūlavivarjitaḥ / ananyaśaraṇo gaurīṃ dṛḍhaṃ samprārthya rakṣaṇe
Translation
જે સર્વત્ર સર્વને અનુકૂળ રહે છે અને પ્રતિકૂળતા ત્યજે છે, તે અનન્ય શરણ બની ગૌરીને દૃઢપણે પ્રાર્થના કરીને રક્ષણ માગે છે।
Word by Word
सर्व-अनुकूलःwholly favorable
सर्व-अनुकूलः:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeAdjective
Rootसर्व (प्रातिपदिक) + अनुकूल (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; विशेषण (adjectival)
सर्वत्रeverywhere
सर्वत्र:
Adhikarana (अधिकरण/Location)
TypeIndeclinable
Rootसर्वत्र (अव्यय)
Formअव्यय; देशवाचक क्रियाविशेषण (locative adverb)
प्रतिकूल-विवर्जितःfree from the unfavorable
प्रतिकूल-विवर्जितः:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeAdjective
Rootप्रतिकूल (प्रातिपदिक) + विवर्जित (कृदन्त; वि√वृज्/वर्ज्)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; भूतकृदन्त (past passive participle) ‘विवर्जित’ = ‘devoid of’; समासे विशेषण
अनन्य-शरणःhaving no other refuge
अनन्य-शरणः:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeAdjective
Rootअनन्य (प्रातिपदिक) + शरण (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; ‘अनन्यं शरणं यस्य’ इत्यर्थे विशेषण
गौरीम्Gaurī (Pārvatī)
गौरीम्:
Karma (कर्म/Object)
TypeNoun
Rootगौरी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन
दृढम्firmly
दृढम्:
Prakaraṇa (प्रकरण/Adverbial)
TypeIndeclinable
Rootदृढ (प्रातिपदिक)
Formअव्ययीभावे/क्रियाविशेषणरूपेण; manner adverb (‘firmly’)
सम्प्रार्थ्यhaving earnestly prayed
सम्प्रार्थ्य:
Kriyāviśeṣaṇa (क्रियाविशेषण/Converb)
TypeVerb
Rootसम्+प्र√अर्थ् (धातु)
Formक्त्वान्त (absolutive/gerund) ‘having earnestly prayed’; अव्ययभाव (indeclinable verbal)
रक्षणेin (the matter of) protection
रक्षणे:
Adhikarana (अधिकरण/Domain)
TypeNoun
Rootरक्षण (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th/Locative), एकवचन; विषय/अधिकरण