Shloka 26
Viśukra–Viṣaṅga-vadha (The Slaying of Viśukra and Viṣaṅga) — Lalitopākhyāna
Devanagari script
अत्यन्त सेनासंमर्दाद्रथचक्रैर्विचूर्णिताः / केचित्पादेन नागानां मर्दिता न्यपतन्भुवि
Transliteration
atyanta senāsaṃmardādrathacakrairvicūrṇitāḥ / kecitpādena nāgānāṃ marditā nyapatanbhuvi
Translation
અત્યંત સેનાસંઘર્ષમાં કેટલાક રથચક્રોથી ચૂર્ણ થઈ ગયા. કેટલાક હાથીઓના પગથી મર્દિત થઈ ધરતી પર પડી ગયા.
Word by Word
अत्यन्तम्excessively
अत्यन्तम्:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootअत्यन्त (अव्यय/प्रातिपदिक)
Formक्रियाविशेषण-अव्यय (adverb)
सेना-संमर्दात्from the crush of the army
सेना-संमर्दात्:
Apadana (अपादान)
TypeNoun
Rootसेना (प्रातिपदिक) + संमर्द (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे पञ्चमी (5th/पञ्चमी), एकवचन; अपादान (ablative)
रथ-चक्रैःby chariot-wheels
रथ-चक्रैः:
Karana (करण)
TypeNoun
Rootरथ (प्रातिपदिक) + चक्र (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे तृतीया, बहुवचन; करण (instrumental)
विचूर्णिताःpulverized
विचूर्णिताः:
Karta-anvaya (कर्तृविशेषण)
TypeAdjective
Rootवि-चूर्ण् (धातु) → विचूर्णित (कृदन्त-प्रातिपदिक)
Formभूतकृदन्त (past passive participle/क्त), पुंलिङ्गे प्रथमा, बहुवचन
केचित्some
केचित्:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootक-चिद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे प्रथमा, बहुवचन
पादेनby a foot
पादेन:
Karana (करण)
TypeNoun
Rootपाद (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे तृतीया, एकवचन; करण (instrumental)
नागानाम्of elephants
नागानाम्:
Sambandha (सम्बन्ध/षष्ठी)
TypeNoun
Rootनाग (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे षष्ठी, बहुवचन; genitive
मर्दिताःtrampled/crushed
मर्दिताः:
Karta-anvaya (कर्तृविशेषण)
TypeAdjective
Rootमृद्/मर्द् (धातु) → मर्दित (कृदन्त-प्रातिपदिक)
Formभूतकृदन्त (past passive participle/क्त), पुंलिङ्गे प्रथमा, बहुवचन
न्यपतन्fell down
न्यपतन्:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootनि-पत् (धातु)
Formलङ् (Imperfect/लङ्), प्रथमपुरुष, बहुवचन; परस्मैपदम्
भुविon the ground
भुवि:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootभू (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्गे सप्तमी, एकवचन; locative