Previous Verse
Next Verse

Shloka 23

Ābhūta-saṃplava & Loka-vibhāga

Dissolution Threshold and the Fourteen Abodes

ये ते स्वायंभुवाद्या हि पुरस्तात्परिकीर्त्तिताः / कल्प एते यदा लोके प्रतिष्ठन्ति तदा तपः

ye te svāyaṃbhuvādyā hi purastātparikīrttitāḥ / kalpa ete yadā loke pratiṣṭhanti tadā tapaḥ

જે સ્વાયંભુવ આદિ પૂર્વે કીર્તિત થયા છે—જ્યારે તેઓ કલ્પકાળે લોકમાં પ્રતિષ્ઠિત થાય છે, ત્યારે તપસ્યા પ્રવર્તે છે.

yethose who
ye:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootyad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
FormPuṃliṅga, Prathamā (1st), Bahuvacana; relative pronoun
tethose
te:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
FormPuṃliṅga, Prathamā, Bahuvacana; correlative pronoun
svāyaṃbhuva-ādyāḥbeginning with Svāyaṃbhuva
svāyaṃbhuva-ādyāḥ:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootsvāyaṃbhuva (प्रातिपदिक) + ādi (प्रातिपदिक)
FormPuṃliṅga, Prathamā, Bahuvacana; ‘beginning with Svāyaṃbhuva’
hiindeed
hi:
Sambandha (सम्बन्ध/particle)
TypeIndeclinable
Roothi (अव्यय)
FormNipāta — indeed/for
purastātpreviously
purastāt:
Kāla/Deśa-adhikaraṇa (काल/देश अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootpurastāt (अव्यय)
FormKāla/deśa-avyaya (adverb) — ‘formerly/before’
parikīrtitāḥhave been described
parikīrtitāḥ:
Kriyā (क्रिया; verbal predicate)
TypeVerb
Rootpari + √kīrt (कीर्त् धातु) + parikīrtita (कृदन्त)
FormBhūta-kṛdanta (past passive participle), Puṃliṅga, Prathamā, Bahuvacana; predicative (‘have been proclaimed’)
kalpein the kalpa
kalpe:
Adhikaraṇa (अधिकरण)
TypeNoun
Rootkalpa (प्रातिपदिक)
FormPuṃliṅga, Saptamī (7th), Ekavacana; locative (‘in a kalpa’)
etethese
ete:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootetad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
FormPuṃliṅga, Prathamā, Bahuvacana
yadāwhen
yadā:
Kāla-adhikaraṇa (काल अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootyadā (अव्यय)
FormKāla-avyaya (temporal conjunction)
lokein the world
loke:
Adhikaraṇa (अधिकरण)
TypeNoun
Rootloka (प्रातिपदिक)
FormPuṃliṅga, Saptamī, Ekavacana
pratiṣṭhantibecome established
pratiṣṭhanti:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Rootprati + √sthā (स्था धातु)
FormLaṭ-lakāra (present), Prathama-puruṣa (3rd), Bahuvacana; parasmaipada
tadāthen
tadā:
Kāla-adhikaraṇa (काल अधिकरण)
TypeIndeclinable
Roottadā (अव्यय)
FormKāla-avyaya (then)
tapaḥausterity/penance
tapaḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Roottapas (प्रातिपदिक)
FormNapumsaka, Prathamā (1st), Ekavacana; (elliptic predicate/subject; sense: ‘(there is) austerity’ or ‘austerity (is [their state])’)