Shloka 9
Daṇḍanāthāviniryāṇa
The Departure/March of Daṇḍanāthā
Devanagari script
अवरुह्य महासिंहमारुरोह स्ववाहनम् / वज्रघोष इति ख्यातं धूतकेसरमण्डलम्
Transliteration
avaruhya mahāsiṃhamāruroha svavāhanam / vajraghoṣa iti khyātaṃ dhūtakesaramaṇḍalam
Translation
મહાસિંહ પરથી ઉતરીને તે પોતાના વાહન પર આરૂઢ થઈ—જે ‘વજ્રઘોષ’ નામે પ્રસિદ્ધ હતું અને જેના કેશરમંડળને ધૂળ ઝાડીને તેજસ્વી બનાવાયું હતું।
Word by Word
अवरुह्यhaving descended
अवरुह्य:
Kriyāviśeṣaṇa (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootअव-रुह् (धातु)
Formक्त्वान्त (absolutive/gerund), अव्ययीभाव-प्रयोगः; ‘having descended’
महासिंहम्the great lion
महासिंहम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootमहा (प्रातिपदिक) + सिंह (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (Accusative/2nd), एकवचन (singular); कर्मधारयः (great lion)
आरुरोहmounted/ascended
आरुरोह:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Rootरुह् (धातु) उपसर्गः आ-
Formलिट् (Perfect), परस्मैपद, प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन (singular)
स्व-वाहनम्her own mount
स्व-वाहनम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootस्व (प्रातिपदिक) + वाहन (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (Accusative/2nd), एकवचन (singular); षष्ठी-तत्पुरुषः (svaṃ vāhanam = her own mount/vehicle)
वज्र-घोषःVajraghoṣa (name)
वज्र-घोषः:
Samjñā (संज्ञा)
TypeNoun
Rootवज्र (प्रातिपदिक) + घोष (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (Nominative/1st), एकवचन (singular); तत्पुरुषः (vajrasya ghoṣaḥ)
इतिthus/so called
इति:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootइति (अव्यय)
Formउद्धरण/समाप्त्यर्थक-अव्यय (quotative particle)
ख्यातम्known as
ख्यातम्:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootख्या (धातु) → ख्यात (कृदन्त)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (Nom/Acc), एकवचन; भूतकृदन्त (PPP) ‘renowned/called’
धूत-केसर-मण्डलम्(the one) with shaken mane-circle
धूत-केसर-मण्डलम्:
Samānādhikaraṇa (समानाधिकरण)
TypeNoun
Rootधूत (कृदन्त, √धू) + केसर (प्रातिपदिक) + मण्डल (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (Nom/Acc), एकवचन; तत्पुरुषः (dhūtāni kesarāṇi yasya tat maṇḍalam / mane)