Shloka 145
Vaṃśānuvārṇana and the Transition to the Fourth (Upasaṃhāra) Pada
Devanagari script
सूर्याग्नीनां प्रवृद्धानां संसृष्टानां परस्परम् / एकत्वमुपयातानामेकज्वाला भवत्युत
Transliteration
sūryāgnīnāṃ pravṛddhānāṃ saṃsṛṣṭānāṃ parasparam / ekatvamupayātānāmekajvālā bhavatyuta
Translation
વર્ધિત સૂર્ય અને અગ્નિ પરસ્પર મિશ્રિત થઈ એકત્વ પામે ત્યારે, નિશ્ચયે એક જ જ્વાળા બની જાય છે.
Word by Word
sūrya-agnīnāmof the sun and fires
sūrya-agnīnām:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootsūrya (प्रातिपदिक) + agni (प्रातिपदिक)
Formद्वन्द्वसमास: ‘sun and fires’; षष्ठी (6th/Genitive), बहुवचन (Plural), पुंलिङ्ग (Masculine)
pravṛddhānāmof (those) increased
pravṛddhānām:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeAdjective
Rootpra-√vṛdh (धातु) + kta (क्त)
Formभूतकर्मणि कृदन्त (PPP), षष्ठी, बहुवचन, पुंलिङ्ग; ‘grown/increased’ (qualifying sūryāgnīnām)
saṃsṛṣṭānāmof (those) mixed together
saṃsṛṣṭānām:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeAdjective
Rootsam-√sṛj (धातु) + kta (क्त)
Formभूतकर्मणि कृदन्त (PPP), षष्ठी, बहुवचन, पुंलिङ्ग; ‘mingled/combined’
parasparammutually/with each other
parasparam:
Kriyā-viśeṣaṇa (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootparaspara (प्रातिपदिक)
Formअव्यय (reciprocal adverb)
ekatvamoneness/unity
ekatvam:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootekatva (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग (Neuter), द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन (Singular)
upayātānāmof (those) having attained
upayātānām:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeAdjective
Rootupa-√yā (धातु) + kta (क्त)
Formभूतकर्मणि कृदन्त (PPP), षष्ठी, बहुवचन, पुंलिङ्ग; ‘having reached/attained’ (qualifying sūryāgnīnām)
eka-jvālāa single flame
eka-jvālā:
Karta (कर्ता) (predicate)
TypeAdjective
Rooteka (प्रातिपदिक) + jvālā (प्रातिपदिक)
Formकर्मधारय: ‘single flame’; स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन (predicate)
bhavatibecomes/is
bhavati:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Root√bhū (धातु)
Formलट् (Present), प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन (Singular), परस्मैपद
utaindeed/also
uta:
Nipāta (निपात)
TypeIndeclinable
Rootuta (अव्यय)
Formअव्यय (particle), emphasis/also