Srimad Bhagavatam — Navama Skandha, Shloka 28

Genealogies from Yayāti’s Sons to the Yadu Dynasty; Romapāda–Ṛṣyaśṛṅga; Kārtavīryārjuna; and the Rise of Yādava Branches

Devanagari script

जयध्वजात् तालजङ्घस्तस्य पुत्रशतं त्वभूत् । क्षत्रं यत् तालजङ्घाख्यमौर्वतेजोपसंहृतम् ॥ २८ ॥

Transliteration

jayadhvajāt tālajaṅghas tasya putra-śataṁ tv abhūt kṣatraṁ yat tālajaṅghākhyam aurva-tejopasaṁhṛtam

Translation

જયધ્વજનો પુત્ર તાળજઙ્ઘ નામે થયો; તેને સો પુત્રો થયા. ‘તાળજઙ્ઘ’ નામે ઓળખાતો તે ક્ષત્રિય વંશ મહર્ષિ ઔર્વના પ્રચંડ તેજથી—જે મહારાજ સગરને પ્રાપ્ત થયું હતું—સંપૂર્ણ નાશ પામ્યો.

Synonyms

• जयध्वजात्: from Jayadhvaja
• जयध्वजात्: Apadana (अपादान)
• Type: Noun
• Root: जयध्वज (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, पञ्चमी-विभक्ति (Ablative/अपादान), एकवचन

• तालजङ्घः: Tālajaṅgha
• तालजङ्घः: Karta (कर्ता)
• Type: Noun
• Root: तालजङ्घ (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative/कर्ता), एकवचन

• तस्य: his
• तस्य: Sambandha (सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति (Genitive/सम्बन्ध), एकवचन

• पुत्रशतम्: a hundred sons
• पुत्रशतम्: Karta (कर्ता)
• Type: Noun
• Root: पुत्र-शत (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (पुत्राणां शतम्)

• तु: indeed/and
• तु: —
• Type: Indeclinable
• Root: तु (अव्यय)
• Form: अव्यय; निपात (particle), विरोध/अनुवादार्थक

• अभूत्: came to be/was born
• अभूत्: Kriya (क्रिया)
• Type: Verb
• Root: भू (धातु)
• Form: लुङ्-लकार (Aorist/भूतकाल), परस्मैपद, प्रथम-पुरुष, एकवचन

• क्षत्रम्: the Kṣatriya power/line
• क्षत्रम्: Karta (कर्ता)
• Type: Noun
• Root: क्षत्र (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति (Nom/Acc), एकवचन

• यत्: which
• यत्: Sambandha (सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: यद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; सम्बन्धसूचक (relative)

• तालजङ्घाख्यम्: named Tālajaṅgha
• तालजङ्घाख्यम्: Visheshana (विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: तालजङ्घ-आख्य (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (तालजङ्घस्य आख्या यस्य)

• और्वतेजः-उपसंहृतम्: destroyed/withdrawn by Aurva’s power
• और्वतेजः-उपसंहृतम्: Visheshana (विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: और्व-तेजस्-उपसंहृत (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; उपसंहृत = कृदन्त (क्त-प्रत्यय, past passive participle) from उप-सम्-हृ (धातु √हृ); तृतीया-तत्पुरुषः (और्वतेजसा उपसंहृतम्)

Characters & Entities

• Jayadhvaja
• Tālajaṅgha
• Aurva

FAQs

Who were the Tālajaṅghas in the Srimad Bhagavatam?

They were a kṣatriya lineage descending from Jayadhvaja through Tālajaṅgha, described in Bhagavatam 9.23.28.

Why were the Tālajaṅgha kshatriyas destroyed according to Bhagavatam 9.23.28?

This verse states that the kṣatriya line called the Tālajaṅghas was ended by the spiritual potency (tejas) of the sage Aurva.

What is the practical lesson from the rise and fall of dynasties in Bhagavatam?

Power and lineage are temporary; lasting welfare comes from dharma and humility before higher spiritual authority.