Sutra 1
Devanagari script
कोशमकोशः प्रत्युत्पन्नार्थकृच्छ्रः संगृह्णीयात् ॥ कZ_०५.२.०१ ॥
Transliteration
kośam akośaḥ pratyutpannārthakṛcchraḥ saṃgṛhṇīyāt
Translation
જ્યારે ખજાનો ખાલી થઈ જાય અને તાત્કાલિક નાણાકીય સંકટ ઊભું થાય, ત્યારે સંસાધનો પુનઃ ઊભા કરવા માટે તેને અસાધારણ વસૂલાત/સંગ્રહ કરવો જોઈએ.
Word by Word
कोशम्the treasury (state exchequer)
कोशम्:
TypeNoun
Rootकोश
Formपुंलिङ्ग; द्वितीया-एकवचन; कर्म (object)
अकोशःone who is without funds / lacking a treasury
अकोशः:
TypeNoun (with privative prefix)
Rootअ-कोश
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा-एकवचन; कर्ता (subject)
प्रत्युत्पन्नार्थकृच्छ्रःone afflicted by an immediate financial difficulty / urgent monetary exigency
प्रत्युत्पन्नार्थकृच्छ्रः:
TypeAdjective (compound)
Rootप्रत्युत्पन्न-अर्थ-कृच्छ्र
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा-एकवचन; विशेषणम् (qualifying अकोशः)
संगृह्णीयात्should collect / should accumulate
संगृह्णीयात्:
TypeVerb
Rootसम् + ग्रह्
Formविधिलिङ् (optative); परस्मैपदम्; प्रथमपुरुष; एकवचन; विध्यर्थः (should collect/accumulate)
Entities Mentioned
K
kośa (treasury)FAQs
A sudden, immediate financial crisis combined with a depleted treasury.
Not routine taxation, but crisis-driven mobilization of resources to restore state capacity and solvency.