Sutra 47
Devanagari script
द्यूतस्त्रीव्यसनयोः कैतवव्यसनमिति कौणपदन्तः ॥ कZ_०८.३.४७ ॥
Transliteration
dyūta-strī-vyasanayoḥ kaitava-vyasanam iti kauṇapadantaḥ
Translation
જુગાર અને સ્ત્રીવ્યસન—આ બે દોષોમાં, કૌણપદંતના મત મુજબ જુગાર એ છેતરપિંડી/કપટ (કૈતવ)નું વ્યસન છે (અને વધુ ખરાબ)।
Word by Word
द्यूतgambling; play with dice
द्यूत:
TypeNoun
Rootद्यूत
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन (समाहार/विषय-निर्देश)
स्त्रीwoman; (in context) indulgence in women
स्त्री:
TypeNoun
Rootस्त्री
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन (विषय-निर्देश)
व्यसनयोःof the two vices/addictions
व्यसनयोः:
TypeNoun
Rootव्यसन
Formनपुंसकलिङ्ग, षष्ठी/सप्तमी, द्विवचन; यहाँ षष्ठी-द्विवचन (द्यूत-स्त्री-व्यसनयोः = ‘गambling and women’ as vices)
कैतवcheating; fraud; trickery
कैतव:
TypeNoun/Adjective
Rootकैतव
Formनपुंसकलिङ्ग (प्रायः), प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; समास-पूर्वपद (कैतवव्यसनम्)
व्यसनम्vice; addiction; harmful habit
व्यसनम्:
TypeNoun
Rootव्यसन
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; वाक्ये विधेय (इति-पूर्वं)
इतिthus; so (quoting/defining)
इति:
TypeParticle
Rootइति
Formअव्यय; उद्धरण/परिभाषा-समाप्ति सूचक
कौणपदन्तः(according to) Kauṇapadanta
कौणपदन्तः:
TypeNoun (proper name/authorial attribution)
Rootकौणपदन्त
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; कर्तृ/मत-निर्देश (आचार्य-मत)
Entities Mentioned
K
KauṇapadantaG
gamblersK
king (implied)FAQs
Kauṭilya preserves competing expert views to justify a reasoned administrative ranking of risks and appropriate controls.
Because it institutionalizes deceit, disputes, and predation—behaviors that corrode trust and legal order beyond private immorality.