Previous Sutra
Next Sutra

Sutra 2

तयोर्यो दैवकृतमविषह्यमल्पव्ययारम्भं दुर्गं कारयति सोऽतिसंधत्ते ॥ कZ_०७.१२.०२ ॥

tayoryo daivakṛtamaviṣahyamalpavyayārambhaṃ durgaṃ kārayati so'tisaṃdhatte

એ બે ભાગીદારોમાં જે કોઈ દૈવકૃત (સ્વાભાવિક રીતે મજબૂત), અજય અને ઓછા ખર્ચે શરૂ કરી શકાય એવો કિલ્લો બનાવડાવે, તે સંધિમાં અતિશય લાભ (અતિસંધિ) મેળવે છે.

तयोःof the two (among the two)
तयोः:
TypePronoun
Rootतद्
Formषष्ठी-द्विवचनम् (Genitive Dual), सर्वनाम
यःwho (he who)
यः:
TypePronoun (Relative)
Rootयद्
Formप्रथमा-एकवचनम्, पुल्लिङ्ग (Nominative Singular Masculine), सम्बन्धबोधक (relative)
दैवकृतम्made by nature / providence-made
दैवकृतम्:
TypeAdjective/Participle (Karmadhāraya compound)
Rootदैवकृत (दैव + कृत)
Formप्रथमा/द्वितीया-एकवचनम्, नपुंसकलिङ्ग (Nom./Acc. Singular Neuter); कृत-प्रत्ययान्त (PPP sense: 'made')
अविषह्यम्irresistible; unconquerable
अविषह्यम्:
TypeAdjective (from verbal root सह्)
Rootवि + सह् (with neg. अ-)
Formप्रथमा/द्वितीया-एकवचनम्, नपुंसकलिङ्ग (Nom./Acc. Singular Neuter)
अल्पव्ययारम्भम्having a small expenditure at the start; low-cost to begin
अल्पव्ययारम्भम्:
TypeAdjective (compound)
Rootअल्प + व्यय + आरम्भ
Formप्रथमा/द्वितीया-एकवचनम्, नपुंसकलिङ्ग (Nom./Acc. Singular Neuter)
दुर्गम्a fort
दुर्गम्:
TypeNoun
Rootदुर्ग
Formद्वितीया-एकवचनम्, नपुंसकलिङ्ग (Accusative Singular Neuter)
कारयतिcauses to be made; has built
कारयति:
TypeVerb
Rootकृ (णिच्)
Formलट्-लकारः, परस्मैपदम्, प्रथमपुरुषः, एकवचनम्; णिच् (causative): 'causes to be made'
सःhe
सः:
TypePronoun
Rootतद्
Formप्रथमा-एकवचनम्, पुल्लिङ्ग (Nominative Singular Masculine)
अतिसंधत्तेoverreaches; makes an excessive/superior arrangement
अतिसंधत्ते:
TypeVerb
Rootअति + सं + धा
Formलट्-लकारः, आत्मनेपदम्, प्रथमपुरुषः, एकवचनम्; धा-धातु (to place/arrange), उपसर्गत्रययुक्त
A
alliance partners
D
durga (fort)

FAQs

Because it creates an asymmetry: one ally captures strategic security at minimal cost, shifting the alliance’s net benefit toward himself.