Sutra 11

Devanagari script

गोदन्तशृङ्गप्रतीवापो मृदुस्तम्भनः ॥ कZ_०२.१२.११ ॥

Transliteration

godantaśṛṅgapratīvāpo mṛdustambhanaḥ

Translation

ગાયના દાંત અને શિંગનો પ્રતીવાપ (ફ્લક્સ) મૃદુ સ્તંભન (હળવું જમાવ/કઠિનતા) કરે છે.

Word by Word

• गोदन्तशृङ्गप्रतीवापः: application/sprinkling (of a medicinal preparation) using an implement made from a cow’s tooth and horn
• Type: Noun
• Root: प्रति-√वप् (वपन/वपनम्; ‘to sow, to strew, to apply by sprinkling’)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-एकवचन; समासः = गो-दन्त-शृङ्ग-प्रतीवापः (गोदन्तेन शृङ्गेण च कृतः प्रतीवापः)

• मृदुस्तम्भनः: having a mild arresting/styptic (astringent) effect
• Type: Adjective (used predicatively)
• Root: √स्तम्भ् (स्तम्भन; ‘to stop, to stiffen, to arrest’)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-एकवचन; समासः = मृदु-स्तम्भनः (मृदुं स्तम्भनं यस्य / मृदु-प्रकारेण स्तम्भयति इति)

Entities Mentioned

• pratīvāpa
• go-danta
• śṛṅga
• stambhana

More Details

FAQs

What is the administrative value of ‘mild stambhana’?

It indicates controlled finishing—achieving firmness without brittleness—useful for standardizing outputs (tools, fittings) and reducing rejects.