Verse 5
Yagyavalkya
अथ वा परिव्राड् विवर्णवासा मुण्डोऽपरिग्रहः शुचिरद्रोही भैक्षमाणो ब्रह्म भूयाय भवति । एष पन्थाः परिव्राजकानां वीराध्वनि वा अनाशके वा अपां प्रवेशे वा अग्निप्रवेशे वा महाप्रस्थाने वा । एष पन्था ब्रह्मणा हानुवित्तः तेन इति स संन्यासी ब्रह्मविदिति । एवमेवैष भगवन्निति वै याज्ञवल्क्यः ॥५॥
अथ । वा । परिव्राट् । विवर्ण-वासा । मुण्डः । अपरिग्रहः । शुचिः । अद्रोही । भैक्ष-मानः । ब्रह्म । भूयाय । भवति । एषः । पन्थाः । परिव्राजकानाम् । वीर-अध्वनि । वा । अनाशके । वा । अपाम् । प्रवेशे । वा । अग्नि-प्रवेशे । वा । महा-प्रस्थाने । वा । एषः । पन्थाः । ब्रह्मणा । ह । अनुवित्तः । तेन । इति । सः । संन्यासी । ब्रह्म-वित् । इति । एवम्-एव । एषः । भगवन् । इति । वै । याज्ञवल्क्यः ।
atha vā parivrāḍ vivarṇavāsā muṇḍo'parigrahaḥ śucir adrohī bhaikṣamāṇo brahma bhūyāya bhavati | eṣa panthāḥ parivrājakānāṃ vīrādhvani vā anāśake vā apāṃ praveśe vā agnipraveśe vā mahāprasthāne vā | eṣa panthā brahmaṇā hānuvittaḥ tena iti sa saṃnyāsī brahmavid iti | evam evaiṣa bhagavann iti vai yājñavalkyaḥ ||5||
Ou bien, le renonçant errant (parivrājaka) — vêtu d’habits passés, la tête rasée, sans possessions, pur, sans hostilité, vivant d’aumônes — devient apte à une plénitude plus grande de Brahman. Tel est le chemin des mendiants itinérants : sur la « voie héroïque », ou par le jeûne jusqu’à la mort, ou en entrant dans l’eau, ou en entrant dans le feu, ou par le grand départ. Ce chemin fut véritablement connu et suivi par Brahmā ; c’est pourquoi il est un saṃnyāsin, un connaisseur de Brahman. Ainsi en est-il, ô Vénérable — ainsi parla Yājñavalkya.
Or else, a wandering renunciant—wearing discolored garments, shaven-headed, without possessions, pure, non-hostile, living by alms—becomes fit for a fuller state of Brahman. This is the path of the wandering mendicants: on the ‘heroic road,’ or in fasting unto death, or by entering water, or by entering fire, or by the great departure. This path was indeed followed (known) by Brahmā; therefore, he is a renunciant, a knower of Brahman. Thus indeed (it is), O venerable one—so said Yājñavalkya.