Previous Verse
Next Verse

Shloka 15

द्विचत्वारिंशः सर्गः (Sarga 42): Omens in Laṅkā, Report to Rāvaṇa, and the Kinkara Assault

वासवस्य भवेद्दूतो दूतो वैश्रवणस्य वा।प्रेषितो वापि रामेण सीतान्वेषणकाङ्क्षया।।5.42.15।।

vāsavasya bhaved dūto dūto vaiśravaṇasya vā | preṣito vāpi rāmeṇa sītānveṣaṇa-kāṅkṣayā ||5.42.15||

Il pourrait être un messager de Vāsava (Indra), ou un messager de Vaiśravaṇa (Kubera) ; ou bien encore, envoyé par Rāma, désireux de retrouver Sītā.

वासवस्यof Vāsava (Indra)
वासवस्य:
सम्बन्ध (Genitive)
TypeNoun
Rootवासव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी, एकवचन
भवेत्might be
भवेत्:
क्रिया (Kriyā)
TypeVerb
Rootभू (धातु)
Formविधिलिङ् (Optative), परस्मैपदम्, प्रथमपुरुष, एकवचन
दूतःmessenger
दूतः:
कर्ता/विधेय (Predicate nominative)
TypeNoun
Rootदूत (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
दूतःmessenger
दूतः:
विधेय (Predicate)
TypeNoun
Rootदूत (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन (पुनरुक्ति for emphasis)
वैश्रवणस्यof Vaiśravaṇa (Kubera)
वैश्रवणस्य:
सम्बन्ध (Genitive)
TypeNoun
Rootवैश्रवण (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी, एकवचन
वाor
वा:
सम्बन्ध (Connector)
TypeIndeclinable
Rootवा (अव्यय)
Formअव्यय; विकल्प (disjunction: or)
प्रेषितःsent
प्रेषितः:
विधेय-विशेषण (Predicate adjective of दूतः)
TypeAdjective
Rootप्रेषित (कृदन्त-प्रातिपदिक; √प्रेष्/प्रि+इष् caus.)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; भूतकृदन्त (sent)
वाor
वा:
सम्बन्ध
TypeIndeclinable
Rootवा (अव्यय)
Formअव्यय; विकल्प
अपिalso
अपि:
निपात
TypeIndeclinable
Rootअपि (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चय/अपि-भाव
रामेणby Rama
रामेण:
करण/कर्तृ (Agent/instrument: by Rama)
TypeNoun
Rootराम (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया, एकवचन
सीतान्वेषणकाङ्क्षयाwith the desire to search for Sita
सीतान्वेषणकाङ्क्षया:
हेतु (Hetu/Cause or motive)
TypeNoun
Rootसीतान्वेषणकाङ्क्षा = सीता + अन्वेषण + काङ्क्षा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, तृतीया, एकवचन; तत्पुरुषः (सीतायाः अन्वेषणस्य काङ्क्षया)

"Your beautiful pleasure garden filled with a variety of beasts has been ruined by this wonderful figure.

I
Indra (Vāsava)
K
Kubera (Vaiśravaṇa)
R
Rāma
S
Sītā
D
dūta (envoy)

FAQs

Dharma recognizes legitimate missions: seeking the lost and restoring the wronged (Sītā) is a righteous purpose, even if the enemy tries to reframe it as threat.

The messengers speculate on Hanumān’s identity—divine envoy or Rāma’s agent searching for Sītā.

Rāma’s fidelity and commitment—his effort to find Sītā is presented as an intentional, purposeful quest.