Adhyātma–Adhibhūta–Adhidaivata Correspondences and the Triguṇa Lakṣaṇas (Śānti-parva 301)
वृद्धि दृष्टवा समुद्राणां क्षयं तेषां तथा पुनः । क्षयं धनानां दृष्टवा च पुनर्वद्धिं तथैव च,वेदोंके भाँति-भाँतिके विचित्र वचन, ऋतुओंके परिवर्तन तथा दिन, पक्ष, मास और संवत्सर आदि काल जो प्रतिक्षण बीत रहा है, उसकी ओर भी ध्यान दे। चन्द्रमाकी हासवृद्धि तो प्रत्यक्ष दिखायी देती है। समुद्रोंका ज्वारभाटा भी प्रत्यक्ष ही है। धनवानोंके धनका नाश और नाशके बाद पुनः वृद्धिका क्रम भी दृष्टिगोचर होता ही रहता है। इन सबको देखकर अपने कर्तव्यका निश्चय करे
vṛddhiṃ dṛṣṭvā samudrāṇāṃ kṣayaṃ teṣāṃ tathā punaḥ | kṣayaṃ dhanānāṃ dṛṣṭvā ca punar vṛddhiṃ tathaiva ca ||
Bhīṣma dit : «Ayant observé les océans croître puis décroître de nouveau, et ayant vu la richesse diminuer et, après la perte, augmenter encore, médite ces renversements récurrents ; et, en en tirant enseignement, détermine ton devoir avec une âme ferme.»
भीष्म उवाच