Previous Verse
Next Verse

Shloka 7

Brahmopadeśa on Saṃnyāsa, Tapas, and Jñāna (ब्रह्मोपदेशः—संन्यासतपोज्ञानविमर्शः)

यो विद्वान्‌ सहवासं च विवासं चैव पश्यति । तथैवैकत्वनानात्वे स दुःखात्‌ प्रतिमुच्यते,जो विद्वान संयोगको भी वियोगके रूपमें ही देखता है तथा वैसे ही नानात्वमें एकत्व देखता है, वह दुःखसे सर्वथा मुक्त हो जाता है

yo vidvān sahavāsaṃ ca vivāsaṃ caiva paśyati | tathaivaikatva-nānātve sa duḥkhāt pratimucyate ||

Vāyu dit : Le sage voit que même la compagnie porte en elle la nature de la séparation ; et de même, au sein de la multiplicité apparente, il perçoit l’unité qui la sous-tend. Par une telle clairvoyance, il est entièrement délivré de la peine.

यःwho
यः:
Karta
TypePronoun
Rootयद्
FormMasculine, Nominative, Singular
विद्वान्wise, learned
विद्वान्:
Karta
TypeAdjective
Rootविद्वस् (√विद्)
FormMasculine, Nominative, Singular
सहवासम्cohabitation, living together
सहवासम्:
Karma
TypeNoun
Rootसहवास
FormMasculine, Accusative, Singular
and
:
TypeIndeclinable
Root
विवासम्separation, living apart (exile)
विवासम्:
Karma
TypeNoun
Rootविवास
FormMasculine, Accusative, Singular
and
:
TypeIndeclinable
Root
एवindeed, just
एव:
TypeIndeclinable
Rootएव
पश्यतिsees, regards
पश्यति:
TypeVerb
Root√पश् (दृश्)
FormPresent, Third, Singular, Parasmaipada
तथाthus, in that manner
तथा:
TypeIndeclinable
Rootतथा
एवindeed, just
एव:
TypeIndeclinable
Rootएव
एकत्व-नानात्वेin oneness and in multiplicity
एकत्व-नानात्वे:
Adhikarana
TypeNoun
Rootएकत्व + नानात्व
FormNeuter, Locative, Dual
सःhe
सः:
Karta
TypePronoun
Rootतद्
FormMasculine, Nominative, Singular
दुःखात्from sorrow
दुःखात्:
Apadana
TypeNoun
Rootदुःख
FormNeuter, Ablative, Singular
प्रतिमुच्यतेis completely freed, is released
प्रतिमुच्यते:
TypeVerb
Rootप्रति + √मुच्
FormPresent, Third, Singular, Atmanepada (passive sense)

वायुदेव उवाच

V
Vāyudeva (the Wind-god)