Shloka 30
Viśukra–Viṣaṅga-vadha (The Slaying of Viśukra and Viṣaṅga) — Lalitopākhyāna
Devanagari script
दिङ्नागाश्चाभवंस्त्रस्ता मूर्च्छिताश्च दिवौकसः / शक्तीनां कटकं चासीदकाण्डत्रासविह्वलम्
Transliteration
diṅnāgāścābhavaṃstrastā mūrcchitāśca divaukasaḥ / śaktīnāṃ kaṭakaṃ cāsīdakāṇḍatrāsavihvalam
Translation
Les Dig-nāga, éléphants gardiens des directions, furent saisis d’effroi; et les devas du ciel s’évanouirent. Le bataillon des Śakti aussi fut bouleversé, éperdu d’une terreur soudaine.
Word by Word
दिङ्नागाःelephants of the quarters (directional elephants)
दिङ्नागाः:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootदिक् + नाग (प्रातिपदिक; समास)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; दिग्भ्यः/दिक्षु स्थिताः नागाः इति तत्पुरुष
चand
च:
Sambandha (सम्बन्ध/Connector)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयार्थक-अव्यय (conjunction)
अभवन्became
अभवन्:
Kriya (क्रिया/Verb)
TypeVerb
Root√भू (धातु)
Formलङ्-लकार, प्रथमपुरुष, बहुवचन
त्रस्ताःfrightened
त्रस्ताः:
Karta (कर्ता; विशेषण of दिङ्नागाः)
TypeAdjective
Rootत्रस्त (कृदन्त; √त्रस्-धातु, क्त-प्रत्यय)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; क्त-प्रत्ययान्त
मूर्च्छिताःfainted, stupefied
मूर्च्छिताः:
Karta (कर्ता; विशेषण)
TypeAdjective
Rootमूर्च्छित (कृदन्त; √मूर्छ्-धातु, क्त-प्रत्यय)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; क्त-प्रत्ययान्त
चand
च:
Sambandha (सम्बन्ध/Connector)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयार्थक-अव्यय (conjunction)
दिवौकसःthe gods, heaven-dwellers
दिवौकसः:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootदिव् + ओकस् (प्रातिपदिक; समास)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; दिवि ओकः यस्य/ये इति (heaven-dwellers)
शक्तीनाम्of the spears/energies
शक्तीनाम्:
Sambandha (सम्बन्ध/Genitive)
TypeNoun
Rootशक्ति (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति (Genitive/6th), बहुवचन
कटकम्circle, array, ring (formation)
कटकम्:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootकटक (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
चand
च:
Sambandha (सम्बन्ध/Connector)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयार्थक-अव्यय (conjunction)
आसीत्was
आसीत्:
Kriya (क्रिया/Verb)
TypeVerb
Root√अस् (धातु)
Formलङ्-लकार, प्रथमपुरुष, एकवचन
अकाण्डत्रासविह्वलम्confused by sudden terror
अकाण्डत्रासविह्वलम्:
Karta (कर्ता; विशेषण of कटकम्)
TypeAdjective
Rootअकाण्ड + त्रास + विह्वल (प्रातिपदिक; समास)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; अकाण्डे (suddenly) जातः त्रासः येन, तेन विह्वलम् इति बहुपद-तत्पुरुष (descriptive)