Adhyaya 8

Verse 1

गौतम उवाच । शृणु देवि पुरावृत्तं कैलासे मेरुधन्विना । आदिष्टस्तीर्थयात्रार्थमहं लिंगानि वीक्षितुम्

Gautama dijo: “Oh Diosa, escucha este relato de tiempos antiguos. En Kailāsa, el portador del arco de Meru me ordenó emprender peregrinación a los tīrthas sagrados y contemplar los liṅgas.”

Verse 2

रुद्रक्षेत्रे च केदारे तथा बदरिकाश्रमे । काश्यां पुण्येषु देशेषु तथा श्रीपर्वते शिवे

En Rudrakṣetra, en Kedāra y también en el eremitorio de Badarī; en Kāśī y en otras tierras santas; y asimismo en el auspicioso Śrīparvata, consagrado a Śiva—

Verse 3

कांचीमुख्यासु पुण्यासु पुरीष्वप्यगमं तदा । ऋषिभिर्विबुधैः सार्थैर्गणैर्योगिभिरुत्तमैः

Entonces fui también a las ciudades santas—siendo Kāñcī la principal—junto con compañías de ṛṣis, seres divinos, gaṇas y los más excelsos yoguis.

Verse 4

स्थापितानि च लिंगानि स्वयंभूनि च दृष्टवान् । तत्रतत्र महाभागे तीर्थानि शिवसन्निधौ

Contemplé liṅgas consagrados y también liṅgas svayambhū, auto-manifestados. Y allí, en cada lugar, oh muy afortunada, había tīrthas en la misma presencia de Śiva.

Verse 5

सेवमानः सशिष्योऽहं पर्यटन्पृथिवीमिमाम् । एवं तीर्थानि सर्वाणि गाहमानो व्रतान्वितः

Sirviendo, junto con mis discípulos, a los lugares santos y a las disciplinas, recorrí esta tierra. Así, investido de votos (vrata), me sumergí en todos los tīrthas.

Verse 6

तपांसि यज्ञकर्माणि कुर्वन्भूमिं समाचरन् । शिवस्मरणसंयुक्तः शिवलिंगानि सन्नमन्

Cumpliendo austeridades y ritos de yajña, recorrí la tierra. Unido al recuerdo constante de Śiva, me postré ante los liṅgas de Śiva.

Verse 7

सर्वाणि भुवि पुण्यानि देशमेतमुपाश्रयम् । अत्र देवं महादेवमविकेशं त्रियंबकम्

Todo lo santo en la tierra halla amparo en esta misma región. Aquí está el Dios—Mahādeva—Avikeśa, el Señor de los Tres Ojos (Tryambaka).

Verse 8

अरुणाद्रिरितिख्यातं पर्वतं लिंगमैक्षिषि । अत्र सिद्धा महात्मानो मुनयश्च दृढव्रताः

Contemplé la montaña célebre como Aruṇādri como si fuera el propio liṅga. Aquí moran seres realizados (siddhas), grandes almas y sabios firmes en sus votos.

Verse 9

कंदमूलफलाहारा दृष्टाः शोणाद्रि सेवकाः । अस्तौषमादिमं लिंगमरुणाद्रिमयं महत्

Vi a los servidores de Śoṇādri, que vivían de bulbos, raíces y frutos. Entonces alabé aquel liṅga primordial y grandioso—formado como el propio Aruṇādri.

Verse 10

आद्येन ब्रह्मणा पूर्वमर्चितं दिव्यचक्षुषा । असौ यस्ताम्रो अरुण उत बभ्रुः सुमंगलः

Este Señor (de Arunachala) fue antaño adorado por el Brahmā primordial con visión divina. Es de tono cobrizo—Aruna, pardo dorado—siempre auspicioso y sumamente benéfico.

Verse 11

इति वेदा स्तुवंति त्वामरुणाद्रीश संततम् । नमस्ताम्राय चारुणाय शिवाय परमात्मने

Así, los Vedas te alaban sin cesar, oh Señor de Arunachala. Salutación al Aruṇa de tono cobrizo y resplandeciente; salutación a Śiva, el Ser Supremo (Paramātman).

Verse 12

सर्ववेदस्वरूपाय नित्यायामृतमूर्त्तये । कालाय करुणार्द्राय दृष्टिपेयामृताब्धये

Salutación a Aquel cuya forma es todos los Vedas; al Eterno, cuya encarnación es la inmortalidad. Salutación al Tiempo mismo, enternecido por la compasión: océano de amṛta que los ojos pueden beber en su mirada.

Verse 13

भक्तवात्सल्यपूर्णाय पुण्याय पुरभेदिने । दर्शनं तव देवेश सर्वधर्मफलप्रदम्

Salutación a Ti, colmado de ternura hacia los devotos; al Santo, destructor de Tripura, las tres ciudades. Oh Señor de los dioses, tu darśana mismo otorga los frutos de todo dharma.

Verse 14

भुवि लब्धवता भूयो नान्यत्कार्यं तपः क्वचित् । भवता कर्मभूरेषा वर्ततेद्य निरोधिता

Para quien te ha alcanzado en la tierra, ya no hay necesidad de otra austeridad en lugar alguno. Por Ti, este campo del karma queda ahora contenido y refrenado.

Verse 15

प्रार्थयते स्वयं वासान्देवाश्चात्र त्वदाश्रये । कालसंग्रहसंजातं फलं लब्धं मयाधुना

Aquí, bajo tu amparo, los mismos dioses buscan morada. Y ahora he obtenido el fruto que madura por la larga acumulación del tiempo.

Verse 16

अन्यत्कृतं तपः सर्वं त्वद्दर्शनफलं मम । ईदृशं तव देवेश रूपमत्यद्भुतोदयम्

Todas las austeridades que he practicado han dado fruto en tu darśana. ¡Oh Señor de los dioses!, tal es tu forma, que surge en una manifestación sumamente maravillosa.

Verse 17

एकमद्रिमयं लिंगं न क्वचिद्दृष्टवान्भुवि । सूर्येंद्वग्निसुसंयुक्त कोणत्रयमनोहरम्

Jamás en la tierra he visto un solo liṅga hecho de montaña. Unido al Sol, la Luna y el Fuego, cautiva—hermoso por su forma triangular.

Verse 18

त्रिमूर्तिरूप देवेश दृश्यते ते वपुर्महत् । शक्तित्रयस्वरूपेण कालत्रयविधानकम्

Oh Señor de los dioses, tu vasto cuerpo se contempla como la misma forma de la Trimūrti. En la naturaleza de las tres śakti, ordenas y gobiernas las tres divisiones del tiempo.

Verse 19

त्रिवेदात्मं त्रिकोणांगं लिंगं ते दृष्टमद्भुतम् । त्रैलोक्यरक्षणार्थाय विततं रूपमास्थितः

He contemplado tu liṅga maravilloso—con la esencia de los tres Vedas y miembros de forma triangular. Para la protección de los tres mundos, has asumido esta manifestación vasta y omnipenetrante.

Verse 20

दृश्यते वसुधाभागे शोणाद्रिरिति विश्रुतः । अजानतां च मर्त्यानां समालोकनमात्रतः

En una región de la tierra se contempla un monte célebre llamado Śoṇādri. Aun para los mortales que ignoran su grandeza, el solo hecho de verlo otorga beneficio espiritual.

Verse 21

वितरत्यखिलान्भोगान्व्याजकरुणानिधिः । अर्चया रहितं लिंगमन्यं शून्यमुदाहृतम्

Aquel Señor—océano de compasión sin pretexto—otorga todos los goces. Pero un liṅga privado de adoración se declara “vacío”, como si fuera otro emblema sin eficacia.

Verse 22

इदं तु पूजितं देवैः सदा सर्ववरप्रदम् । प्रसीद करुणापूर्ण शोणाचल महेश्वर

Pero Éste es adorado siempre por los dioses y concede constantemente toda gracia. Sé propicio, oh Mahādeva de Śoṇācala, colmado de compasión.

Verse 23

त्रायस्व भवभीतं मां प्रपन्नं भक्तवत्सल । द्रष्टव्यं द्रष्टमेतत्ते रूपमत्यद्भुतं महत्

Protégeme a mí, temeroso del devenir mundano, pues me he rendido—oh amante de los devotos. «Lo que debía verse, ya se ha visto»: he contemplado Tu forma inmensa y sumamente maravillosa.

Verse 24

कृतार्थय कृपासिंधो शरण्य शरणागतम् । इति संस्तूयमानो मे देवः शोणाचलेश्वरः

«Cumple mi propósito, oh océano de misericordia, oh Refugio—de mí, que he buscado refugio». Así alabado por mí, mi Señor Śoṇācaleśvara…

Verse 25

अदर्शयत्परं रूपं दिव्यमेहीत्युवाच माम् । प्रीतोऽस्मि भवतः स्तोत्रैर्भक्त्या च परया भृशम्

Él reveló la forma suprema y divina y me dijo: «¡Ven!». «Estoy muy complacido por tus himnos y por tu devoción suprema».

Verse 26

अत्रैव भवतो वासो नित्यमस्तु ममांतिके । संपूजय च मां नित्यं भुवि भोगैः सनातनैः

Que tu morada sea aquí mismo, siempre junto a Mí. Y adórame cada día en la tierra con ofrendas y dones perdurables, dignos del culto.

Verse 27

तपसा तप सर्वेषां महत्त्वमिह दर्शय । पूर्वं कैलासशिखरे वसंतं त्वां तपोन्वितम्

Practica la austeridad mediante la austeridad, y muestra aquí a todos la grandeza (de este lugar). Antaño, en la cumbre del Kailāsa, morabas colmado de tapas…

Verse 28

आदिशं पृथिवीभागं शोणाद्रौ पूजयेति माम् । सप्तर्षिपूजिता पूजा दिवि मे संप्रकाशते

Te ordené acerca de esta región de la tierra: «Adórame en Śoṇādri». Ese culto—realizado por los Siete Ṛṣi—resplandece para Mí incluso en el cielo.

Verse 29

तथा नित्यार्चनायुक्त प्रकाशय धरातले । सर्वेषामेव जंतूनां हिताय त्वं तपोऽधिकः

Así también, establécelo y hazlo célebre en la tierra como un lugar apto para el culto diario. Por el bien de todos los seres, tú eres especialmente rico en tapas.

Verse 30

भुवि मां पूजयार्चाभिरागमोक्ताभिरादरात् । दिव्या मम महापूजा दृश्या हि दिवि दैवतैः

Adórame en la tierra con reverencia, conforme a las formas rituales enseñadas en los Āgamas. Cuando así se realiza Mi gran culto, se vuelve divino; en verdad, los dioses del cielo lo contemplan.

Verse 31

प्रकाशनीया भवता पार्थिवी वसुधातले । माहात्म्यं पूर्वमेवोक्तं यथाहमरुणाचलः

Debes dar a conocer en el plano terrenal de este mundo la grandeza ya proclamada: que Yo soy Arunachala.

Verse 32

स्थितो वसुंधराभागे मया प्रीतं तु ते भृशम् । ये वा संपूजयंति स्म पूर्वं मां सुकृताधिकाः

Aunque estoy establecido en una porción de la tierra, me complazco grandemente en ti. Y quienes antes me adoraron debidamente eran ricos en méritos.

Verse 33

तेभ्यस्त्वमधिको भूमौ प्रकाशस्व शिवार्चनम् । इत्यादिष्टो हि देवेशं प्रणम्य भवभक्तिमान्

«En la tierra eres superior a ellos; por tanto, haz que el culto a Śiva sea ampliamente conocido». Así instruido, se postró ante el Señor de los dioses y se volvió devoto de Śiva.

Verse 34

अन्वपृच्छं दयापूर्णमरुणाद्रीशमानमन् । अनासाद्यमिदं रूपमग्निरूपं महेश्वरम्

Entonces pregunté, inclinándome, al compasivo Señor de Arunachala: «Esta forma de Maheśvara—su forma de Fuego—es inalcanzable para acercarse…».

Verse 35

कथमद्यार्चयाम्येनं मर्त्यलोकोचितार्चनैः । आदेशमिममन्वर्थं कथं वा कल्पयाम्यहम्

¿Cómo he de adorarlo hoy con formas de culto propias sólo del mundo mortal? ¿Y cómo podré cumplir este mandato de manera digna?

Verse 36

उपायमादिश श्रीमन्नभिगम्यो यथा भवान् । इति विज्ञापितो देवः श्रीमाञ्छोणाचलेश्वरः

«Oh Señor ilustre, enséñame el medio por el cual se puede acercar a Ti». Así fue suplicado el Dios resplandeciente, Śrī Choṇācaleśvara.

Verse 37

अन्वग्रहीदशेषात्मा प्रणतं मां दयानिधिः । अहं तु सूक्ष्मलिंगानि प्रकाशिष्ये महीतले

El Señor, tesoro de compasión y Sí mismo de todo, me favoreció cuando me postré. Dijo: «Manifestaré en la tierra liṅgas sutiles».

Verse 38

आगमोक्तक्रियाभेदैः पूजां मे प्रतिपादय । पंचावरणसंयुक्तं लिंगं मे सूक्ष्ममद्भुतम्

Establece y realiza Mi adoración según los diversos ritos enseñados en los Āgamas. Mi liṅga sutil y maravilloso está dotado de los cinco recintos (pañcāvaraṇa).

Verse 39

अरुणाद्रीश्वराभिख्यं संपूजय तपोबलैः । इत्यादिश्य महादेवः स्वयंभु विमलं महत्

«Adora plenamente el (liṅga) conocido como Arunādrīśvara, con el poder nacido de la austeridad (tapas).» Habiendo ordenado así, Mahādeva—auto-manifestado, vasto y puro—dio su mandato.

Verse 40

रूपं मे दर्शयामास सूक्ष्मलिंगात्मना शिवः । आलोक्य विमलं लिंगं सूक्ष्मं तत्स्वयमुच्छ्रितम्

Śiva me mostró Su forma como el Liṅga sutil. Al contemplar aquel Liṅga inmaculado y sutil, lo vi erguirse: auto-surgido y elevado.

Verse 41

अशेषाऽवरणोपेतं कृतार्थहृदयोऽभवम् । पुनर्व्यज्ञापयं देवं शम्भुमाश्रितवत्सलम्

Al quedar removidos todos los velos interiores, mi corazón alcanzó la plenitud. Entonces volví a dirigirme al Señor—Śambhu, siempre tierno con quienes se acogen a Su amparo.

Verse 42

आगमोक्तप्रकाराणामनिरीक्ष्यत्वमागतम् । कथं तु तव रूपाणां नामभेदान्वियोजितान्

Los modos de culto expuestos en los Āgamas han quedado para mí fuera de alcance para examinarlos. ¿Cómo, entonces, he de comprender Tus formas—distinguidas por diversos nombres y separadas por tales diferencias?

Verse 43

जानीयां करुणामूर्ते स्वयमीश्वर मत्प्रभो । पूजकास्तव के वा स्युर्मंदिरं वात्र कीदृशम्

Oh encarnación de la compasión, oh Señor por Sí mismo, mi Dueño—concédeme saber: ¿quiénes serán aquí Tus adoradores, y qué clase de templo habrá en este lugar?

Verse 44

कथं स्तोत्रं कथं पूजा के वात्र परिचारकाः । स्थानरक्षा कथं वा स्यात्के वात्मपरिरक्षकाः

¿Cómo ha de entonarse el himno de alabanza y cómo ha de realizarse el culto? ¿Quiénes serán aquí los servidores? ¿Cómo será protegido este lugar—y quiénes serán sus guardianes y defensores?

Verse 45

कथं वा मानुषी पूजा नित्या संवर्धते तव । आगता बहवो देवाः श्रद्धेयं मनुजैः कथम्

¿Y cómo crecerá y florecerá día tras día la adoración humana hacia Ti? Han venido muchos dioses: ¿cómo se hará esto creíble y digno de fe para los hombres?

Verse 46

प्रसीद परमेशान स्वयमाज्ञापयाखिलम् । एवं विज्ञापितो देवः शोणाद्रीशः स्वयं प्रभुः

Sé propicio, oh Señor Supremo; Tú mismo ordena y dispone todas las cosas. Así suplicado, el Dios—Śoṇādrīśa, el Soberano Señor en persona—se dispuso a responder.

Verse 47

आज्ञापयत्तदा देवो विश्वकर्माणमागतम् । सृज त्वं नगरं दिव्यमरुणाख्यं गुणाधिकम्

Entonces el Señor ordenó a Viśvakarmā, que había llegado: «Crea una ciudad celestial llamada Aruṇa, superior a las demás en excelencia y cualidades auspiciosas».

Verse 48

मंदिरं मम दिव्यं च महामणिगणोज्ज्वलम् । तौर्यत्रिकं सपर्यांगं तन्मे सर्वं प्रकल्पय

«Y forja Mi templo divino, resplandeciente con grandes racimos de joyas; y dispone también la triple música instrumental y todos los accesorios del culto: prepárame todo eso».

Verse 49

आबभाषे शिवः श्रीमान्नामभेदार्चनक्रमम् । व्रतं च करुणामूर्त्तिररुणाद्रीश्वरः शिवः

Entonces el glorioso Śiva—Aruṇādrīśvara, encarnación de la compasión—expuso las distinciones de Sus nombres, el orden correcto del culto y también las observancias (vratas).

Verse 50

शृणु तन्मे च ये सृष्टा पूजार्थं परिचारकाः । शृणु गौतम सर्वं मे मानुषं पूजनक्रमम्

Escucha también lo que digo acerca de los servidores creados para el culto. Escucha, oh Gautama, toda Mi secuencia de adoración realizada por los hombres.

Verse 51

य एष सर्वलोकानां क्षेमाय प्रथते भुवि । इदं तेजोमयं लिंगमतुलं दृश्यते महत्

Aquel Señor que se difunde sobre la tierra para el bienestar de todos los mundos: aquí se contempla este gran Liṅga, incomparable, hecho de pura refulgencia.

Verse 52

अरुणाद्रीश्वराभिख्यं पूज्यतां सततं त्वया । शक्तिर्ममोत्तरे भागे पूज्या नित्योदया मुदा

Adora sin cesar al Señor conocido como Aruṇādrīśvara. Y en mi porción septentrional, adora con gozo a mi Śakti, Nityodayā, la de eterno amanecer.

Verse 53

दधती स्थानमाहात्म्यमपीतकुचनामिका । अरुणाचलराजोयमविभागः प्रियान्वितः

Ella, que sostiene la gloria de esta morada sagrada, es llamada Apītakucā. Este Arunachala, rey de las montañas, es indivisible, unido a la Amada Consorte.

Verse 54

उत्सवार्थो महादेवः पूज्यो भोगसुतावृतः । बोधदो भक्तलोकस्य दत्ताभयकरः शिवः

Para la celebración festiva, debe ser adorado Mahādeva, acompañado por Bhoga y Suta. Śiva despierta a la asamblea de los devotos y otorga la dádiva de la intrepidez.

Verse 55

सारंगं परशुं विभ्रत्प्रसन्नवदनः सदा । उमास्कन्देश्वरः शम्भुर्दिव्यरत्नविभूषणः

Con semblante siempre benévolo, portando el arco y el hacha, Śambhu—Umāskandeśvara—adornado con joyas divinas, es digno de veneración.

Verse 56

आभया भासयंल्लोकानविकुण्ठश्रियान्वितः । शक्तेरुत्सवभद्रे च संपूज्या सुंदरेश्वरी

Sundareśvarī, que ilumina los mundos con la intrepidez y está dotada de un esplendor infalible, debe ser adorada con plenos honores en la auspiciosa fiesta de Śakti.

Verse 57

सर्वभूषणसंयुक्ता शृङ्गाररसवर्द्धनी । बालो गणपतिः पूज्यः पुरस्ताद्भूतिनन्दनः

El joven Gaṇapati—Bhūtinandana—adornado con toda clase de joyas y acrecentando el rasa de la belleza auspiciosa, debe ser venerado al frente.

Verse 58

मदंतिकमलंकुर्वन्भक्ष्यैर्भोज्यैर्बहूदयैः । मत्पार्श्वमविमुंचंती शोणरेखांचितेक्षणा

Engalana el lugar junto a mí con muchas clases de dulces y manjares; y ella, cuyos ojos están marcados con líneas rojas, no se aparta de mi lado.

Verse 59

उत्सवार्था परा शक्तिरंतिकस्थैव पूज्यताम् । मुखरांघ्रिपतिः श्रीमान्नृत्यंस्तांडवपण्डितः

Para la celebración del festival, la Suprema Śakti, que está de pie muy cerca, debe ser adorada en verdad. Y el glorioso Señor de los pies elocuentes—danzando, maestro del Tāṇḍava—también ha de ser venerado.

Verse 60

उत्सवार्थं समभ्यर्च्यश्चक्षुरग्रेऽमृतेश्वरः । शक्तिश्चान्या महाभागा संपूज्या भूविनायका

Por causa del festival, tras haber venerado debidamente a Amṛteśvara ante los propios ojos, debe honrarse también plenamente a la otra Śakti auspiciosa y a Bhūvināyaka (Gaṇeśa), completando el rito con ofrendas reverentes.

Verse 61

द्वारे नन्दी महाकालः पुरस्तात्सूर्यसंनिभः । भक्तानां मम सर्वेषां पूजनं चापि कल्प्यताम्

En la puerta, sean honrados Nandī y Mahākāla; al frente se halla uno resplandeciente como el sol. Y para todos mis devotos, dispóngase también el culto como corresponde.

Verse 62

दक्षिणे मातरः पूज्या विघ्नशास्तृसमन्विताः । संपूज्यो नैरृते कोणे विघ्ननाशो विनायकाः

Al sur han de ser veneradas las Madres divinas, junto con quien disciplina los obstáculos. En el ángulo suroeste, sea adorado plenamente Vināyaka, destructor de impedimentos, con los ritos completos.

Verse 63

स्कन्दः शक्तिधरश्चैवैशानकोणे समर्च्यताम् । लिंगानि च मनोज्ञानि पूजनीयान्यनन्तरम्

En el ángulo noreste, sea venerado Skanda, portador de la lanza divina (Śakti). Después, los liṅgas gratos al corazón han de ser también adorados en el debido orden.

Verse 64

मंदिरं मम संपूज्य दक्षिणामूर्ति दक्षिणम् । पश्चिमे विष्णुरूपांकमग्निरूपान्वितं तथा

Habiendo venerado plenamente mi templo, adórese a Dakṣiṇāmūrti en el lado sur. En el lado occidental está aquello que porta la forma de Viṣṇu y que asimismo se halla unido a la forma de Agni.

Verse 65

उत्तरे ब्रह्मरूपांकं पूर्वे सारंगभूयुतम् । सर्वदेवगुणोपेतं सर्वशक्तिसमन्वितम्

Al norte está aquello que porta la forma de Brahmā; al este, aquello asociado a Śārṅga (el arco). Dotado de las cualidades de todos los dioses, está unido a toda potencia.

Verse 66

अपीतकुचनाथायाः सर्वशक्तिसमन्वितम् । मंदिरं गुरु संपूज्य दिक्पालकवधूवृतम्

El venerable templo de Apītakucanāthā—colmado de toda śakti—debe ser adorado plenamente por el Guru, rodeado por las consortes de los Dikpālas, guardianes de las direcciones.

Verse 67

मंदिरस्यावनार्थाय देवीर्वैभवनायकाः

Para la protección del templo, las Diosas—guías del esplendor divino—son establecidas allí (y deben ser honradas).

Verse 68

क्षेत्रपालं तु संपूज्य सर्वावरणसंयुतम् । पुत्रस्य त्राणमायाता पूज्यारुणगिरीश्वरी

Habiendo adorado debidamente a Kṣetrapāla, junto con todos los recintos protectores, Aruṇagirīśvarī—digna de culto—vino a otorgar amparo a su hijo.

Verse 69

काली बहुविधाश्चान्या देवता विधिपालकाः । उत्सवा विविधाः कल्प्याः प्रतिमासमहोदयाः

Kālī en múltiples formas, y otras deidades que custodian las ordenanzas sagradas, han de ser veneradas. Deben disponerse festivales diversos: grandes celebraciones que se repiten mes tras mes.

Verse 70

सृजस्व कन्यका दिव्याः शिवदेवार्हणे रताः । नृत्तगीतकलाभिज्ञा रूपसौभाग्यसंयुताः

Crea doncellas celestiales, entregadas al culto y al servicio del Señor Śiva—diestras en la danza, el canto y las artes, y dotadas de belleza y auspiciosa gracia.

Verse 71

चारुविभ्रमसंयुक्ताः कामदा नित्यपावनाः । शिष्यानादिश वेदज्ञान्सदाचारसमुज्ज्वलान्

Que sean agraciados con encantadora elegancia, dadores de los dones deseados y siempre purificadores; y que se designen discípulos—conocedores de los Vedas, resplandecientes por la recta conducta.

Verse 72

दिव्योपचारसंसिद्ध्यै सुभगाञ्छुद्धचेतसः । दीक्षितान्विमलाञ्छुद्धाञ्छैवागमविशारदान्

Para consumar con éxito los servicios rituales divinos, (designa) a los afortunados y de mente pura—los iniciados, sin mancha y purificados—versados en los Āgamas śaivas.

Verse 73

शैवाचारप्रसिद्ध्यर्थमादिशाभ्यर्चने मम । मार्द्दलाञ्छांखिकान्वैणांस्तालिकान्वेणुवादकान्

Para la fama y el establecimiento de la conducta śaiva, y para mi adoración, designa a los que tocan el tambor, a los que soplan la caracola, a los tañedores de vīṇā, a los que llevan címbalos y a los flautistas.

Verse 74

शौल्बिकान्सृज सद्विद्यांश्चतुर्विद्याविशारदान् । क्षत्रियान्विविधान्वैश्याञ्छूद्रांश्च शिवसंमतान्

Crea śaulbikas—expertos en medición y en la geometría del altar/templo—dotados de verdadero saber y diestros en las cuatro ramas del aprendizaje; y crea también diversos kṣatriyas, vaiśyas y śūdras—aprobados por Śiva (aptos para su servicio).

Verse 75

चत्वारश्च मठाः कल्प्याश्चतुर्दिक्तीर्थवासिनाम् । मुनीनां शिवभक्तानां निराशानां निवासतः

Deben establecerse cuatro maṭhas (monasterios) para los sabios que habitan en los tīrthas de las cuatro direcciones—devotos de Śiva, libres de anhelo mundano—para que allí tengan morada.

Verse 76

तेषु स्थिता मुनींद्रा मे रक्षंतु शिवपूजनम् । भिक्षमाणाः पुनः शैवा भक्ताः पाशुपता अपि

Que los grandes sabios establecidos allí protejan mi adoración de Śiva; y que asimismo los devotos śaivas—también los Pāśupatas—que viven de limosna, la resguarden.

Verse 77

पालयंतु सदान्ये च युक्ताः कापालिका अपि । सर्वेषां जायमानानां जातानां संभविष्यताम्

Y que otros también—los Kāpālikas, siempre disciplinados—guarden sin cesar (esta tradición/establecimiento), por todos los seres: los que nacen, los ya nacidos y los que han de nacer.

Verse 78

अव्याहताज्ञमारक्ष्यमिदं स्थानं महीभृताम् । बकुलश्च महानत्र दृश्यते दिव्यभूरुहः

Este lugar ha de ser protegido por los reyes, cuyas órdenes no son impedidas; y aquí se contempla un gran árbol bakula, un árbol divino y maravilloso.

Verse 79

अत्र भक्ता वितन्वन्तु शिवकार्यविनिश्चयम् । अत्र मे दीयते द्रव्यमप्रेक्षितपराप्तये

Aquí, que los devotos emprendan y lleven a término las obras de Śiva ya determinadas; y aquí se me han de ofrecer dádivas—sin cálculo—para alcanzar el bien supremo.

Verse 80

यत्तदक्षय्यफलदमारक्ष्यं शिवसेवकैः । भक्तैर्विज्ञापितं चार्थं श्रोष्यामि पुरतः स्थितैः

Esa súplica—que otorga fruto imperecedero y es digna de ser resguardada—ha sido presentada por los servidores de Śiva y por los devotos adoradores. Ahora escucharé ese asunto de quienes están de pie ante mí.

Verse 81

सर्वं संपादयिष्यामि तेषां चित्तानुकूलकम् । अपराधसहस्राणि क्षंस्ये मां स्वर्चतामहम्

Lo realizaré todo de modo grato a sus corazones. Y perdonaré miles de ofensas, pues he de ser adorado en mi propia forma radiante.

Verse 82

आगमोक्ता च पूजेयं मानुषी निर्मिता यतः । ग्रहीष्ये तामहं सर्वामर्चां सर्वागमोदिताम्

Puesto que esta pūjā está prescrita por los Āgamas y ha sido dispuesta por manos humanas, la aceptaré por completo: este culto y la forma de adoración enseñada por todos los Āgamas.

Verse 83

संकल्पितं भवेत्कर्म प्रीतिकृन्मम सेवकैः । आगमार्थानशेषांस्त्वमालोक्य समयोचितान्

Que se emprenda el rito concebido, que deleita a mis servidores. Tras examinar sin omitir nada las prescripciones de los Āgamas, dispónlas conforme al tiempo y a la circunstancia.

Verse 84

विधायाभ्यर्चनाभेदांल्लोकरक्षाकृते मुने । कर्तव्या महती पूजा पौर्णमास्यां तु सादरम्

Oh sabio, tras establecer los modos correctos y las distinciones del culto para la protección del mundo, debe celebrarse con reverencia una gran pūjā en la noche de luna llena.

Verse 85

सत्राणि विविधान्यत्र कर्तव्यानि सहस्रशः । विविधानि च दानानि शक्त्या चैवास्य सन्निधौ

Aquí deben celebrarse, por millares, diversos satras —ofrendas caritativas sagradas—; y también han de otorgarse variados dānas, según la propia capacidad, en su misma presencia.

Verse 86

अव्युच्छिन्नप्रदीपस्य दातारो मम सन्निधौ । तेजोमयमिदं रूपं मम यांति न संशयः

Quienes ofrezcan una lámpara de llama ininterrumpida en mi presencia alcanzarán mi forma luminosa; de ello no hay duda.

Verse 87

जलजं तरुजं पुष्पं कक्षजं च लतोद्भवम् । ददते ये च भक्त्या मे ते भविष्यंति भूभृतः

Quienes, con devoción, me ofrezcan flores—nacidas en el agua, en los árboles, en los matorrales o de las enredaderas—llegarán a ser sostenes de la tierra, reyes gobernantes.

Verse 88

तेषां पुरोगतः साक्षादहं जेष्यामि विद्विषः । यस्य यस्य तु देशस्य यो यो राजा तपोधिकः

Yendo yo mismo al frente de ellos, derrotaré directamente a sus enemigos. Y en cualquier tierra donde haya un rey distinguido por la austeridad—

Verse 89

तत्तत्समर्द्धितं रम्यं संभवं ददतेऽत्र मे । मत्संनिधिमुपागत्य दुरात्मानोऽपि भूमिपाः

Aquí, en mi presencia, obtienen esas mismas prosperidades espléndidas y deleitosas. Al acercarse a mí, incluso los reyes de ánimo perverso—

Verse 90

शिवभक्ता भृशं पूर्णा भविष्यंति न संशयः

No hay duda: los devotos de Śiva quedarán colmados en abundancia y plenitud.

Verse 91

इति शंभुमुखोत्थितं वचः समुपश्रुत्य विधूतकल्मषः । अहमानतवान्व्यजिज्ञपं कुतुकाच्छोणगिरीश्वरं शिवम्

Así, tras oír las palabras que brotaron de la boca de Śambhu y quedar lavadas mis culpas, me incliné en reverencia y, movido por viva curiosidad, pregunté a Śiva, el Señor de Śoṇagiri (Aruṇācala).