Adhyaya 6

Verse 1

ऋषय ऊचुः । द्वैपायनविनेय त्वं सूत पौराणिकोत्तम । देवीपत्तनपर्यंतं चक्रतीर्थमनुत्तमम्

Los sabios dijeron: Oh Sūta, discípulo de Dvaipāyana, el mejor entre los conocedores de los Purāṇas: háblanos del insuperable Cakratīrtha que se extiende hasta Devīpattana.

Verse 2

इत्यब्रवीः पुरास्माकमतः पृच्छाम किंचन । देवीपुरं हि तत्कुत्र यदन्तं चक्रतीर्थकम्

Así nos hablaste antaño; por eso preguntamos algo: ¿dónde está en verdad esa Devīpura, el punto donde Cakratīrtha llega a su término?

Verse 3

देवीपत्तन मित्याख्या कथं तस्याभवत्तथा । श्रीरामसेतुमूले च स्नातानां पापिनामपिः

¿Cómo llegó a ser conocida con el nombre de «Devīpattana»? Y en la misma raíz del Śrī Rāmasetu, ¿cuál es el fruto espiritual para quienes se bañan allí, aun si son pecadores?

Verse 4

कीदृशं वा भवेत्पुण्यं चक्रतीर्थे तथैव च । एतच्चान्यान्विशे षांश्च ब्रूहि पौराणिकोत्तम

¿Y qué clase de mérito sagrado surge también en Cakratīrtha? Dinos esto y otras distinciones particulares, oh el mejor entre los conocedores de los Purāṇas.

Verse 5

श्रीसूत उवाच । सर्वमेतत्प्रवक्ष्यामि शृणुध्वं मुनिपुंगवाः । पठतां शृण्वतां चैतदाख्यानं पापनाश नम्

Dijo Śrī Sūta: Todo esto lo expondré—escuchad, oh los mejores de los sabios. Este relato sagrado destruye los pecados de quienes lo recitan y de quienes lo oyen.

Verse 6

यत्र पाषाणनवकं स्थापयित्वा रघूद्वहः । बबन्ध प्रथमं सेतुं समुद्रे मैथिलीपतिः

En aquel lugar, tras asentar las primeras nueve piedras, el vástago de Raghu—señor de Maithilī—fue el primero en trabar y levantar el puente sobre el océano.

Verse 7

देवीपुरं तु तत्रैव यदन्तं चक्रतीर्थकम् । देवीपत्तनमित्याख्या यथा तस्य समागता

Allí mismo está Devīpura, el punto donde termina Cakratīrtha. Cómo llegó a recibir el nombre de «Devīpattana», lo relataré.

Verse 8

तद्ब्रवीमि मुनिश्रेष्ठाः शृणुध्वं श्रद्धया सह । पुरा देवासुरे युद्धे देवैर्नाशितपुत्रिणी । दितिः प्रोवाच तनयामात्मनः शोकमोहिता

Eso os contaré, oh mejores de los sabios—escuchad con fe. Antaño, en la guerra entre devas y asuras, Diti, privada de sus hijos por los devas, abatida por su propio dolor, habló a su hija.

Verse 9

दितिरुवाच । याहि पुत्रि तपः कर्तुं तपोवनमनुत्तमम्

Diti dijo: Ve, hija mía, a practicar austeridades (tapas) en el bosque de penitencia, sin igual.

Verse 10

पुत्रार्थं तव सुश्रोणि नियता नियतेन्द्रिया । इन्द्रादयो न शिष्येरन्येन पुत्रेण वै सुराः

«Por obtener un hijo, oh de hermosas caderas, permanece firme en la disciplina y dueña de tus sentidos. En verdad, por ningún otro hijo serían sometidos Indra y los demás dioses.»

Verse 11

उदिता तनया चैवं जनन्या तां प्रणम्य सा । स्वीकृत्य माहिषं रूपं वनं पञ्चाग्निमध्यगा

Así instruida, la hija se postró ante su madre. Tomando la forma de un búfalo, entró en el bosque y emprendió el severo voto de permanecer en medio de los cinco fuegos.

Verse 12

तपोऽतप्यत सा घोरं तेन लोकाश्चकंपिरे । तस्यां तपः प्रकुर्वंत्यां त्रिलोक्यासीद्भयातुरा

Ella practicó austeridades terribles, y por ellas los mundos temblaron. Mientras proseguía su tapas, los tres mundos quedaron afligidos por el miedo.

Verse 13

इन्द्रादयः सुर गणा मोहमापुर्द्विजोत्तमाः । सुपार्श्वस्तपसा तस्या मुनिः क्षुब्धोऽवदत्तु ताम्

Indra y las huestes de los dioses cayeron en desconcierto, oh el mejor de los dos veces nacidos. El sabio Supārśva, turbado por su austeridad, entonces le habló.

Verse 14

सुपार्श्व उवाच । परितुष्टोऽस्मि सुश्रोणि पुत्रस्तव भविष्यति । मुखेन महिषाकारो वपुषा नररूपवान्

Supārśva dijo: «Estoy complacido contigo, oh de hermosas caderas. Te nacerá un hijo: de rostro de búfalo, pero con cuerpo de forma humana.»

Verse 15

महिषो नामपुत्रस्ते भविष्यत्यतिवीर्यवान् । पीडयिष्यति यः स्वर्गं देवेन्द्रं च ससैनिकम्

«Tu hijo se llamará Mahiṣa, dotado de poder extraordinario. Oprimirá incluso el cielo, y aun a Indra con todos sus ejércitos.»

Verse 16

सुपार्श्वस्त्वेवमुक्त्वा तां विनिवार्य तपस्तथा । आगच्छदात्मनो लोकमनुनीय तपस्विनीम्

Dicho esto, Supārśva la contuvo para que no prosiguiera con aquella austeridad. Tras apaciguar a la asceta, partió hacia su propia morada.

Verse 17

अथ जज्ञे स महिषो यथोक्तं ब्रह्मणा पुरा । व्यवर्द्धत महावीर्यः पर्वणीव महोदधिः

Entonces nació Mahiṣa, tal como Brahmā lo había anunciado antes. Dotado de gran valentía, creció y se ensanchó como el océano en la plenitud de la marea.

Verse 18

ततः पुत्रो विप्रचित्तेर्विद्युन्माल्यसुराग्रणीः । अन्येऽप्यसुरवर्यास्ते संति ये भूतले द्विजाः

Entonces apareció Vidyunmālī, caudillo de los asuras e hijo de Vipracitti; y también otros asuras eminentes que se hallaban sobre la tierra, oh dvijas.

Verse 19

ते सर्वे महिषस्यास्य श्रुत्वा दत्तवरं मुदा । समागम्य मुनिश्रेष्ठाः प्रावदन्महिषासुरम्

Al oír con gozo que a este Mahiṣa se le había concedido un don, todos se reunieron y se dirigieron a Mahiṣāsura con palabras de alabanza.

Verse 20

स्वर्गाधिपत्यमस्माकं पूर्व मसीन्महामते । देवैर्विष्णुं समाश्रित्य राज्यं नो हृतमोजसा

Oh magnánimo, la soberanía del cielo fue antaño nuestra. Pero los devas, refugiándose en Viṣṇu, han arrebatado con fuerza nuestro reino por el poder de su vigor.

Verse 21

तद्राज्यमानय वलादस्माकं महिषासुर । वीर्यं प्रकटयस्वाद्य प्रभावमपि चात्मनः

Por ello, oh Mahiṣāsura, tráenos de vuelta ese reino por la fuerza. Manifiesta hoy tu valor, y también la plena medida de tu propio poder y esplendor.

Verse 22

अतुल्यबलवीर्यस्त्वं ब्रह्मदत्तवरोद्धतः । पुलोमजापतिं युद्धे जहि देवगणैः सह

Posees fuerza y valor incomparables, y te enorgullece el don concedido por Brahmā. En batalla, mata al señor de Pulomajā (Indra), junto con las huestes de los devas.

Verse 23

दनुजैरेवमुक्तोऽसौ योद्धुकामोऽमरैः सह । महा वीर्योऽथ महिषः प्रययावमरावतीम्

Así, exhortado por los Danujas, el poderoso Mahiṣa —deseoso de combatir a los inmortales— partió hacia Amarāvatī.

Verse 24

देवानामसुराणां च संवत्सरशतं रणम् । पुरा बभूव विप्रेंद्रास्तुमुलं रोमहर्षणम्

Oh el mejor de los brahmanes, en tiempos antiguos la batalla entre devas y asuras duró cien años: tumultuosa y sobrecogedora, que erizaba los cabellos.

Verse 25

देववृन्दं ततो भी त्या पुरस्कृत्य पुरन्दरम् । कांदिशीकमभूद्विप्रा ब्रह्माणं च ययौ तदा

Entonces, oh brahmanes, la hueste de los dioses—por temor, poniendo a Purandara (Indra) a la cabeza—se turbó y fue de inmediato ante Brahmā.

Verse 26

ब्रह्मा तानमरासर्वान्समादाय ययौ पुनः । नारायणशिवौ यत्र वर्तेते विश्वपालकौ

Brahmā reunió a todos aquellos inmortales y volvió a ir al lugar donde moran Nārāyaṇa y Śiva, los dos guardianes del universo.

Verse 27

तत्र गत्वा नमस्कृत्य स्तुत्वा स्तोत्रैरनेकशः । ब्रह्मा निवेदयामास महिषासुरचेष्टितम्

Llegado allí, Brahmā se postró, los alabó una y otra vez con muchos himnos, y luego expuso las acciones y la violencia de Mahiṣāsura.

Verse 28

सुराणामसुरैः पीडां देवयोः शंभुकृष्णयोः । इंद्राग्नियमसूर्येंदुकुबेरवरुणादिकान्

Describió la opresión de los dioses por los asuras y cómo fueron expulsadas de sus cargos las deidades bajo Śambhu y Kṛṣṇa: Indra, Agni, Yama, Sūrya, la Luna, Kubera, Varuṇa y otros.

Verse 29

निराकृत्याधिकारेषु तेषां तिष्ठत्ययं स्वयम् । अन्येषां देववृंदानामधिकारेपि तिष्ठति

Tras expulsarlos de sus legítimos cargos, él mismo queda establecido en esos poderes; y del mismo modo ocupa también los oficios de otras asambleas de dioses.

Verse 30

निरस्तं देववृंदं तत्स्वर्लोकादवनीतले । मनुष्यवद्विचरते महिषासुरबाधितम्

Expulsada, aquella hueste de dioses cayó del cielo a la tierra; y, hostigada por el asura Mahiṣāsura, vagaba como simples mortales.

Verse 31

एतज्ज्ञापयितुं देवौ युवयोरहमागतः । सार्द्धं देव गणैरत्र रक्षतं तान्समागतान्

«Oh dos dioses, he venido a comunicaros esto. Junto con las huestes de los dioses aquí reunidas, proteged a los que han llegado.»

Verse 32

ब्रह्मणो वचनं श्रुत्वा रमेश्वरमहेश्वरौ । कोपात्करालवदनौ दुष्प्रेक्ष्यौ तौ बभूवतुः

Al oír las palabras de Brahmā, Rameśvara y Maheśvara se encendieron en ira; sus rostros se tornaron terribles, y era espantoso mirarlos.

Verse 33

अत्यन्तकोपज्वलितान्मुखाद्विष्णोरथ द्विजाः । निश्चक्राम महत्तेजः शंभोः स्रष्टुस्तथैव च

Oh brāhmaṇas, del rostro de Viṣṇu, que ardía con ira extrema, brotó un resplandor inmenso; y lo mismo de Śambhu y del Creador, Brahmā.

Verse 34

अपरेषां सुराणां च देहादिंद्रशरीरतः । तेजः समुदभूत्क्रूरं तदेकं समजायत

De los cuerpos de los demás dioses —y también del propio cuerpo de Indra— surgió un resplandor feroz; y ese resplandor se hizo una sola masa.

Verse 35

तेषां तु तेजसां राशिर्ज्वलत्पर्वतसंनिभः । ददृशे देववृंदैस्तैर्ज्वालाव्याप्तदिगंतरः

Aquel cúmulo de sus resplandores apareció como una montaña en llamas; las huestes de los dioses lo contemplaron, y sus fuegos colmaban los espacios entre todas las direcciones.

Verse 36

तेजसां समुदायोऽसौ नारी काचि दभूत्तदा । शिवतेजो मुखमभूद्विष्णुतेजो भुजौ द्विजाः

Aquel conjunto de resplandores reunidos se convirtió entonces en una mujer. El fulgor de Śiva fue su rostro, y el fulgor de Viṣṇu sus brazos, oh brāhmaṇas.

Verse 37

ब्रह्मतेजस्तु चरणौ मध्यमैंद्रेण तेजसा । यमस्य तेजसा केशाः कुचौ चंद्रस्य तेजसा

El resplandor de Brahmā se volvió sus pies; con el resplandor de Indra se formó su cintura. Con el resplandor de Yama surgió su cabellera, y con el resplandor de la Luna, sus pechos.

Verse 38

जंघोरू कल्पितौ विप्रा वरुणस्य तु तेजसा । नितंबः पृथिवीतेजः पादांगुल्योऽर्कतेजसा

Oh brāhmaṇas, por el resplandor de Varuṇa fueron modeladas sus pantorrillas y muslos. Sus caderas se formaron del resplandor de la Tierra, y los dedos de sus pies del resplandor del Sol.

Verse 39

करांगुल्यो वसूनां च तेजसा कल्पितास्तथा । कुबेरतेजसा विप्रा नासिकापरिकल्पिता

Asimismo, sus dedos fueron formados con el resplandor de los Vasus; y, oh brāhmaṇas, su nariz fue creada con el resplandor de Kubera.

Verse 40

नवप्रजापतीनां च तेजसा दंतपंक्तयः । चक्षुर्द्वयं समजनि हव्यवाहनतेजसा

Del resplandor de los nueve Prajāpatis se formaron las hileras de sus dientes; y del fulgor ardiente de Havyavāhana (Agni) surgió su par de ojos.

Verse 41

उभे संध्ये भ्रुवौ जाते श्रवणे वायुतेजसा । इतरेषां च देवानां तेजोभिरतिदारुणैः

Sus dos sandhyās, el alba y el crepúsculo, se volvieron sus cejas; por el brillo de Vāyu se formaron sus oídos; y por las energías sobremanera terribles de los demás dioses se produjeron sus otros rasgos.

Verse 42

कृतान्यावयवा नारी दुर्गा परमभास्वरा । बभूव दुर्धर्षतरा सर्वैरपि सुरासुरैः

Así, formados todos sus miembros, aquella Mujer—Durgā, supremamente resplandeciente—se volvió por completo inconquistable aun para todos los dioses y demonios.

Verse 43

सर्ववृंदारकानीकतेजःसंघसमुद्भवा । तां दृष्ट्वा प्रीतिमापुस्ते देवा महिषबाधिताः

Nacida del esplendor reunido de todas las huestes de los dioses, al verla aquellos devas—acosados por Mahisha, el demonio búfalo—se colmaron de gozo.

Verse 44

ततो रुद्रा दयो देवा विनिष्कृष्यायुधान्निजात् । आयुधानि ददुस्तस्यै शूलादीनि द्विजोत्तमाः

Entonces los Rudras y los demás dioses, sacando sus propias armas, se las otorgaron a ella—tridentes y otras—¡oh, el mejor de los dos veces nacidos!

Verse 45

भूषणानि ददुस्तस्यै वस्त्रमाल्यानि चंदनम् । सापि देवी तदा वस्त्रैर्भूषणैश्चंदनादिभिः

Le ofrecieron ornamentos, vestiduras, guirnaldas y pasta de sándalo; y la Diosa entonces, con ropas, joyas, sándalo y demás, quedó de pie espléndidamente engalanada.

Verse 46

कुसुमैरायुधैर्हारैर्भूषिता परिचारकैः । साट्टहासं प्रमुंचंती भैरवी भैरवस्वना

Adornada por sus servidores con flores, armas y collares, la Bhairavī—de voz semejante a la de Bhairava—prorrumpió en una risa sonora y resonante.

Verse 47

ननाद कंपयतीव रोदसी देवसेविता । देव्या भैरवनादेन चचाल सकलं जगत्

Venerada por los dioses, rugió como si hiciera temblar el cielo y la tierra; por el rugido de la Diosa, semejante al de Bhairava, el mundo entero se estremeció.

Verse 49

सिंहवाहनमारूढां देवीं ताममरास्तदा । मुनयः सिद्धगंधर्वास्तुष्टुवुर्जयश ब्दतः

Entonces los inmortales contemplaron a aquella Diosa montada en un león; sabios, Siddhas y Gandharvas la alabaron con clamores de «¡Victoria!».

Verse 50

महिषोऽपि महाक्रोधात्समुद्यत महायुधः । तं शब्दमवलक्ष्याथ ययावसुरसंवृतः

Mahiṣa también, en gran furia, alzó sus poderosas armas; al percibir aquel sonido, avanzó rodeado de los asuras.

Verse 51

व्यलोकयत्ततो देवीं तेजोव्याप्तजगत्त्रयीम् । सायुधानंतबाह्वाढयां नादकंपितभूतलाम्

Entonces contempló a la Diosa, cuyo fulgor impregnaba los tres mundos—armada y provista de innumerables brazos poderosos—cuyo bramido hacía temblar la misma tierra.

Verse 52

क्षोभिताशेषशेषादिमहानागपरंपराम् । विलोक्य देवीमसुराः समनह्यन्नुदायुधाः

Al ver a la Diosa—cuya presencia agitaba incluso la interminable estirpe de los grandes Nāgas, comenzando por Śeṣa—los Asuras se armaron y se dispusieron al combate.

Verse 53

ततो देव्या तया सार्द्धमसुराणामभूद्रणः । अस्त्रैः शस्त्रैः शरैश्चक्रैर्गदाभिर्मुसलैरपि

Entonces se entabló una batalla entre los Asuras y aquella Diosa—librada con astras y armas, con flechas, discos, mazas y también garrotes.

Verse 54

गजाश्वरथपादातैरसंख्येयैर्महावलः । महिषो युयुधे तत्र देव्या साकमरिंदमः

Allí Mahiṣa, el grande y temible, combatió frente a la Diosa, en medio de innumerables tropas de elefantes, caballos, carros y soldados de a pie—triturador de enemigos en la batalla.

Verse 55

लक्षको टिसहस्राणि प्रधानासुरयूथपाः । एकैकस्य तु सेनायास्तेषां संख्या न विद्यते

Los principales caudillos de las huestes asúricas se contaban por cientos de miles, por crores y por miles; pero el número de tropas de cada uno era incalculable.

Verse 56

ते सर्वे युगपद्देवीं शस्त्रैरावव्रुरोजसा । सापि देवी ततो भीमा दैत्यमुक्तास्त्रसंचयम्

Todos a una rodearon a la Diosa con armas, con ímpetu feroz. Pero la Diosa, terrible en su majestad, afrontó y deshizo la masa de proyectiles soltados por los Daityas.

Verse 57

बिभेद लीलया बाणैः स्वकार्मुकविनिःसृतैः । ससर्ज दैत्यकायेषु बाणपूगान्यनेकशः

Con flechas salidas de su propio arco, los atravesó como en juego; y una y otra vez descargó sobre los cuerpos de los Daityas innumerables andanadas de saetas.

Verse 58

देव्याश्रयबला द्देवा निर्भया दैत्ययूथपैः । युयुधुः संयुगे शस्त्रैरस्त्रैरप्यायुधांतरैः

Amparados por la Diosa y fortalecidos al refugiarse en ella, los Devas combatieron sin temor en la batalla contra los jefes de las huestes daityas, con armas, con astra y con otros instrumentos de guerra.

Verse 59

ततो देवा बलोत्सिक्ता देवीशक्त्युपबृंहिताः । निःशेषमसुरान्सर्वानायु धैर्निरमूलयन्

Entonces los Devas, henchidos de vigor e impulsados por el poder de la Diosa, arrancaron de raíz, sin dejar resto, a todos los Asuras con sus armas.

Verse 60

स्वसैन्ये तु क्षयं याते संक्षुब्धो महिषासुरः । चापमादाय वेगेन विकृष्य च महास्वनम्

Cuando su propio ejército fue aniquilado, Mahiṣāsura se enfureció; tomando su arco, lo tensó con presteza, y resonó un poderoso y atronador chasquido.

Verse 61

संधाय मुमुचे बाणान्देव सैन्येषु भूसुराः । इंद्रे तु दशसाहस्रं यमे पंचसहस्रकम्

Fijando su mira, los nacidos de brāhmaṇa soltaron lluvias de flechas sobre el ejército de los devas: diez mil contra Indra y cinco mil contra Yama.

Verse 62

वरुणे चाष्टसाहस्रं कुबेरे षट्सहस्रकम् । सूर्ये चंद्रे च वह्नौ च वायौ वसुषु चाश्विनोः

Ocho mil fueron dirigidas contra Varuṇa y seis mil contra Kubera; y también se dispararon volées contra Sūrya, Candra, Agni, Vāyu, los Vasus y los gemelos Aśvins.

Verse 63

अन्येष्वपि च देवेषु महिषो दानवेश्वरः । प्रत्येकमयुतं बाणान्मुमुचे बलिनां वरः

Y también contra los demás dioses, Mahiṣa—señor de los Dānavas—soltó diez mil flechas contra cada uno, pues era el más excelso entre los poderosos.

Verse 64

पलायंते ततो देवा महिषासुरमर्द्दिताः । देवीं शरणमाजग्मुस्त्राहित्राहीतिवादिनः

Entonces los devas, abatidos por Mahiṣāsura, huyeron y acudieron a la Devī en busca de refugio, clamando: «¡Sálvanos, sálvanos!»

Verse 65

ततो देवी गणान्स्वस्य भूतवेतालकादिकान् । यूयं नाशयत क्षिप्रमासुरं बलमित्यशात्

Entonces la Devī ordenó a sus propias huestes—bhūtas, vetālas y los demás—: «Vosotros, destruid pronto el ejército de los asuras».

Verse 66

अहं तु महिषं युद्धे योधयामि वलोद्धतम् । ततो देव्या गणैः सर्वमासुरं क्षतमाशु वै

«Pero yo combatiré a Mahiṣa en la batalla, henchido de fuerza». Entonces, en verdad, las huestes de la Devī segaron con presteza a toda la fuerza asúrica.

Verse 67

ततः सैन्यं क्षयं नीते गणै र्देवीप्रचोदितैः । योद्धुकामः स महिषो गणैः साकं व्यतिष्ठत

Luego, cuando el ejército fue llevado a la ruina por las huestes incitadas por la Devī, aquel Mahiṣa—ansioso de combatir—se plantó frente a las huestes.

Verse 68

अत्रांतरे महानादः सुचक्षुश्च महाहनुः । महाचंडो महाभक्षो महोदरम होत्कटौ

Entretanto aparecieron Mahānāda, Sucakṣu y Mahāhanu; y también Mahācaṇḍa, Mahābhakṣa, y la temible pareja Mahodara y Mahotkaṭa.

Verse 69

पञ्चास्यः पादचूडश्च बहुनेत्रः प्रबाहुकः । एकाक्षस्त्वेकपादश्च बहुपादोऽप्यपादकः

Estaban Pañcāsya y Pādacūḍa; Bahunetra y Prabāhuka; Ekākṣa y Ekapāda; y también Bahupāda e incluso Apādaka.

Verse 70

एते चान्ये च बहवो महिषासुर मंत्रिणः । योद्धुकामा रणे देव्याः पुरतस्त्ववतस्थिरे

Estos, y muchos otros además—ministros de Mahiṣāsura—deseosos de combatir, tomaron posición en la batalla ante la Devī.

Verse 71

सिंहं वाहनमारुह्य ततो देवी मनोजवम् । प्रलयांबुदनिर्घोषं चापमादाय भैरवम्

Entonces la Diosa, montada en su león—veloz como el pensamiento—tomó su arco terrible, cuyo bramido era como el trueno de las nubes en el tiempo de la disolución.

Verse 72

विस्फोट्य मुमुचे बाणान्वज्रवेगसमान्युधि । दशलक्षगजैश्चापि शतलक्षैश्च वाजिभिः

En la batalla hizo estallar y soltó sus flechas, veloces como el ímpetu del rayo—contra fuerzas con diez millones de elefantes y cien millones de caballos.

Verse 73

शतलक्षै रथैश्चापि लक्षायुतपदातिभिः । युक्तो महाहनुर्दैत्यो देव्या युधि निपातितः

Aunque estaba apoyado por cien millones de carros y por infantería que contaba decenas de millones, el asura Mahāhanu fue abatido por la Diosa en la batalla.

Verse 74

सैन्ये च तस्य निहता देव्या बाणैर्द्विजोत्तमाः । लक्षकोटिसहस्राणि प्रधानासुरनायकाः

Y en su ejército, oh el mejor de los dos veces nacidos, innumerables jefes principales de los asuras—por las flechas de la Diosa—fueron muertos, por lakhs, crores y millares.

Verse 75

महिषस्य हि विद्यन्ते महाबलपराक्रमाः । एकैकस्य प्रधानस्य चतुरङ्गबलं तथा

Pues Mahīṣa tenía comandantes de inmensa fuerza y valor; y cada jefe principal poseía asimismo un ejército completo de cuatro divisiones.

Verse 76

महाहनोर्यथा विप्रास्तथैवास्ति महद्बलम् । तत्सर्वं निहतं देव्या शरैः कांचनपुंखितैः

Así como con Mahāhanu, oh brāhmanes, también había un gran poder dispuesto contra Ella; pero todo fue abatido por la Diosa con flechas provistas de emplumado de oro.

Verse 77

याममात्रेण विप्रेंद्रास्तदद्भुतमिवाभवत्

En tan sólo un yāma, oh el más excelso de los brāhmanes, fue como si hubiera ocurrido un prodigio.