Previous Verse
Next Verse

Shloka 3

राक्षसेन्द्रनिवेशनविचारः

Survey of Ravana’s Residence and Lanka’s Inner Quarters

रक्षितं राक्षसैर्घोरैः सिंहैरिव महद्वनम्।समीक्षमाणो भवनं चकाशे कपिकुञ्जरः।।।।

rakṣitaṁ rākṣasair ghoraiḥ siṁhair iva mahad vanam |

samīkṣamāṇo bhavanaṁ cakāśe kapikuñjaraḥ ||5.6.3||

Custodiada por terribles rākṣasas, como un vasto bosque por leones, la mansión resplandecía ante la mirada del ‘elefante entre los monos’, Hanumān.

rakṣitamguarded
rakṣitam:
Visheshana (विशेषणम्)
TypeAdjective
Rootrakṣita (कृदन्त; √rakṣ (रक्ष्) + क्त)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; ‘protected/guarded’ (PPP)
rākṣasaiḥby demons
rākṣasaiḥ:
Karana (करण)
TypeNoun
Rootrākṣasa (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (करण), बहुवचन
ghoraiḥterrible
ghoraiḥ:
Visheshana (विशेषणम्)
TypeAdjective
Rootghora (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, बहुवचन; विशेषण
siṃhaiḥby lions
siṃhaiḥ:
Upamāna (उपमान)
TypeNoun
Rootsiṃha (प्रातिपदik)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, बहुवचन
ivalike
iva:
Sambandha (सम्बन्धः)
TypeIndeclinable
Rootiva (अव्यय)
Formउपमार्थक-अव्यय
mahatgreat/large
mahat:
Visheshana (विशेषणम्)
TypeAdjective
Rootmahat (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; विशेषण
vanamforest
vanam:
Upamāna (उपमान)
TypeNoun
Rootvana (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; उपमान-रूपेण
samīkṣamāṇaḥobserving
samīkṣamāṇaḥ:
Karta (कर्ता)
TypeVerb
Rootsamīkṣamāṇa (कृदन्त; √īkṣ (ईक्ष्) + sam + शानच्)
Formवर्तमान-कृदन्त (शानच्), प्रथमा-विभक्ति, एकवचन, पुंलिङ्ग; ‘while observing’
bhavanammansion
bhavanam:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootbhavana (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (कर्म), एकवचन
cakāśeshone
cakāśe:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Root√kāś (काश्)
Formलिट्-लकार (Perfect), प्रथम-पुरुष, एकवचन; आत्मनेपदम; ‘shone/appeared bright’
kapi-kuñjaraḥthe foremost monkey
kapi-kuñjaraḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootkapi (प्रातिपदिक) + kuñjara (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (कर्ता), एकवचन; कर्मधारयः—‘elephant among monkeys’

The elephant among vanaras (Hanuman), scanned the mansion defended by dreadful demons like a forest protected by lions.

H
Hanumān
R
Rākṣasas
L
Laṅkā (implied)

FAQs

Dharma requires courageous engagement with danger when the cause is righteous; Hanumān does not retreat from fear but assesses the situation truthfully and carefully.

Early in the search sequence, Hanumān surveys a heavily guarded mansion in Laṅkā.

Brave vigilance: he is daring yet observant, balancing courage with careful judgment.