Shloka 1

अभिज्ञानमणि

प्रदानम् — The Signet Jewel as Proof and the Consolation of Sita

Devanagari script

मणिं दत्त्वा ततः सीता हनूमन्तमथाब्रवीत्।अभिज्ञानमभिज्ञातमेतद्रामस्य तत्त्वतः।।।।

Transliteration

maṇiṃ dattvā tataḥ sītā hanūmantam athābravīt |

abhijñānam abhijñātam etad rāmasya tattvataḥ ||5.39.1||

Translation

Tras entregar la joya, Sītā dijo a Hanumān: «Ésta es la verdadera señal de reconocimiento, ciertamente conocida por Rāma»

Word by Word

• मणिम्: the jewel
• मणिम्: Karma (कर्म)
• Type: Noun
• Root: मणि (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन

• दत्त्वा: having given
• दत्त्वा: Kriya-viseshana (क्रियाविशेषण)
• Type: Verb
• Root: दा (धातु)
• Form: क्त्वान्त-अव्ययकृदन्त; धातुः दा; अर्थः 'having given'

• ततः: then
• ततः: Kriya-viseshana (क्रियाविशेषण)
• Type: Indeclinable
• Root: ततः (अव्यय)
• Form: अव्यय (adverb) = 'then/thereupon'

• सीता: Sita
• सीता: Karta (कर्ता)
• Type: Noun
• Root: सीता (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन

• हनूमन्तम्: Hanuman
• हनूमन्तम्: Karma (कर्म)
• Type: Noun
• Root: हनूमत् (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन

• अथ: then
• अथ: Sambandha (सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: अथ (अव्यय)
• Form: अव्यय (particle/adverb) = 'then/now'

• अब्रवीत्: said
• अब्रवीत्: Kriya (क्रिया)
• Type: Verb
• Root: ब्रू (धातु)
• Form: लङ्-लकार (Imperfect/Past), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपदम्

• अभिज्ञानम्: a token of recognition
• अभिज्ञानम्: Karma (कर्म)
• Type: Noun
• Root: अभिज्ञान (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; विधेय (predicate nominative)

• अभिज्ञातम्: well-known/recognized
• अभिज्ञातम्: Visheshana (विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: अभि+ज्ञा (धातु)
• Form: क्त-प्रत्ययान्त कृदन्त (past participle) 'abhijñāta'; नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; विशेषणम् (अभिज्ञानम्)

• एतत्: this
• एतत्: Karta (कर्ता)
• Type: Noun
• Root: एतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; सर्वनाम

• रामस्य: of Rama
• रामस्य: Sambandha (सम्बन्ध/षष्ठी)
• Type: Noun
• Root: राम (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति (सम्बन्ध), एकवचन

• तत्त्वतः: truly
• तत्त्वतः: Kriya-viseshana (क्रियाविशेषण)
• Type: Indeclinable
• Root: तत्त्वतः (अव्यय)
• Form: अव्यय (adverb) = 'truly/in reality'

Context

Sita gave the jewel to Hanuman and said, "This signet ornament is known to Rama very well".

Characters & Entities

• Sita
• Hanuman
• Rama
• Cūḍāmaṇi (jewel/token)

FAQs

What is the core ethical principle (Dharma) in this verse?

Satya supported by pramāṇa (valid proof): Sita ensures that truth is communicated with an unmistakable identifier, preventing doubt and error.

What is the narrative situation?

Sita explains the significance of the jewel as a recognition-token that will confirm her message to Rama.

Which character virtue is emphasized?

Prudence and truth-protecting clarity in communication.