Shloka 3
दमयन्त्या वणिजां सार्थगमनम्, हस्तियूथविप्लवः, चेदिराजपुरप्रवेशश्च
Damayantī joins a caravan; elephant-herd catastrophe; entry into Cedi
बृहदश्च उवाच इति ब्रुवन् नलो राजा दमयन्तीं पुन: पुन: । सान्त्वयामास कल्याणीं वाससोअर्धेन संवृताम्,बृहदश्च मुनि कहते हैं--राजन्! आधे वस्त्रसे ढकी हुई कल्याणमयी दमयन्तीसे बार- बार ऐसा कहकर राजा नलने उसे सान्त्वना दी; क्योंकि वे दोनों एक ही वस्त्रसे अपने अंगोंको ढककर इधर-उधर घूम रहे थे। भूख और प्याससे थके-माँदे वे दोनों दम्पति किसी सभाभवन (धर्मशाला)-में जा पहुँचे
Bṛhadaśva uvāca: iti bruvan nalo rājā damayantīṃ punaḥ punaḥ | sāntvayāmāsa kalyāṇīṃ vāsaso 'rdhena saṃvṛtām ||
Dijo Bṛhadaśva: Hablando así una y otra vez, el rey Nala consolaba repetidamente a Damayantī, la bienaventurada, que apenas se cubría con media prenda. Pues ambos, compartiendo un solo paño para ocultar sus cuerpos, vagaban de un lado a otro; rendidos por el hambre y la sed, la pareja llegó por fin a una sala de asamblea—refugio de caminantes—buscando alivio y amparo en medio de su infortunio.
बृहदश्च उवाच
Educational Q&A
Even in extreme deprivation, dharma expresses itself through compassion and steadfast responsibility: Nala does not abandon Damayantī emotionally, but repeatedly comforts her, modeling endurance, care, and dignity amid suffering.
Bṛhadaśva narrates that Nala, wandering in hardship with Damayantī and sharing a single cloth, keeps consoling her again and again; exhausted by hunger and thirst, they reach a public hall/shelter while continuing their difficult journey.