Shloka 10
Jayadratha Approaches Draupadī in the Forest
Hospitality, Persuasion, and Reproach
पाण्डवोंके पास जितने रत्न थे, उन सबका उपभोग आज तुम्हीं कर रहे हो; तथापि देखो, पाण्डव कितने धैर्यवान् हैं कि उन्होंने कभी आमरण अनशन नहीं किया। अतः महाबाहो! तुम्हारे इस प्रकार विषाद करनेसे कोई लाभ नहीं है। राजन! उठो, तुम्हारा कल्याण हो। अब यहाँ अधिक विलम्ब नहीं करना चाहिये ।। अवश्यमेव नृपते राज्ञो विषयवासिभि: । प्रियाण्याचरितव्यानि तत्र का परिदेवना,नरेश्वर! राजाके राज्यमें निवास करनेवाले लोगोंको अवश्य ही उसके प्रिय कार्य करने चाहिये। अत: इसके लिये पछताने या विलाप करनेकी क्या बात है?
pāṇḍavebhyaḥ yāvat ratnāni āsan, tāni sarvāṇi adya tvam eva bhuṅkṣe; tathāpi paśya, pāṇḍavāḥ kīdṛśā dhairyavantaḥ, yat te kadācit ā-maraṇam upavāsaṃ na kṛtavantaḥ. ataḥ mahābāho, tava evaṃ viṣādena na kiñcid phalam. rājan, uttiṣṭha; te kalyāṇaṃ bhavatu. iha adhunā ati-vilambaḥ na kartavyaḥ. avaśyam eva nṛpate rājño viṣaya-vāsibhiḥ priyāṇi ācaritavyāni; tatra kā paridevanā, nareśvara.
Dijo Karṇa: «Todas las joyas que antaño pertenecieron a los Pāṇḍava las disfrutas tú hoy; y, sin embargo, mira su firmeza: jamás recurrieron al ayuno hasta la muerte. Por eso, oh rey de grandes brazos, nada se gana con esta clase de abatimiento. Levántate, oh rey; que te llegue el bien. No debemos demorarnos aquí por más tiempo. En verdad, oh señor de los hombres, quienes habitan en el reino de un monarca deben obrar de modo que agrade a su soberano; ¿qué hay, entonces, que lamentar?»
कर्ण उवाच
Educational Q&A
Despair is unproductive; a ruler should act decisively and uphold the practical duties of kingship. The verse contrasts the Pandavas’ endurance with the futility of self-destructive protest, urging steadiness and timely action.
Karna addresses a king who is grieving or hesitating. He points out that the king currently enjoys wealth once associated with the Pandavas, yet the Pandavas endure without extreme measures; therefore the king should stop lamenting, rise, and avoid further delay, emphasizing the expectation that subjects act in ways pleasing to their sovereign.