Previous Verse
Next Verse

Shloka 14

Ritual Acclamation at Hastināpura and Karṇa’s Vow Concerning Arjuna (राजकीय स्तुति-प्रसङ्गः कर्णप्रतिज्ञा च)

तांस्तथा व्यथितान्‌ दीनान्‌ भिक्षमाणान्‌ युधिष्ठटिरम्‌ वृद्धान्‌ दुर्योधनामात्यान्‌ भीमसेनो 5 भ्यभाषत,दुर्योधनके उन बूढ़े मन्त्रियोंको इस प्रकार दीन एवं दुःखी होकर युधिष्ठिरसे सहायताकी भीख माँगते देख भीमसेनने कहा--

tāṁs tathā vyathitān dīnān bhikṣamāṇān yudhiṣṭhiram vṛddhān duryodhanāmātyān bhīmaseno 'bhyabhāṣata

Dijo Vaiśampāyana: Al ver a los ancianos ministros de Duryodhana—afligidos y humillados—acercarse a Yudhiṣṭhira para mendigar ayuda, Bhīmasena les habló.

तान्them
तान्:
Karma
TypePronoun
Rootतद्
FormMasculine, Accusative, Plural
तथाthus, in that manner
तथा:
TypeIndeclinable
Rootतथा
व्यथितान्afflicted, distressed
व्यथितान्:
Karma
TypeAdjective
Rootव्यथित
FormMasculine, Accusative, Plural
दीनान्wretched, pitiable
दीनान्:
Karma
TypeAdjective
Rootदीन
FormMasculine, Accusative, Plural
भिक्षमाणान्begging, imploring
भिक्षमाणान्:
Karma
TypeVerb
Rootभिक्ष्
FormPresent active participle (शतृ), Masculine, Accusative, Plural
युधिष्ठिरम्Yudhiṣṭhira
युधिष्ठिरम्:
Karma
TypeNoun (Proper)
Rootयुधिष्ठिर
FormMasculine, Accusative, Singular
वृद्धान्old, aged
वृद्धान्:
Karma
TypeAdjective
Rootवृद्ध
FormMasculine, Accusative, Plural
दुर्योधनof Duryodhana
दुर्योधन:
Sambandha
TypeNoun (Proper)
Rootदुर्योधन
FormMasculine, Genitive, Singular
अमात्यान्ministers, counselors
अमात्यान्:
Karma
TypeNoun
Rootअमात्य
FormMasculine, Accusative, Plural
भीमसेनःBhīmasena
भीमसेनः:
Karta
TypeNoun (Proper)
Rootभीमसेन
FormMasculine, Nominative, Singular
अभ्यभाषतspoke, addressed
अभ्यभाषत:
TypeVerb
Rootभाष्
FormImperfect (लङ्), Third, Singular, Parasmaipada

वैशम्पायन उवाच

V
Vaiśampāyana
Y
Yudhiṣṭhira
B
Bhīmasena (Bhīma)
D
Duryodhana
D
Duryodhana’s ministers (āmātya)

Educational Q&A

The verse highlights how power and pride can collapse into dependence, and it frames an ethical test for the righteous: when former opponents seek aid in misery, one must weigh compassion and duty against the demands of justice and the memory of wrongdoing.

Duryodhana’s elderly ministers, now distressed, approach Yudhiṣṭhira to beg for assistance. Observing this, Bhīma speaks to them, signaling a response from the Pāṇḍava side to their plea.