Shloka 19
Āraṇyaka-parva, Adhyāya 1 — The Pandavas’ Exit from Gajasāhvaya and the Citizens’ Lament (जनमेजयप्रश्नः; पाण्डवानां वनप्रस्थानम्)
वैशम्पायन उवाच एवमुकक््त्वानुजग्मुस्ते पाण्डवांस्तान् समेत्य च । ऊचुः प्राउज्जलय: सर्वे कौन्तेयान् माद्रिनन्दनान्,वैशम्पायनजी कहते हैं--ऐसा कहकर वे पुरवासी पाण्डवोंके पास गये और उन कुन्तीकुमारों तथा माद्रीपुत्रोंस मिलकर वे सब-के-सब हाथ जोड़कर इस प्रकार बोले --
vaiśampāyana uvāca evam uktvā anujagmus te pāṇḍavāṁs tān sametya ca | ūcuḥ prāñjalayaḥ sarve kaunteyān mādrīnandanān ||
Dijo Vaiśampāyana: Dicho esto, aquellos habitantes de la ciudad fueron a los Pāṇḍava; y, reuniéndose en torno a los hijos de Kuntī y a los hijos de Mādrī, todos, con las manos juntas en señal de reverencia, les hablaron así. La escena subraya el respeto público hacia los justos y el peso ético del consejo comunitario ofrecido a reyes desterrados.
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
The verse highlights the dharmic ethic of approaching the virtuous with humility: the community recognizes moral authority and offers counsel respectfully, suggesting that righteous leadership is accountable to public conscience and collective welfare.
After speaking earlier (in the preceding lines), the townsmen go to the Pāṇḍavas, assemble around the sons of Kuntī and Mādrī, and begin to address them with folded hands, signaling reverence and earnest petition.