Shloka 53
Sanatsujāta–Dhṛtarāṣṭra Saṃvāda: Pramāda as Mṛtyu
Chapter 42
राजन! वास्तवमें वेदके तत्त्वको जाननेवाला कोई नहीं है अथवा यों समझो कि कोई बिरला ही उनका रहस्य जान पाता है। जो केवल वेदके वाक्योंको जानता है, वह वेदोंके द्वारा जाननेयोग्य परमात्माको नहीं जानता; किंतु जो सत्यमें स्थित है, वह वेददवेद्य परमात्माको जानता है ।। न वेदानां वेदिता कश्रिदस्ति वेद्येन वेदं न विदुर्न वेद्यम् । यो वेद वेदं स च वेद वेद्यं यो वेद वेद्यं नस वेद सत्यम्,जाननेवालोंमेंसे कोई भी वेदोंको अर्थात् उनके रहस्यको जाननेवाला नहीं है; क्योंकि जाननेमें आनेवाले मन-बुद्धि आदिके द्वारा न तो कोई वेदके रहस्यको जान पाता है और न जाननेयोग्य परमात्मतत्त्वको ही। जो मनुष्य केवल कर्म-विधायक वेदको जानता है; वह तो बुद्धिद्वारा जाननेमें आनेवाले पदार्थोंको ही जानता है; किंतु जो बुद्धिद्वारा जाननेयोग्य पदार्थोकोी जानता है, वह (सकामी पुरुष) वास्तविक तत्त्व परब्रह्म परमात्माको नहीं जानता
rājan! vāstavam eva vedasya tattvaṃ jñātā kaścid nāsti, athavā evaṃ manyasva—kaścid virala eva tad-rahasyaṃ jānāti. yaḥ kevalaṃ veda-vākyāni jānāti sa vedair veditavyaṃ paramātmānaṃ na jānāti; kintu yaḥ satye tiṣṭhati sa veda-avedyaṃ paramātmānaṃ jānāti. || na vedānāṃ veditā kaścid asti; vedyena vedaṃ na vidur na vedyam | yo veda vedaṃ sa ca veda vedyam; yo veda vedyam na sa veda satyam ||
Sanatsujāta dijo: «Oh rey, en verdad casi nadie conoce el principio interior del Veda: solo un ser rarísimo alcanza su secreto. Quien solo conoce las frases védicas no conoce por ello al Ser supremo que ha de conocerse mediante los Vedas. Pero quien permanece establecido en la Verdad conoce a ese Ser supremo, más allá del alcance de los objetos ordinariamente “conocibles”. En efecto, por lo que suele ser conocible no se conoce ni la esencia del Veda ni a Aquel a quien el Veda señala. Quien conoce el Veda en su esencia conoce también a Aquel a quien apunta; mas quien pretende conocer solo el “objeto por conocer” no conoce la Verdad».
सनत्युजात उवाच