Shloka 47
Adhyaya 32: Saṃjaya’s Return, Audience with Dhṛtarāṣṭra, and Ethical Admonition
एकमेवाद्धितीयं तद् यद् राजन् नावबुध्यसे । सत्यं स्वर्गस्यथ सोपानं पारावारस्य नौरिव,राजन! जैसे समुद्रके पार जानेके लिये नाव ही एकमात्र साधन है, उसी प्रकार स्वर्गके लिये सत्य ही एकमात्र सोपान है, दूसरा नहीं; किंतु आप इसे नहीं समझ रहे हैं
ekam evādvitīyaṁ tad yad rājan nāvabudhyase | satyaṁ svargasyātha sopānaṁ pārāvārasya naur iva ||
Vidura dice al rey: ¡Oh rey! Hay una sola verdad—sin segunda—que no alcanzas a comprender. Así como sólo una barca permite cruzar el océano hasta la otra orilla, así la veracidad es el único peldaño seguro hacia el cielo; no hay sustituto.
विदुर उवाच
Educational Q&A
Truthfulness (satya) is presented as the sole, unsurpassed means to attain heaven—just as a boat is the essential means to cross an ocean. Vidura stresses that no alternative—status, strategy, or ritual without truth—can replace satya.
In the Udyoga Parva, Vidura counsels King Dhṛtarāṣṭra during the tense pre-war negotiations. He admonishes the king for not grasping a basic moral principle: that adherence to truth and righteousness must guide royal decision-making, especially amid looming conflict.