Previous Verse
Next Verse

Shloka 18

Indra-vijaya Upākhyāna and Śalya’s Assurance to Yudhiṣṭhira (इन्द्रविजयोपाख्यानम् — शल्ययुधिष्ठिरसंवादः)

क्षत्रियाणामभावो<यं युधिषछ्िर महात्मनाम्‌ । दुर्योधनापराधेन भीमार्जुनबलेन च,युधिष्ठिर! दुर्योधनके अपराधसे तथा भीमसेन और अर्जुनके बलसे यह महामना क्षत्रियोंके संहारका अवसर उपस्थित हो गया है वैशम्पायनजी कहते हैं--शत्रुदमन जनमेजय! तदनन्तर समस्त कुन्तीकुमारोंसे विदा लेकर श्रीमान्‌ मद्रराज शल्य अपनी सेनाके साथ दुर्योधनके यहाँ चले गये ।। इति श्रीमहाभारते उद्योगपर्वणि सेनोद्योगपर्वणि शल्यगमने अष्टादशो5ध्याय: ॥। २१८ |। इस प्रकार श्रीमह्ा भारत उद्योगपर्वके अन्तर्गत सेनोट्रोगपर्वमें शल्यगमनविषयक जअठारहवाँ अध्याय पूरा हुआ

śalya uvāca | kṣatriyāṇām abhāvo 'yaṁ yudhiṣṭhira mahātmanām | duryodhanāparādhena bhīmārjunabalena ca ||

Śalya dijo: «Oh Yudhiṣṭhira, ésta es una dolorosa calamidad para los kṣatriyas de gran alma. Por la falta de Duryodhana—y por la fuerza de Bhīma y Arjuna—ha surgido ahora la ocasión para la destrucción de los nobles guerreros».

क्षत्रियाणाम्of the Kshatriyas
क्षत्रियाणाम्:
Adhikarana
TypeNoun
Rootक्षत्रिय
FormMasculine, Genitive, Plural
अभावःdestruction/absence
अभावः:
Karta
TypeNoun
Rootअभाव
FormMasculine, Nominative, Singular
अयम्this
अयम्:
Karta
TypePronoun
Rootइदम्
FormMasculine, Nominative, Singular
युधिष्ठिरO Yudhishthira
युधिष्ठिर:
Sampradana
TypeNoun
Rootयुधिष्ठिर
FormMasculine, Vocative, Singular
महात्मनाम्of the great-souled (ones)
महात्मनाम्:
Adhikarana
TypeNoun
Rootमहात्मन्
FormMasculine, Genitive, Plural
दुर्योधनof Duryodhana
दुर्योधन:
Adhikarana
TypeNoun
Rootदुर्योधन
FormMasculine, Genitive, Singular
अपराधेनby the offense/fault
अपराधेन:
Karana
TypeNoun
Rootअपराध
FormMasculine, Instrumental, Singular
भीमof Bhima
भीम:
Adhikarana
TypeNoun
Rootभीम
FormMasculine, Genitive, Singular
अर्जुनof Arjuna
अर्जुन:
Adhikarana
TypeNoun
Rootअर्जुन
FormMasculine, Genitive, Singular
बलेनby (their) strength
बलेन:
Karana
TypeNoun
Rootबल
FormNeuter, Instrumental, Singular
and
:
TypeIndeclinable
Root

शल्य उवाच

Ś
Śalya
Y
Yudhiṣṭhira
D
Duryodhana
B
Bhīma (Bhīmasena)
A
Arjuna
K
Kṣatriyas