Shloka 4
Yudhiṣṭhira’s Lament for Karṇa and Renunciation-Oriented Self-Assessment (शोक-प्रलापः / त्याग-प्रवृत्तिः)
युधिष्ठिरने कहा--अर्जुन! यदि हमलोग वृष्णिवंशी तथा अन्धकवंशी क्षत्रियोंकी नगरी द्वारकामें जाकर भीख माँगते हुए अपना जीवन-निर्वाह कर लेते तो आज अपने कुटुम्बको निर्वेश करके हम इस दुर्दशाको प्राप्त नहीं होते ।। अमित्रा न: समृद्धार्था वृत्तार्था: कुरव: किल । आत्मानमात्मना हत्वा कि धर्मफलमाप्नुम:,हमारे शत्रुओंका मनोरथ पूर्ण हुआ (क्योंकि वे हमारे कुलका विनाश देखकर प्रसन्न होंगे)। कौरवोंका प्रयोजन तो उनके जीवनके साथ ही समाप्त हो गया। आत्मीय जनोंको मारकर स्वयं ही अपनी हत्या करके हम कौन-सा धर्मका फल प्राप्त करेंगे?
Yudhiṣṭhira uvāca— Arjuna! yadi vayaṁ Vṛṣṇivaṁśyāndhakavaṁśya-kṣatriyāṇāṁ nagarīṁ Dvārakāṁ gatvā bhikṣāṁ yācantaḥ jīvana-nirvāhaṁ kṛtavantaḥ syāma, adya sva-kutumbaṁ nirveśya naivaṁ durdaśāṁ prāpnuyāma. Amitrā naḥ samṛddhārthā vṛttārthāḥ Kuravaḥ kila; ātmānam ātmanā hatvā kiṁ dharma-phalam āpnuyāmaḥ?
Yudhiṣṭhira dijo: «Arjuna, si hubiéramos ido a Dvārakā—la ciudad de los Vṛṣṇis y los Andhakas—y nos hubiéramos sostenido mendigando, no habríamos llegado a este estado miserable tras despojar de vida a nuestra propia familia. El deseo de nuestros enemigos se ha cumplido, pues se alegrarán al ver la ruina de nuestro linaje; y el propósito de los Kauravas terminó sólo con sus vidas. Habiendo matado a nuestros propios parientes y, por ese mismo acto, destruido nuestro propio ser, ¿qué fruto del dharma podríamos obtener?»
युधिछिर उवाच