Shloka 3
समग्रैस्त्रिदशैस्तत्र इष्टमासीद् द्विजर्षभ । यत्रेन्द्रातिक्रमं चक्रे मान्धाता राजसत्तम:,द्विजश्रेष्ठ! पूर्वकल्पमें जहाँ प्रजापतिने धर्मचक्र प्रवर्तित किया था, सम्पूर्ण देवताओं ने जहाँ यज्ञ किया था तथा जहाँ राजाओंमें श्रेष्ठ मान्धाता यज्ञ करनेमें इन्द्रसे भी आगे बढ़ गये थे, उस नैमिषारण्यमें गोमतीके तटपर नागपुर नामक एक नगर है
samagrais tridaśais tatra iṣṭam āsīd dvijarṣabha | yatrendrātikramaṃ cakre māndhātā rājasattamaḥ ||
Oh el mejor de los brahmanes, en aquel lugar toda la hueste de los dioses celebró antaño el sacrificio. Allí también, el más excelso de los reyes, Māndhātṛ, superó incluso a Indra en la perfección del rito—señal de que la resolución justa y el sacrificio impecable pueden elevar la fama de un mortal más allá de la medida ordinaria.
ब्राह्मण उवाच
Educational Q&A
The verse highlights the ethical prestige of dharmic action expressed through yajña: when performed with exceptional righteousness and completeness, human endeavor can attain a stature that even the gods acknowledge—symbolized by Māndhātṛ ‘surpassing’ Indra in sacrificial excellence.
A Brahmin describes a sacred locale renowned for divine sacrifices, noting that all the gods once performed rites there and that King Māndhātṛ became famous for outdoing Indra in the context of sacrificial performance, thereby establishing the place’s sanctity and historical glory.