Shloka 17
एकान्तिधर्म-प्रश्नः (Inquiry into Ekāntin Dharma) / The Origin and Practice of Single-Pointed Nārāyaṇa-Centered Discipline
(शान्तनो: कथयामास नारदो मुनिसत्तम: । राज्ञा पृष्ट: पुरा प्राह तत्राहं श्रुतवान् पुरा ।।) पूर्वकालमें मेरे पिता महाराज शान्तनुके पूछनेपर मुनिश्रेष्ठ नारदजीने उनसे यह कथा कही थी। उसी समय वहाँ मैंने भी इसे सुना था ।। राजोपरिचरो नाम बभुवाधिपतिर्भुव: । आखण्डलसख: ख्यातो भक्तो नारायणं हरिम्,पहलेकी बात है, इस पृथ्वीपर एक उपरिचर नामक राजा राज्य करते थे। वे इन्द्रके मित्र और पापहारी भगवान् नारायणके विख्यात भक्त थे
bhīṣma uvāca | (śāntanoḥ kathayāmāsa nārado munisattamaḥ | rājñā pṛṣṭaḥ purā prāha tatrāhaṃ śrutavān purā ||) pūrvakāle me pitā mahārājaḥ śāntanuḥ pṛṣṭavān; munisattamaḥ nāradaḥ tasmai etāṃ kathāṃ kathayāmāsa; tadā tatraiva aham api etat śrutavān || rājopacarico nāma babhūvādhipatir bhuvaḥ | ākhaṇḍalasakhaḥ khyāto bhakto nārāyaṇaṃ harim ||
Bhīṣma dijo: «Hace mucho, cuando mi padre, el rey Śāntanu, le preguntó, el más excelso de los sabios, Nārada, le narró esta historia; y en aquel mismo momento yo también la escuché allí. En tiempos antiguos hubo en esta tierra un soberano llamado Rājoparicara. Era célebre como amigo de Indra (Akhaṇḍala) y como devoto renombrado de Hari Nārāyaṇa, el que borra el pecado.»
भीष्म उवाच
Educational Q&A
The passage foregrounds the authority of dharmic knowledge transmitted through reliable lineage: a king seeks counsel, a foremost sage narrates, and Bhishma testifies as an eyewitness listener. It also sets an ethical ideal for rulers—worldly power aligned with devotion to Narayana, the remover of sin.
Bhishma introduces a story he heard in the past when Narada spoke to King Shantanu. He then begins the tale by naming an ancient ruler, Rajoparichara, describing him as Indra’s friend and a renowned devotee of Hari Narayana.