Shloka 24
नाक्षै्दीव्येन्नाददीतान्यवित्तं न वायोनीयस्य शत प्रगृह्नात् | क्रुद्धो न चैव प्रहरेत धीमां- स्तथास्य तत्पाणिपादं सुगुप्तम्,बुद्धिमान् पुरुष जूआ न खेले, दूसरोंका धन न ले, नीच पुरुषका बनाया हुआ अन्न न ग्रहण करे और क्रोधमें आकर किसीको मार न बैठे--ऐसा करनेसे उसके हाथ-पैर सुरक्षित रहते हैं
nākṣair dīvyen nādadītāny avittaṁ na vāyonyasya śataṁ pragṛhṇāt | kruddho na caiva praharet dhīmāṁs tathāsya tat-pāṇipādaṁ suguptham ||
Dijo Kapila: «El sabio no debe jugar a los dados, no debe tomar riqueza que no le haya sido dada, no debe aceptar ni siquiera cien (dádivas) de quien es de conducta vil, y, cuando se encolerice, no debe golpear a nadie. Con tal contención, sus manos y sus pies quedan bien resguardados—apartados de la acción pecaminosa y de sus consecuencias.»
कपिल उवाच
Educational Q&A
Kapila teaches restraint in four key areas: avoid gambling, avoid taking what is not rightfully given, avoid accepting tainted gifts from immoral people, and avoid violence driven by anger. Such discipline protects one’s ‘hands and feet’—the instruments of action—from wrongdoing and its karmic fallout.
In the didactic setting of the Śānti Parva, Kapila is delivering ethical instruction. This verse lists practical prohibitions that define a wise person’s conduct, emphasizing how moral vigilance in everyday actions preserves one’s integrity.