Shloka 17

Doṣa-Parīkṣā and Guṇa-Viveka

Examination of Faults and Discernment of the Guṇas

Devanagari script

गुणवद्धिर्गुणोपेतं यदा ध्यानगुणं मन: । तदा सर्वान्‌ गुणान्‌ हित्वा निर्गुणं प्रतिपद्यते,शब्दादि गुणोंसे युक्त इन्द्रियोंके सम्बन्धसे उन गुणोंसे घिरा हुआ मन जब ध्यानजनित गुणोंसे सम्पन्न होता है, तब उन समस्त गुणोंको त्यागकर निर्गुण ब्रह्मको प्राप्त हो जाता है

Translation

Dijo Bhīṣma: La mente, cercada por las cualidades debido a su vínculo con los sentidos —portadores de cualidades como el sonido y las demás—, cuando se perfecciona con las cualidades nacidas de la meditación (dhyāna), abandona todas las cualidades y alcanza al Brahman sin atributos (Nirguṇa).

Word by Word

गुणवत्possessed of qualities

भिःby/with (instrumental plural ending)

गुणोपेतम्endowed with qualities

यदाwhen

ध्यानगुणम्the quality born of meditation

मनःmind

तदाthen

सर्वान्all

गुणान्qualities

हित्वाhaving abandoned

निर्गुणम्quality-less (nirguṇa)

प्रतिपद्यतेattains/approaches

Speaker

भीष्म उवाच

Dharma Sankata (Moral Dilemma)

Verse Rasa (Emotional Essence)

Philosophical Teaching

Political Layer

Meter (Chandas)

Sandhi Notes