Shloka 56

Adhyāya 166: Kṛtaghna-doṣa (कृतघ्नदोषः) — the fault of ingratitude and the limits of expiation

Devanagari script

ऊर्ध्व त्रिभ्योडपि वर्षेभ्यो यजेताग्निष्ठता परम्‌ । ऋषभेैकसहसंर वा गा दत्त्वा शौचमाप्नुयात्‌,मदिरा पीनेवाला मनुष्य मिताहारी और ब्रह्मचारी होकर पृथ्वीपर शयन करे। इस तरह तीन वर्षोतक रहनेके बाद “अग्निष्टोम' यज्ञ करे। तत्पश्चात्‌ एक हजार बैल या इतनी ही गौएँ ब्राह्मणोंको दान दे तो वह शुद्ध हो जाता है

Transliteration

ūrdhvaṃ tribhyo 'pi varṣebhyo yajetāgniṣṭhata param | ṛṣabhaikasahasraṃ vā gā dattvā śaucam āpnuyāt ||

Translation

Bhīṣma dijo: «Tras vivir en estricta disciplina durante tres años completos, debe celebrarse el sacrificio Agniṣṭoma como la expiación suprema. Después, al donar a los brahmanes mil toros—o igual número de vacas—se alcanza la purificación. Esta enseñanza presenta la purificación no como mero arrepentimiento, sino como una sostenida autodisciplina, seguida de un solemne rito védico y de una generosa restitución mediante la caridad».

Word by Word

• {'ūrdhvam': 'afterwards

• thereafter (in sequence)', 'tribhyaḥ api varṣebhyaḥ': 'even after three years

• after three full years', 'yajeta': 'should perform a sacrifice

• should worship by sacrifice', 'agniṣṭhataḥ param': 'Agniṣṭoma as the highest (parama) expiation/rite (contextual sense)', 'ṛṣabha': 'bull', 'eka-sahasram': 'one thousand', 'vā': 'or', 'gāḥ': 'cows', 'dattvā': 'having given

• by giving (as a gift/donation)', 'śaucam': 'purity

• ritual and moral cleanliness', 'āpnuyāt': 'would obtain

Speaker

भीष्म उवाच

Characters & Entities

• Bhīṣma
• Agniṣṭoma (yajña)
• ṛṣabha (bull)
• gāḥ (cows)
• Brāhmaṇas