Shloka 21
Adhyāya 115: On Restraint Under Verbal Provocation in the Assembly (सभायां आक्रोश-सहिष्णुता)
विगर्हणां परमदुरात्मना कृतां सहेत य: संसदि दुर्जनान्नर: । पठेदिदं चापि निदर्शनं सदा न वाड्मयं स लभति किंचिदप्रियम्,जो इस दृष्टान्तको सदा पढ़ता या सुनता रहता है और जो मनुष्य सभामें किसी अत्यन्त दुष्टात्माद्वारा की हुई निन््दाको सह लेता है, वह दुर्जन मनुष्यसे कभी वाणीद्वारा होनेवाले निन्दाजनित किंचिन्मात्र दुःखका भी भागी नहीं होता
vigarhāṇāṃ paramadurātmanā kṛtāṃ saheta yaḥ saṃsadi durjanān naraḥ | paṭhed idaṃ cāpi nidarśanaṃ sadā na vāḍmayaṃ sa labhati kiṃcid apriyam ||
Dijo Bhīṣma: El hombre que, en una asamblea, soporta la censura proferida por un ser de ánimo enteramente perverso, y que recita o mantiene siempre presente este ejemplo ilustrativo, no incurre jamás ni en la más leve molestia nacida de palabras injuriosas. La enseñanza ensalza la paciente tolerancia ante la calumnia maliciosa como resguardo de la firmeza interior y del bien vivir en sociedad.
भीष्म उवाच
Educational Q&A
To practice kṣamā—patient forbearance—by calmly enduring malicious blame in public; such restraint protects one from further harm caused by hostile speech and preserves dignity and inner composure.
In Bhishma’s instruction during the Shanti Parva, he presents a moral maxim tied to an earlier illustrative story (nidarśana): the listener is urged to keep that example in mind and to tolerate the reproach of wicked people in an assembly.